Datgelu cadair a choron yr Urdd

Paul Hogg a'r gadair Image copyright urdd

Bydd prif wobrau Eisteddfod yr Urdd, y gadair a'r goron, yn cael eu cyflwyno i drefnwyr yr ŵyl mewn digwyddiad arbennig yn Llancaiach Fawr, Nelson, Caerffili, nos Lun, bythefnos cyn i'r Eisteddfod gael ei chynnal ar y safle.

Y crefftwyr sy'n gyfrifol yw Paul Hogg (y gadair) - sy'n rhedeg cwmni arobryn Craft Wales yn Ystrad Mynach sy'n arbenigo mewn dylunio, cynhyrchu a gosod cynnyrch pren - a Martyn Rees, athro dylunio a thechnoleg yn Ysgol Gyfun Cwm Rhymni, sydd wedi dylunio'r goron.

Mae'r gadair, sy'n cael ei rhoi i'r gerdd gaeth neu rydd orau, yn un hynod fodern eleni. Mae wedi'i gwneud o diwbiau dur di-staen, gwydr gwydn, pren haenog bedw a goleuadau LED.

Mae logo yr Urdd wedi'i ffurfio ar y gwydr gan ddefnyddio tywod wedi'i danio. Mae'n goleuo ac yn ymddangos fel petai'n hofran yng nghanol y gwydr.

Fe roddir y gadair am ysgrifennu'r darn neu ddarnau o ryddiaith gorau dros 4,000 o eiriau.

'Deunyddiau modern'

Bandyn pres yw'r goron, sydd wedi'i ysgythru gyda gwahanol ddelweddau yn cynrychioli bwrdeistref Caerffili - o goedwig Cwmcarn i het fez y comedïwr Tommy Cooper, maneg baffio Joe Calzaghe a gerddi Llancaiach Fawr.

Mae Paul Hogg, sy'n wreiddiol o ardal Rhondda Cynon Taf, bellach yn byw yn Abertridwr, ger Caerffili, a dywedodd:

"'Wy wedi bod yn gwneud gwaith pren ers 20 mlynedd, ond dyma'r tro cyntaf i mi wneud cadair Eisteddfodol ac mae wedi bod yn fraint.

"O fewn 24 awr i dderbyn y comisiwn, ro'n i wedi creu'r darluniau cychwynnol ac o fewn saith niwrnod ro'n i wedi creu model - dyma oedd y man cychwyn. Ro'n i'n awyddus i ddefnyddio deunyddiau modern - ro'n i eisiau gwneud argraff a chynhyrchu rhywbeth newydd, gwreiddiol.

"'Wy'n hapus iawn gyda'r canlyniad ac yn edrych ymlaen yn fawr at weld y gadair ar lwyfan yr Eisteddfod."

Image copyright urdd

'Anrhydedd go iawn'

Daw Martyn Rees yn wreiddiol o Gwm Gwendraeth ac mae wedi dysgu yn Ysgol Gyfun Cwm Rhymni ers 1992, a meddai:

"Roedd yn anrhydedd go iawn i gael fy ngwahodd i greu'r goron - cyfle cyffrous unwaith-mewn-bywyd nad oeddwn am ei droi lawr.

"Fe ddechreuais i weithio ar y cynllun fis Mehefin y llynedd, gan dreialu gwahanol syniadau ac adeiladu sawl prototeip. 'Wy wedi bod yn gweithio yn fy amser sbâr a rhwng gwersi - mae wedi bod yn sialens a dwi wedi gwthio fy hun y tu hwnt i'm comfort zone.

"'Wy wedi mwnau'r profiad ac fe fydda i'n teimlo tipyn o falchder wrth wylio seremoni'r coroni yn ystod yr Eisteddfod."

Bydd cyflwyno'r goron a'r gadair i'r Urdd yn digwydd am 18:45

Straeon perthnasol