Grantiau ffioedd dysgu myfyrwyr yn 'anghynaladwy'

myfyrwyr

Mae'r corff sy'n cynrychioli prifysgolion yng Nghymru wedi dweud fod y ffordd y mae myfyrwyr yng Nghymru yn cael eu hariannu yn anghynaladwy.

Mae Llywodraeth Cymru yn talu'r rhan fwyaf o ffioedd dysgu myfyrwyr o Gymru, lle bynnag y maent yn dewis astudio yn y DU.

Ddydd Llun, fe fydd Prifysgolion Cymru yn cyhoeddi eu rhestr o ddymuniadau cyn etholiadau Cynulliad y flwyddyn nesaf, ac yn galw am y grant ffioedd dysgu sy'n bodoli ar hyn o bryd i gael ei ddisodli gan grant sy'n profi modd.

Dywedodd cadeirydd y corff, yr Athro Colin Riordan y byddai'r math yma o grant yn decach.

"Fe allech chi benderfynu gwario'r adnoddau yn denau a chyfartal, neu gallwch ddweud 'gadewch i ni ganolbwyntio ar y meysydd mwyaf anghenus' - fel bod y bobl hynny sy'n dod o gefndiroedd difreintiedig, efallai, yn cael cyfle i ddilyn pynciau sy'n ddrud i'w hastudio," meddai wrth raglen y Sunday Politics ar BBC Wales.

Dywedodd Llywodraeth Cymru fod y system bresennol yn golygu fod mwy o arian yn dod i Gymru drwy'r system bresennol na sy'n mynd allan, a bod myfyrwyr yma yn gadael y brifysgol gyda llai o ddyled na'u cyfoedion yn Lloegr.

'Siawns deg'

Mae prifysgolion wedi dadlau ers amser bod degau o filiynau o bunnoedd yn gadael y sector addysg uwch yng Nghymru yn sgil y grant ac yn mynd i goffrau prifysgolion dros y ffin.

Ychwanegodd yr Athro Riordan: "Mae hyn yn golygu y byddai profion i'r myfyrwyr hynny sydd wir angen cymorth ariannol.

"Byddai'r rhai sy'n fwy abl i gynnal eu hunain yn gallu gwneud hynny. Mae hynny yn deg."

Yn gynharach y mis hwn, dywedodd y Gweinidog Prifysgolion llywodraeth y DU, Jo Johnson, y dylai sefydliadau yn Lloegr gael yr hawl i godi eu ffioedd yn y dyfodol os gallant ddangos ansawdd addysg uchel.

Mae'r grant ffioedd dysgu wedi cael ei feirniadu gan lawer sy'n ymwneud ag Addysg Uwch yng Nghymru.

'Dyfodol ariannol Ansicr'

Yn gynharach eleni, dywedodd pennaeth y corff sy'n gyfrifol am ddyrannu cyllid i brifysgolion yng Nghymru fod angen i lywodraeth Cymru newid y ffordd y maen nhw'n ariannu myfyrwyr o Gymru i osgoi gweld prifysgolion yma yn disgyn y tu ôl i'r rhai yn Lloegr.

Yn 2013, datgelodd BBC Cymru fod y corff sy'n cynrychioli prifysgolion yma wedi codi pryderon eu bod yn colli allan o gymharu â sefydliadau cyffelyb yn Lloegr, a hynny oherwydd y grant ffioedd dysgu.

Ym mis Tachwedd 2013, cyhoeddodd llywodraeth Cymru adolygiad o drefniadau cyllido addysg uwch a chyllid myfyrwyr yng Nghymru, sy'n cael ei gadeirio gan y academaidd o'r Alban, yr Athro Ian Diamond.

Bydd yr Athro Diamond yn trafod rhai o'i ganfyddiadau yn gyhoeddus yn ddiweddarach eleni, gyda'r disgwyl i'r adolygiad llawn gael ei gyhoeddi ar ôl etholiadau'r Cynulliad ym mis Mai'r flwyddyn nesaf.