Am beth fu'r Cymry'n chwilio arlein dros y cyfnod clo?

  • Cyhoeddwyd
Pynciau Cysylltiedig
Canol Caerdydd yn wagFfynhonnell y llun, Matthew Horwood
Disgrifiad o’r llun,
Deuddeg mis o gyfyngiadau - ond am ba wybodaeth mae'r Cymry wedi bod yn chwilio arlein?

Mae bron i flwyddyn wedi pasio ers i Gymru, ynghyd â gweddill y DU, ddechrau ar gyfnod newydd yn ei hanes.

Ers hynny, mae'r pandemig coronafeirws wedi hawlio'n sylw ni bob dydd - ac mae hynny'n cael ei adlewyrchu yn y pynciau sy'n dwyn ein sylw ar y rhyngrwyd.

Dros y flwyddyn ddiwethaf, mae rhai o'r ceisiadau chwilio mwyaf poblogaidd sy'n gysylltiedig â Covid yng Nghymru, yn ôl Google Trends, yn ymwneud â'r cyfnod clo, symptomau, masgiau a 'Zoom'.

Felly, allwn ddysgu unrhyw beth am y pandemig o'r rhestr chwiliadau rhyngrwyd yma?

Cyfnod clo a newidiadau rheol ledled y DU

Ar ddechrau'r pandemig, roedd pedair gwlad y DU yn unedig i raddau helaeth yn eu rheolau.

Ond wrth i nifer yr achosion ddechrau gostwng, dechreuodd y gwahanol lywodraethau leddfu cyfyngiadau ar gyflymder gwahanol, ac fe gafodd hyn ei adlewyrchu yn y chwiliadau Google.

Yng Nghymru, dechreuodd y ceisiadau am wybodaeth am "reolau clo Cymru" a "Rheolau Covid Cymru" gynyddu'n sylweddol am y tro cyntaf yng nghanol mis Mai - gan gyrraedd uchafbwyntiau newydd yn ystod yr wythnos rhwng 24 a 30 Mai, pan ddechreuodd pob un o genhedloedd y DU lacio'r cyfyngiadau clo ar wahanol amseroedd.

Ffynhonnell y llun, Getty Images
Disgrifiad o’r llun,
Mae'r canllaw i "aros yn lleol" wedi bod mewn grym yng Nghymru ar sawl achlysur dros y flwyddyn ddiwethaf

Roedd mwy o ymholiadau am wybodaeth ar gyfer rheolau cyfnod clo brys Cymru ym mis Medi, wrth i nifer o ardaloedd gwahanol ar draws Cymru wynebu cyfnod clo lleol.

Dilynodd uchafbwynt y pandemig cyfan fis yn ddiweddarach, pan gyhoeddodd Cymru ei bod yn cynnal cyfnod clo byr o 17 diwrnod.

Cafwyd naid arall mewn ymholiadau ganol mis Rhagfyr, yn ystod yr wythnos cyn i'r Prif Weinidog Mark Drakeford gyhoeddi bod cyfnod clo newydd yn dod cyn y Nadolig.

Mark Drakeford, Llywodraeth Cymru a datganoli

Dros y pum mlynedd diwethaf cafodd y nifer fwyaf o ymholiadau am Mark Drakeford eu cynnal ym mis Rhagfyr 2018, pan gafodd ei ethol yn arweinydd Llafur Cymru.

Ers hynny, cyrhaeddodd chwiliadau yng Nghymru am Mark Drakeford uchafbwynt ym mis Rhagfyr 2020.

Ffynhonnell y llun, Getty Images
Disgrifiad o’r llun,
Gwelwyd cynnydd enfawr yn yr ymholiadau ar-lein am wybodaeth am Brif Weinidog Cymru

Roedd 'na gynydd enfawr hefyd yn niferoedd yr ymholiadau am wybodaeth o lefydd ar draws gweddill gwledydd y DU, gyda'r niferoedd a oedd yn chwilio am wybodaeth am Mr Drakeford bump gwaith yn fwy o'i gymharu â'i uchafbwynt cyn-bandemig.

