Blwyddyn brysur arall ar Yr Wyddfa i'r tîm achub mynydd

Achub Mynydd Llanberis Image copyright PA

Wedi blwyddyn brysur yn achub bywydau a rhoi cymorth i gerddwyr ar Y Wyddfa, mae Tîm Achub Mynydd Llanberis yn paratoi ar gyfer Nadolig fel ffair eto eleni.

Y llynedd Tîm Achub Mynydd Llanberis oedd y prysuraf yn y DU o ran galwadau (210 galwad).

Eleni maen nhw wedi mynd tu hwnt i nifer 2016, gyda'r tîm wedi ymateb i 220 o alwadau yn barod.

Mae'r Is-Gadeirydd, John Grisdale wedi bod yn gwirfoddoli ers 47 o flynyddoedd.

Fe ymunodd gyda'r tîm yn 1970 ac eleni eto bydd ar alwad yn barod i ymateb ar ddiwrnod Nadolig.

Eisiau 'llai o alwadau'

Ar ddiwedd 2016 dywedodd ysgrifennydd y tîm, George Jones o Gaernarfon nad ydyn nhw'n "ymfalchïo" mewn cael 200 o alwadau mewn blwyddyn.

"Llwyddiant i ni fyddai cael llai o alwadau, gweld y trend ar ei lawr nid ar gynnydd. Lleihad ydi cynnydd i ni," meddai.

Ond gyda 2017 yn dirwyn i ben, mae tirwedd Y Wyddfa, sy'n denu tua 700,000 o gerddwyr yn flynyddol yn parhau i orfodi rhai cerddwyr i ffonio am gymorth.

Image caption Mae John Grisdale o Gaernarfon yn gwirfoddoli gyda Tîm Achub Mynydd Llanberis ers 1970

"Erbyn hyn does 'na ddim ffasiwn beth â chyfnod tawel," meddai Mr Grisdale.

"Mae 2017 wedi bod yn hynod o brysur, 'da ni'n gweld patrwm o gynnydd blynyddol yn nifer y galwadau, ac eleni eto mae ar ei uchaf (220).

"Fe ddechreuodd y prysurdeb eleni ar ddiwrnod cynta'r flwyddyn, lle gafon ni ein galw allan i gynorthwyo dyn o dramor oedd mewn trafferthion ar Y Wyddfa."

Yn ôl Mr Grisdale y galwadau mwyaf cyffredin yw at bobl sydd wedi anafu eu coesau neu wedi mynd ar goll, ond meddai "mae ambell i alwad angheuol."

'Emosiynol a dwys'

Un alwad sy'n aros yn y cof yw pan gafodd y tîm eu galw allan gan yr heddlu ym mis Mawrth i gynorthwyo i chwilio am hofrennydd aeth ar goll ym mynyddoedd Y Rhinogydd.

"Roedd yr alwad yna'n un emosiynol ac yn un ddwys iawn," meddai Mr Grisdale.

"Roedd timau o wahanol ranbarthau wedi'u galw allan gan yr heddlu i gynorthwyo yn y chwilio.

"Mae hi'n ardal fawr ond yn araf bach roedd darnau metel a phapurau yn dechrau dod i'r amlwg, oedd yn awgrymu ein bod ni'n agos at safle'r gwrthdrawiad.

Image copyright PA
Image caption Mae'r tîm yn dibynnu ar Hofrennydd Gwylwyr y Glannau i'w cynorthwyo gyda rhai achosion

Un ardal o'r Wyddfa sy'n boblogaidd gyda cherddwyr ac sy'n ardal ble mae'r tîm achub yn cael eu galw'n aml yw Crib Goch.

"Rydym yn cael ein galw allan yn gyson ar Grib Goch. Yn aml iawn mae pobl yn rhewi yn eu hunfan yno gan fod yr ochrau mor serth.

"Yn aml iawn rydym yn galw hofrennydd Gwylwyr y Glannau sy'n gallu cyrraedd mewn pum munud ac mae'r criw yn gallu pigo pobl i fyny oddi yno," meddai Mr Grisdale.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Achub person oddi ar Crib Goch

"Un digwyddiad arall sy'n aros yn y cof i mi o eleni yw pan fu farw cerddwr profiadol iawn o ardal Wicklow yn yr Iwerddon ar Grib Goch ym mis Hydref."

"Roedd yn aelod o dîm achub mynydd ei hun, ac wedi dod ar Yr Wyddfa gyda gweddill y tîm. Er mor brofiadol roedd o, yn anffodus bu farw.

"Fe gafon ni ein galw allan i geisio cynorthwyo ond yn anffodus roedd o wedi disgyn."

Mae defnydd o'r hofrennydd yn hollbwysig i'r tîm.

Mewn sefyllfaoedd argyfyngus mae cais yn cael ei wneud drwy'r heddlu i hofrennydd Gwylwyr y Glannau gynorthwyo.

Rhybudd tywydd

Mae wardeiniaid Parc Cenedlaethol Eryri eisoes wedi atgoffa pobl sy'n ystyried mynd i gerdded ar y mynyddoedd yn ystod gwyliau'r Nadolig i wneud yn siŵr eu bod yn gwybod yn union sut dywydd i'w ddisgwyl cyn cychwyn.

Mae disgwyl eira ar gopaon mynyddoedd Eryri ddydd Nadolig a dydd San Steffan gyda disgwyl i'r gwynt hefyd ostwng y tymheredd i -10ºC.

Image copyright Parc Cenedlaethol Eryri
Image caption Mae ardal Bwlch Glas yr Wyddfa yn boblogaidd gyda cherddwyr ac yn fan peryglus

Yn ôl Mr Grisdale mae paratoi ar gyfer unrhyw dywydd garw yn hanfodol.

Cafodd tîm Llanberis eu galw yng nghanol Storm Brian fis Hydref.

"Fe gafon ni alwad yn ystod y storm fod teulu wedi mynd i drafferthion ar Y Wyddfa."

'Byddwn yn barod'

"Roedden nhw wedi cerdded mwy na hanner ffordd i fyny cyn iddyn nhw alw am help. Mae sefyllfaoedd fel hyn yn gallu bod yn rhwystredig, ond tydan ni ddim yna i feirniadu neb ond yno i ymestyn cymorth."

O ran y Nadolig mae'r tîm yn disgwyl cyfnod prysur ac mae trefn mewn lle os bydd angen ymateb i unrhyw argyfwng.

"Dwi ar ddyletswydd diwrnod Nadolig. Dim ond unwaith dwi'n cofio cael fy ngalw allan ar ddiwrnod Dolig nôl yn yr 80au."

"Ond os oes angen byddwn yn barod i fynd, a gyda'r un math o ymateb rydym yn ei gynnig drwy'r flwyddyn," meddai Mr Grisdale.l.

Straeon perthnasol