Arolygon barn: Gwir neu gau?

Nodi croes mewn bocs Image copyright Thinkstock
Image caption Pa mor ddibynadwy yw arolygon barn wrth ddarogan sut bydd pobl yn pleidleisio?

"Mae gen i deimlad ym mer fy esgyrn", "nid dyna sy'n cael ei ddweud ar stepen y drws", "yr unig bôl sy'n cyfri yw'r un ar y dydd."

Rwyf wedi clywed yr esgusodion i gyd ar hyd y blynyddoedd ond cofiwch hyn: Beth bynnag mae'r gwleidyddion yn dweud ar y cyfan, mae arolygon barn yn tueddu i fod yn llygaid eu lle.

Y tro nesaf clywch chi wleidydd yn rhacso rhyw arolwg neu'i gilydd cofiwch byddai'r pleidiau ddim yn gwario cannoedd o filoedd o bunnau ar eu harolygon eu hunain pe na baent yn credu bod gwerth mewn gwneud.

Serch hynny, mae angen ambell i binsied o halen wrth ystyried arolygon barn.

Mae'r rhybudd cyntaf yn hen hen bregeth. Nid proffwydoliaeth yw arolwg, ond darlun o'r sefyllfa pan gynhaliwyd y gwaith maes.

Dyw'r ffaith bod un blaid ar y blaen nawr ddim yn golygu mai hi fydd yn fuddugol ar ddydd y cyfri'.

Byddwch yn amheus hefyd ynghylch unrhyw arolwg sydd â chanlyniadau gwahanol iawn i'r gweddill. Mae'n demtasiwn i newyddiadurwyr neidio ar arolygon felly fel arwydd bod pethau'n newid.

'Peryglus'

Y gwir amdani yw bod arolwg sy'n wahanol i'r gweddill mwy na thebyg yn anghywir. Aros am gadarnhad gan gwmni arall sydd orau bob tro.

Mae'n werth nodi hefyd bod methodoleg gwahanol gwmnïau yn amrywio. Mae hynny'n gallu arwain at 'effeithiau tŷ' sy'n lliwio'r canlyniad rhyw ychydig.

Peryglus yw cymharu arolygon gan ddau wahanol gwmni a synhwyro newid yn y farn gyhoeddus ar sail hynny. Tebyg at ei debyg yw'r rheol euraidd.

Mae angen gofal hefyd wrth ystyried arolygon sy'n canolbwyntio ar etholaethau unigol. Gan amlaf does 'na ddim ystod eang o gwmnïau'n cynnal arolygon yn yr un lle. Os oes 'na gamgymeriad neu wall methodolegol does dim modd darganfod hynny rhag blaen.

Rhwng nawr a'r etholiad gallwn ddisgwyl rhai cannoedd o arolygon gan wahanol gwmnïau.

Gallwch weld manylion pob un ohonyn nhw ac esboniad o'r fethodoleg ar eu gwefannau. Neu, wrth gwrs, gallwch ddibynnu ar ein dadansoddiad ni yn fan hyn, ar wefan Cymru Fyw, ar BBC Radio Cymru neu ar raglenni'r gorfforaeth ar S4C!