Gwelodd Llywodraeth Cymru hwb hefyd mewn traffig ar y we, gyda chynnydd pum gwaith yn fwy nag arfer cyn y pandemig yng Nghymru, a chynnydd deirgwaith yn Lloegr.

Cyfraddau achos covid a chwiliadau Google

Un arall o'r prif ymholiadau chwilio ar draws Cymru dros y flwyddyn ddiwethaf oedd "symptomau Covid".

Efallai y byddech chi'n disgwyl i hyn fod wedi cyrraedd uchafbwynt yn ystod dyddiau cynnar y pandemig, pan ddechreuodd y cyfnod clo cyntaf a'r clefyd yn dal i fod yn gymharol anhysbys.

Fodd bynnag, er gwaethaf nifer fawr o chwiliadau arlein fis Mawrth diwethaf, fe welwyd y nifer fwyaf o chwiliadau am "symptomau Covid" ym mis Medi - pan oedd achosion yn gymharol isel.

A yw hyn yn awgrymu unrhyw beth am ymlediad coronafeirws ddechrau mis Medi?

Disgrifiad o’r llun,
Aelod o staff cartref gofal yn rhoi prawf Covid i gydweithiwr

Yn ystod wythnos olaf mis Awst, dim ond 10.1 oedd nifer yr achosion fesul 100,000 o bobl yng Nghymru, gyda chyfradd positifrwydd - nifer y profion sy'n dychwelyd canlyniad cadarnhaol - o 1.2%.

Yna hanerodd chwiliadau am symptomau Covid yn ystod cyfnod clo byr Cymru, cyn codi eto ddechrau mis Rhagfyr, pan oedd yr epidemig ar gynnydd eto.

Mewn geiriau eraill, mae'r chwiliadau am symptomau Covid yng Nghymru wedi cyd-fynd yn fras a'r cynnydd a'r cwymp yn nifer yr achosion.

Siopa arlein, Zoom, masgiau wyneb a thorri gwallt yn y cartref

Nid yw'n syndod bod rhai o'r tueddiadau chwilio a welodd gynnydd mawr yn ymwneud â siopa arlein, masgiau, gwaith cynnal a chadw, torri gwallt a Zoom.

Cyrhaeddodd y rhan fwyaf o'r termau hyn uchafbwynt yn gynnar yn y pandemig - siopa arlein a Zoom yn benodol - gydag ymholiadau am y rhain yng Nghymru bellach yn draean yr hyn yr oedd fis Mawrth llynedd.

Mae masgiau wyneb wedi parhau i gofnodi nifer uchel o chwiliadau, gyda'r nifer fwyaf ganol mis Gorffennaf, pan gawsant eu gwneud yn orfodol mewn siopau yn Lloegr.

Erbyn i Gymru wneud gwisgo masgiau mewn siopau yn orfodol ym mis Medi, dim ond 45% o nifer y chwiliadau oedd o gymharu â mis Gorffennaf.

Cyrhaeddodd ymholiadau am "sut i dorri gwallt" deirgwaith eu hanterth pum mlynedd flaenorol ym mis Ebrill 2020, wrth i bobl fynd i'r afael â'r ffaith na fyddan nhw'n gallu ymweld â siopau trin gwallt am beth amser eto.

Ffynhonnell y llun, Getty Images
Disgrifiad o’r llun,
Targed Llywodraeth Cymru ydy cynnig brechlyn i bawb dros 50 erbyn Ebrill 18, yn amodol ar gyflenwadau

Brechlynnau Covid yng Nghymru

Yn sgil y cyhoeddiad bod y brechlyn Pfizer-BioNTech yn 90% effeithiol wrth atal Covid-19 ar 9 Tachwedd, fe ddyblodd nifer yr ymholiadau am wybodaeth.

Mae'r diddordeb mewn brechlynnau wedi parhau i gynyddu ers hynny, gyda chwiliadau'n cyrraedd uchafbwynt disgwyliedig yn ystod misoedd cyntaf y cynllun brechu.

Pynciau Cysylltiedig