a gafodd drwydded deledu?

You need one to watch live TV on any channel or device, and BBC programmes on iPlayer. It’s the law.

darganfyddwch fwy
Nid oes gennyf drwydded deledu

Crynodeb

  1. Gwrandewch yn fyw ar Radio Cymru (o 19:30)
  2. Seremoni yn cael ei chynnal yn Tŷ Coch, Merthyr Tudful
  3. Tri chategori yn Gymraeg a thri yn Saesneg
  4. Seremoni i ddechrau am 18:30

Y diweddaraf yn fyw

Mae pob amser yn lleol i'r DU

Cyfrannu

Dathlu rwan!

Dyna ni. Mae seremoni Llyfr y Flwyddyn 2016 wedi dod i ben a'r enillwyr wedi eu cyhoeddi. 

Llongyfarchiadau gwresog Cymru Fyw i'r awduron i gyd. 

Cofiwch am Pethe ar S4C am 22:30.  

Bydd llif byw Cymru Fyw yn ail-ddechrau am 08:00 bore fory. 

Noswaith dda i chi i gyd!  

Trindod Thomas

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd Thomas Morris ei fod wedi ysgrifennu ar gyfer ei hun ar y dechrau gan fod meddwl am bobl eraill yn gallu golygu nad yw'r awdur yn bod yn gwbl onest. 

'Dw i'n mynd i orwedd i lawr' meddai. Mae'r llwyddiant wedi bod yn ormod iddo mae'n rhaid!

'Golygu shwt gyment'

Llyfr y Flwyddyn

Er ei bod hi ddim yn ddiethr i'r seremoni yma dywedodd Caryl Lewis bod ysgrifennu yn her: "Yr hynach wyt ti yn mynd y mwyaf ansicr wyt ti yn mynd."

Dywedodd hefyd bod cael cydnabyddiaeth gan y darllenwyr a'r beirniaid yn "golygu shwt gyment."

Pethe yn trafod Llyfr y Flwyddyn

S4C

Am 22:30 heno bydd cyfle i chi weld rhai o uchafbwyntiau'r noson mewn rhifyn arbennig o Pethe ar S4C. Lisa Gwilym sy'n cyflwyno. Mae hi wedi bod yn noson brysur iddi hi gan ei bod hi wedi llywio'r seremoni hefyd.

Lisa
S4C

Y brif wobr i Thomas Morris

Llyfr y Flwyddyn

Thomas Morris sydd wedi ennill y brif wobr yn Saesneg gyda'i gyfrol gyntaf o straeon byrion We Don’t Know What We’re Doing.

Mae'r straeon wedi'u lleoli yng nghastell Caerffili.

'Mae’r gyfrol ffraeth a theimladwy hon yn cynnig cipolwg ar fywydau rhai o’r cymeriadau dryslyd ac unig sy’n trigo yng nghysgod y castell'. 

Thomas Morris
Sarah Davis-Goff

Safbwynt y beirniaid

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd Huw Stephens, un o'r beirniaid ar gyfer y llyfrau Cymraeg, bod dewis yr enillwyr wedi bod yn benderfyniad anodd. 

Wrth gyfeirio at nofel Caryl Lewis dywedodd: "Mae’r gyfrol fuddugol eleni yn cynnig golwg dreiddgar ar sefyllfa annisgwyl, mewn modd cywrain, cynnil a phendant. 

"Roedd y tri ohonom yn teimlo bod crefft ddiymwad yr awdur yn llwyddo i gonsurio byd cyfoethog a chymhleth gerbron y darllenydd, a gwneud i’r astrus a’r heriol ymddangos mor rhyfeddol o rhwydd – campwaith yn wir."

huw
BBC

Y brif wobr i Caryl Lewis

Llyfr y Flwyddyn

Caryl Lewis yw prif enillydd Cymraeg Gwobr Llyfr y Flwyddyn 2016 gyda'i nofel Y Bwthyn.

Mae'r llyfr yn cael ei ddisgrifio fel nofel 'gynnil, delynegol, a'r mynydd a'i dymhorau yn gymeriadau amlwg ynddi'. 

Dyma'r ail waith iddi ennill y brif wobr, y tro diwethaf oedd yn 2005 gyda’i nofel Martha Jac a Sianco. 

Fe ddaeth i'r brig yn y categori ffuglen. 

Mae'n golygu ei bod hi'n derbyn £4,000 â thlws arbennig wedi’i greu gan yr artist Angharad Pearce Jones. 

caryl
Llenyddiaeth Cymru

Y brif wobr nesaf

Huw Stephens sydd yn cyhoeddi'r enillydd a bydd y wobr yn cael ei rhoi gan Alun Davies, Gweinidog yr Iaith Gymraeg 

Noson fawr yr hanesydd

Dywedodd Gruffydd Aled Williams bod dim llawer o son wedi bod ynglŷn â dyddiau olaf Owain Glyndŵr. 

Roedd yn ceisio cyrraedd cynulleidfa eang pan yr oedd yn ysgrifennu'r llyf meddai . 

gruffydd
BBC

Losing Israel yn dod i'r brig

Llyfr y Flwyddyn

Jasmine Donahaye sydd wedi ennill y wobr Ffeithiol Greadigol Saesneg. 

