Hofrenyddion heddlu'n 'rhy araf' yn cyrraedd galwadau

Hofrenydd heddlu Image copyright PSNI
Image caption Cafodd 40% o alwadau'r gwasanaethau awyr eu gohirio llynedd, oherwydd bod yr ymateb yn rhy araf

Mae hofrenyddion yr heddlu mor araf yn ymateb i alwadau fel bod llawer yn gorfod troi'n ôl gan fod y digwyddiad ar ben cyn iddyn nhw gyrraedd, yn ôl archwilwyr.

Fe gafodd 40% o alwadau'r gwasanaethau awyr eu gohirio llynedd, gan fod y digwyddiad ar ben cyn i'r hofrenyddion gyrraedd, yn ôl archwilwyr annibynnol.

Mewn sawl rhanbarth, fe gymerodd hi fwy na hanner awr i hofrennydd gyrraedd digwyddiad.

Mae swyddogion hefyd wedi awgrymu bod cynnydd yn yr heddlu'n cwrso troseddwyr gan bod rhai ohonynt yn credu nad oedd gan yr heddlu gefnogaeth yr hofrenyddion.

'Diffygion'

Mae adroddiad gan Archwilwyr yr Heddlu a Gwasanaethau Tân ac Achub Ei Mawrhydi wedi darganfod nifer o ddiffygion yng Ngwasanaeth Cefnogaeth Awyr yr Heddlu (NPAS) ac maen nhw'n galw am nifer o welliannau.

Dywedodd arweinydd yr archwiliad, Matt Parr fod "arbedion wedi eu gwneud i wasanaethau'r lluoedd yn hytrach na chynyddu'r effeithiolrwydd".

"Mae anghysondeb yn y gwasanaeth yn golygu bod nifer o ddigwyddiadau sydd angen cefnogaeth yr hofrenyddion ar ben cyn iddyn nhw allu cyrraedd," meddai.

Ychwanegodd bod "lefel uchel o sgìl ac ymroddiad" ymysg staff ond bod "problemau sylfaenol" gyda sut mae'r gwasanaeth wedi'i strwythuro.

Image caption Mae gostyngiad wedi bod mewn rhai lluoedd yn galw'r hofrenydd pan mae'r heddlu'n cwrso troseddwyr

Mae cynnydd mewn amser ymateb wedi cyfrannu at ostyngiad mewn rhai lluoedd yn defnyddio cefnogaeth o'r awyr, yn enwedig mewn sefyllfaoedd pan mae'r heddlu yn hela person, yn ôl yr adroddiad.

Roedd 57,562 o alwadau yng Nghymru a Lloegr llynedd, gyda 24,873 wedi'i ganslo ar ôl i'r hofrennydd cael ei alw.

Dangosodd yr adroddiad hefyd:

  • Bod nifer yr oriau hedfan wedi gostwng 45% ers 2009;
  • Roedd rhaid i dros hanner o'r lluoedd orfod aros ar gyfartaledd o hanner awr cyn i hofrennydd gyrraedd digwyddiadau;
  • Roedd yr amser ymateb cyflymaf yn Llundain;
  • Mae'r gost yn uniongyrchol i'r lluoedd gyda chyfartaledd pob galwad yn costio £2,820 sy'n gynnydd ers 2009 pan oedd cost galw hofrenydd yn £1,335.

Roedd lluoedd yng Nghymru a Lloegr yn arfer bod yn gyfrifol am y gwasanaethau awyr eu hunain nes i luoedd ddechrau cydweithredu yn 2009.

Mae'r adroddiad wedi galw am welliannau sylweddol i'r NPAS neu mae argymhelliad iddo gael ei newid gyda gwasanaeth newydd.

Dywedwyd fod "hi'n anodd dod i gasgliad fod gan y NPAS ddyfodol cynaliadwy yn y ffurf bresennol".