Y Ceidwadwyr yn galw am weithredu ar hylendid ysgolion

Hylendid bwyd
Image caption Mewn tair sir fe gafodd pob ysgol y marc uchaf posib am hylendid bwyd eu ceginau

Mae'r Ceidwadwyr Cymreig yn galw ar gynghorau i weithredu ar frys wedi iddi ddod i'r amlwg bod rhai ysgolion gyda sgôr hylendid bwyd isel iawn.

Roedd gan bedwar cyngor yng Nghymru ysgolion yn eu gofal oedd â'r sgôr isaf ond un am hylendid ym mlwyddyn academaidd 2016-17.

Fe gafodd 10 ysgol sgôr o 1 am hylendid. Mae sgoriau'n mynd o 0 (angen gwelliant brys) i 5 (ardderchog).

Daeth y wybodaeth i'r amlwg wedi i'r Ceidwadwyr gyflwyno cais dan y Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth i'r 22 cyngor yng Nghymru.

Sgôr o 0 i un ysgol

Fe wnaeth Cyngor Powys gadarnhau bod pedair ysgol yn eu gofal wedi cael sgôr o 1.

Roedd tair ysgol yn ardal Blaenau Gwent gyda'r un sgôr a dwy yng Nghaerdydd.

Roedd un ysgol yn ardal Cyngor Casnewydd gyda sgôr o 1, ond fe wnaeth yr awdurdod hefyd ddatgelu bod ysgol arall, Ysgol Gynradd Llysweri, wedi cael sgôr o 0 ym mis Mai eleni - yr unig ysgol yng Nghymru i gael y marc yn 2017.

Image copyright Google
Image caption Cafodd Ysgol Gynradd Llysweri sgôr hylendid o 0 ym mis Mai eleni

Ysgolion gyda marc hylendid bwyd o 1 allan o 5:

  • Cyngor Powys: Cylch Chwarae Llanfyllin, Ysgol Ardwyn, Meithrinfa Little Acorns, Ysgol Dyffryn Trannon;
  • Cyngor Blaenau Gwent: Ysgol Gynradd St Joseph, Ysgol Feithrin a Chynradd Cwm, Ysgol Sefydliad Brynmawr;
  • Cyngor Caerdydd: Ysgol Uwchradd Yr Eglwys Newydd, Clwb Carco Ysgol Y Wern;
  • Cyngor Casnewydd: Ysgol Gynradd Gatholig St Patrick's.

Dim ond saith ysgol ym Mlaenau Gwent gafodd y sgôr uchaf o 5, sy'n cyfateb i 23% o holl ysgolion y sir.

Pen-y-bont ar Ogwr, Conwy a Sir Ddinbych oedd yr unig gynghorau yng Nghymru lle cafodd pob ysgol y sgôr uchaf posib o 5 am hylendid bwyd.

'Braw'

Dywedodd llefarydd y Ceidwadwyr ar addysg, Darren Millar: "Er fy mod yn falch o nodi bod y mwyafrif llethol o geginau ysgolion wedi derbyn sgôr da neu ardderchog (4-5) am hylendid bwyd, mae'n destun pryder fod rhai ysgolion wedi sgorio mor isel.

"Bydd rhieni disgyblion a staff yn yr ysgolion hynny wedi cael braw o ddysgu bod y safonau mor isel.

"Dylai ceginau ysgolion gwrdd â'r safonau uchaf am hylendid, ac fe ddylai cynghorau weithredu ar frys pan nad yw hyn yn wir.

"Os ydy ysgolion Pen-y-bont, Conwy a Sir Ddinbych i gyd yn gallu cael marciau ardderchog, yna does dim esgus yn y rhannau eraill o Gymru."