Gŵyl 'arall' wythnos y Steddfod

Image caption Gorymdaith o ddegau o filoedd o bobl a grwpiau traddodiadol o'r gwledydd Celtaidd yn Lorient 2018

Mae miloedd yn tyrru yno bob blwyddyn i weld diwylliant lleiafriol ar ei orau ac mae'n rhoi llwyfan arbennig i gerddorion a bandiau Cymru. Mae'n digwydd yr wythnos hon. Ond nid sôn am yr Eisteddfod ydyn ni.

Damwain sydd â'i wreiddiau ymhell yn ôl mewn hanes yw fod un o'r gwyliau gwerin mwyaf yn y byd, Gŵyl Rhyng-geltaidd Lorient yn Llydaw, fel arfer yn rhannu dyddiadau gyda'r Eisteddfod.

Mae'r gwrthdaro rhwng dyddiadau'r ddwy ŵyl yn gorfodi ambell i benderfyniad blynyddol anodd i rai o'n cerddorion gwerin.

Ac eleni, mae'r penderfyniad wedi bod yn anoddach nag arfer gan taw Cymru yw'r wlad anrhydeddus â'r ddraig goch yn ymddagos yn amlwg ar boster yr Ŵyl.

Mae statws Cymru fel gwlad anrhydeddus yr ŵyl yn amlwg iawn
Image caption Mae statws Cymru fel gwlad anrhydeddus yr ŵyl yn amlwg iawn

Ymysg yr uchafbwyntiau mae'r Manic Street Preachers yn perfformio yno nos Sadwrn, 11 Awst.

Ymysg y perfformwyr eraill o Gymru eleni roedd Yr Ods a Pendevig - cyfuniad o aelodau'r bandiau Calan, Mabon a Plu sy'n perfformio cerddoriaeth draddodiadol wedi ei chyfuno â jazz, pop, ffynca drum'n'bass,

Mae wedi bod yn wythnos brysur i Pendevig gan eu bod wedi perfformio yn un o brif gyngherddau'r Eisteddfod yng Nghaerdydd nos Iau, 9 Awst hefyd.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Blas o gyngerdd Pendevig ym Mhafiliwn yr Eisteddfod

Hefyd o ddiddordeb:

Image caption Côr Pendyrus yn y bar - mae jyst fel Steddfod!

Mae'r drymiwr Iolo Whelan yn aelod o Pendevig a Mabon ac yn mynychu Gŵyl Lorient bob blwyddyn.

Mae wedi teithio nôl yr holl ffordd er mwyn perfformio yn yr Eisteddfod gyda Pendevig. Ydy'r Cymry'n colli allan?

"Wel, mae Lorient yn fwy o ŵyl miwsig a dawns, gydag ychydig iawn o sylw ar ieithoedd Celtaidd, tra bod yr Eisteddfod wrth gwrs yn hollol seiliedig ar yr iaith.

"Bydd rhai o'r cerddorion oedd yn Llydaw wythnos yma yn mynd nôl ar ôl ein gig Steddfod nos Iau! Dyna'r dynfa sydd gan Lorient.

Image caption Iolo'n paratoi i ymarfer ar lwyfan Eisteddfod Genedlaethol 2018 ar gyfer sioe Pendevig

"Basech chi'n meddwl mai ffordd arall rownd fase hi, ond maen nhw wedi gweithio drwy gydol Lorient gydag un dash bach i'r Steddfod a wedyn nôl i Lorient eto."

Ers 1971, mae 700,000 yn ymweld bob blwyddyn â Gŵyl Lorient i fwynhau hufen cerddoriaeth werin Geltaidd.

Ar gyfartaledd, mae'r ŵyl yn cynnal 200 o wahanol gyngherddau gyda thros 5,000 o berfformwyr yn cymryd rhan.

Os ydych chi'n gyflym, mi allwch chi ffarwelio â'r Eisteddfod yng Nghaerdydd a jest llwyddo i gyrraedd Lorient mewn pryd i weld y Manics!

Image caption Yr Ods yn perfformio yn Lorient
Image copyright Pendevig
Image caption Rhai o gerddorion Pendevig yn mwynhau'r haul yn Lorient