Cynnydd 25% mewn troseddau cyllyll yng Nghymru

Perwson ifanc gyda chyllell

Mae troseddau sy'n ymwneud â chyllyll wedi cynyddu 25% yng Nghymru yn y flwyddyn hyd at fis Mehefin, yn ôl ffigyrau'r heddlu.

Mae'r ffigyrau, sy'n cyfri' troseddau sy'n cael eu cofnodi gan yr heddlu, yn cynnwys troseddau fel llofruddiaethau, ymosodiadau a lladrad ble gafodd cyllell ei defnyddio.

Roedd cynnydd hefyd yn Lloegr yn ystod yr un cyfnod - 11%.

Mae'r heddluoedd wedi cadarnhau eu bod yn cydweithio i ffurfio cynllun troseddau treisgar difrifol ar gyfer Cymru gyfan.

Dywedodd llanc o Gaerdydd wrth Wales Live ei fod wedi gweld plant mor ifanc â 12 oed yn cario cyllell.

"Plant bach ydyn nhw, dydyn nhw ddim yn deall os cewch eich dal gyda chyllell y byddwch yn mynd i garchar am dair blynedd.

"Mae'n gyfnod hir."

'Cyllyll cegin, cyllyll hela, machetes'

"Dydyn nhw ddim yn ymwybodol o hyn, yn yr un ffordd, os ydych yn trywanu rhywun byddwch yn treulio 25 mlynedd dan glo, mae'n wallgof.

"Dwi wedi gweld pobl gyda chyllyll cegin, rambos, cyllyll hela, cleddyfau samurai, machetes, unrhyw fath o gyllell a dweud y gwir.

"Does neb yn ymladd gyda dyrnau bellach, mae'r cyfan ynglŷn â phwy bynnag sydd 'efo'r gyllell fwyaf."

Image caption Jeremy Vaughan yw Prif Gwnstabl Cynorthwyol Heddlu De Cymru

Mae gweithwyr ieuenctid yn dweud fod y cynnydd mewn troseddau sy'n ymwneud â chyllyll yn adlewyrchu'r pwysau mae rhai pobl ifanc yn teimlo i gario cyllell er mwyn eu gwarchod.

Dywedodd Dr Abdul Azil Ahmed o'r Tîm Cefnogi Ieuenctid Ethnig: "Un o'r pethau mwyaf cyffredin yw pobl ifanc yn cario cyllyll am eu bod ofn pobl eraill.

"Mae dwy elfen o droseddau sy'n ymwneud â chyllyll. Mae rhai sy'n cario cyllyll ar gyfer ymosodiadau treisgar a rheiny sy'n cario cyllyll i amddiffyn eu hunain oherwydd eu bod nhw'n teimlo'r angen.

"Mae cyfuniad o'r ddau yn wenwynig, ac yn anffodus dyna sy'n digwydd yng Nghaerdydd."

Image copyright HEDDLU GWENT
Image caption Fe wnaeth Heddlu Gwent ddod o hyd i'r cyllyll yma yn ystod cyrch

Daeth arolwg y Senedd Ieuenctid o 13,000 o bobl ifanc Caerdydd i'r canlyniad bod troseddau cyllell ar frig y rhestr o bryderon pobl ifanc.

Ond nid mewn dinasoedd yn unig mae 'na broblem sy'n ymwneud â chyllyll.

Roedd cynnydd o 43% mewn troseddau difrifol gyda chyllyll yn ardal Heddlu De Cymru yn y cyfnod hyd at Mehefin eleni - y cynnydd mwyaf o holl heddluoedd Cymru.

Yn ôl Scott Horler, sy'n gydlynydd troseddau cyllyll yn Media Academy Cardiff, mae sawl rheswm am y cynnydd, gan gynnwys y rhwydwaith gyffuriau sy'n cael ei adnabod fel county lines.

"Mae nifer o'r bobl ifanc yma wedi cael eu hecsbloetio o ran gangiau county lines, ac maen nhw'n teimlo'r angen i gario arf i amddiffyn eu hunain wrth gario allan gwaith peryglus i bobl beryglus iawn.

"Mae canolfannau ieuenctid a chlybiau ieuenctid wedi cael eu cymryd i ffwrdd; mae'r bobl ifanc yma wedyn yn crwydro'r strydoedd a dyma pryd mae ymddygiad gwrthgymdeithasol yn digwydd.

"Yn ôl rhai pobl ifanc, mae'r ddelwedd yn bodoli fod pobl ifanc eraill yn cario arfau a chyllyll, felly sut maen nhw'n mynd i amddiffyn eu hunain?

"Drwy gario cyllyll eu hunain."

'Cymryd mantais'

Yn ôl Jeremy Vaughan, Prif Gwnstabl Cynorthwyol Heddlu De Cymru, dyw'r ardal ddim yn eithriad yng Nghymru wrth i droseddau gyda chyllyll a llafnau gynyddu ar draws y wlad.

"Rydyn ni'n gweithio'n gyson gydag asiantaethau fel Iechyd Cyhoeddus Cymru ac awdurdodau addysg i daclo'r materion yma, ac mae gwaith partneru ar waith gydag awdurdodau lleol a Safonau Masnach er mwyn sicrhau bod y ddeddfwriaeth ynglŷn â pheidio gwerthu cyllyll i rai dan 18 yn cael ei pharchu.

"Diolch i'r drefn dyw hon ddim yn drosedd sydd i'w gweld yma ar yr un lefel a rhai dinasoedd mawr eraill, ond mae'n rhaid i ni fod yn benderfynol ar bob adeg i wthio 'nôl yn erbyn y gangiau hynny sy'n cymryd mantais ar y mwya' bregus, gan gynnwys gweithwyr rhyw a'r digartref.

"Mae'n rhaid i ni ddeall pam y byddai pobl ifanc yn gwneud y penderfyniad ofnadwy o gario cyllell - oherwydd does dim cyfiawnhad, unman, a'r lleiaf oll ym mwyafrif ein trefi a'n dinasoedd."

Straeon perthnasol