Eisteddfod Ynys Môn dan fygythiad medd Derwydd

Môn Mam Cymru

Mae pennaeth Gorsedd Beirdd Ynys Môn wedi dweud y dylai'r Eisteddfod Genedlaethol roi cefnogaeth ariannol i eisteddfodau bychain, gan ychwanegu bod cynnal y Brifwyl ar Ynys Môn y llynedd wedi niweidio Eisteddfod Môn.

Wrth siarad ar raglen y Post Cyntaf dywedodd Derwydd Gweinyddol Gorsedd Beirdd Ynys Môn, J.R.Williams: "Dydy cymunedau ddim wedi dangos unrhyw ddiddordeb i gynnal Eisteddfod Môn... mae yma flinder eisteddfodol.

"Dydw i ddim am fod y pennaeth ar Orsedd Beirdd yr ynys sy'n gweld tranc Eisteddfod Môn."

Mewn datganiad dywedodd yr Eisteddfod Genedlaethol eu bod yn gefnogol iawn o eisteddfodau bychain ar draws Cymru, a'u bod mewn cysylltiad cyson gyda Chymdeithas Eisteddfodau Cymru er mwyn hybu cydweithio ac i'w meithrin.

'Mewn peryg'

Ychwanegodd Mr Williams fod pobl ifanc Môn wedi cael eu canmol am eu gwaith ar bwyllgorau gyda'r Eisteddfod Genedlaethol, ond mai ychydig iawn ohonyn nhw sydd wedi dod ymlaen i gefnogi Eisteddfod Môn.

"Mae effaith Eisteddfod Genedlaethol lwyddiannus yn andwyo Eisteddfod Môn," medd Mr Williams.

"Ma' gynnon ni aelodau o'r llys a'r orsedd ers 50 mlynedd sy'n teimlo i'r byw - y rhai dwi wedi siarad hefo nhw - bod Eisteddfod Môn mewn peryg... ei bod hi'n anodd iawn trefnu ar gyfer y dyfodol.

"Oni bai am fudiad ffermwyr ifanc Môn byddai'n anodd iawn cynnal yr Eisteddfod yn 2019."

Wrth ymateb i alwad Mr Williams, dywedodd yr Eisteddfod Genedlaethol mewn datganiad: "Mae'r Eisteddfod Genedlaethol yn gefnogol iawn o'r gwaith pwysig a wneir gan eisteddfodau lleol a rhanbarthol ar lawr gwlad ar hyd a lled Cymru.

"Heb y gwaith ardderchog hwn, byddai Cymru'n wlad dlotach ei diwylliant. Rydym yn gweithio'n agos gyda Chymdeithas Eisteddfodau Cymru drwy gydol y flwyddyn, er mwyn trafod mwy o ffyrdd o gydweithio er mwyn hyrwyddo eisteddfodau lleol.

"Rydym wedi cynnal dosbarthiadau meistr ar y cyd mewn gwahanol rannau o Gymru er mwyn cefnogi cystadleuwyr lleol, ynghyd â rhoi llwyfan cenedlaethol i enillwyr mewn eisteddfodau lleol a rhanbarthol mewn dwy gystadleuaeth yn ystod wythnos yr Eisteddfod ei hun ym mis Awst.

"Rydym yn cynnig ysgoloriaeth hael i enillwyr y gystadleuaeth Ensemble Lleisiol 10-26, lle mae'n rhaid ennill mewn dwy eisteddfod leol cyn cael cystadlu."

Pynciau Cysylltiedig