Cofiant yw Losing Israel gyda Jasmine yn olrhain hanes ei theulu a’u perthynas gydag Israel.

Mae'n derbyn £1,000.  

Jasmine
BBC

Pwy oedd Glyndŵr?

BBC Cymru Fyw

Mi sgwennodd Gruffydd Aled Williams erthygl i Cymru Fyw i gydfynd gyda chyhoeddi ei gyfrol 'Dyddiau Olaf Owain Glyndŵr'.  

Glyndŵr
Iestyn Hughes
Lawton's Hope, cartref un o ferched Glyndŵr

Y llyfrau yn rhai 'dwfn'

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd Huw Stephens bod y llyfrau yn rhai "dwfn a difyr". 

Wrth gyfeirio at gyfrol Dyddiau Olaf Owain Glyndwr dywedodd mai camp y gyfrol yw cyflwyno'r gwaith ymchwil mewn ffordd ddealladwy. 

huw
BBC

Cyfrol Owain Glyndŵr yn plesio'r beirniaid

Llyfr y Flwyddyn

Gruffydd Aled Williams sydd yn fuddugol yn y gystadleuaeth Gwobr Ffeithiol Greadigol gyda'i gyfrol Dyddiau Olaf Owain Glyndŵr. 

Mae'r llyfr ynglŷn ag Owain Glyndŵr yn cael ei ddisgrifio fel un sy'n debyg i 'stori dditectif sy’n arwain y darllenydd ar daith i ymchwilio ei ddyddiau olaf, man ei farwolaeth a mannau posib ei gladdu'. 

Mae'n derbyn gwobr ariannol o £1,000. 

Llyfr
Y Lolfa

Gwobr Ffeithiol Greadigol

Simon Brooks, Gruffydd Aled Williams ac Emyr Glyn Williams yw'r tri sydd yn gobeithio dod i'r brig yn y categori yma. 

Academydd yw Simon Brooks ac mae'n awdur sawl cyfrol megis O Dan Lygaid y Gestapo ac Yr Hawl i Oroesi. Mae'n olygydd y gyfres bywgraffiadau llenyddol Dawn Dweud. 

Darlithydd Cymraeg oedd Gruffydd Aled Williams ac mae wedi cyhoeddi sawl erthygl ynglŷn ag Owain Glyndŵr.

Is-deitla’n Unig yw llyfr cyntaf Emyr Glyn Williams. Mae wedi derbyn gwobr BAFTA Cymru am ei ffilm gyntaf yn 2005. Mae'n gweithio yng Nghanolfan Pontio, Bangor fel rhaglennydd sinema. 

Emyr Glyn Williams
BBC
Roedd Emyr yn un o bartneriaid gwreiddiol Recordiau Ankst

Balchder Caryl

Mae Owain Schiavone wedi trydar y llun hwn o Caryl Lewis yn derbyn ei gwobr am y Ffuglen Gymraeg orau 

Caryl Lewis yn edrych yn falch iawn i gipio gwobr categori ffuglen #llyf16

Caryl Lewis yn edrych yn falch iawn i gipio gwobr categori ffuglen #llyf16

Dathlu dwywaith!

Llyfr y Flwyddyn

Thomas Morris sydd wedi ennill yn y categori Ffuglen Saesneg. 

Mae Thomas erbyn hyn yn byw yn Nulyn. Dywedodd un o'r beirniaid bod y llyfr wedi aros yn y cof ar ol iddyn nhw ei ddarllen. 

'Canfas bach'

Llyfr y Flwyddyn

Nofel wedi ei lleoli yng nghefn gwlad yw hi. 

Dywedodd Caryl Lewis: "Dw i'n credu ar ganfas bach iawn mae modd adlewyrchu pethau llawer mwy." 

Noson dda i Caryl

Llyfr y Flwyddyn

Caryl Lewis sydd wedi enill y wobr yn y categori Ffuglen Gymraeg. 

Safon uchel

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd y beirniaid Llion Roberts:"Mae tair nofel ardderchog wedi dod i'r brig."

Ychwanegodd "am y grym emosiynol a'r argraff ddofn arnom" mai Caryl Lewis oedd yn mynd a hi. 

Rhestr Fer Gwobr Ffuglen

Llyfr y Flwyddyn

Jon Gower, Caryl Lewis a Dewi Prysor yw'r tri sydd wedi cyrraedd y rhestr fer Gymraeg ar gyfer y categori yma. 

Mae Jon Gower wedi ennill gwobr Llyfr y Flwyddyn yn 2012 gyda'i nofel Y Storïwr. Fo oedd un o Gymrodyr Rhyngwladol cyntaf Gŵyl y Gelli ac mae'n ysgrifennu yn y ddwy iaith. 

Mae Caryl Lewis o Ddihewyd ger Aberaeron hefyd wedi ennill y wobr yn 2005 ac mae wedi cyrraedd y Rhestr Fer yn 2010. 

Fe benderfynodd y cyhoedd yn 2013 mai hi oedd Hoff Awdur Cymru yng nghystadleuaeth Radio Cymru. 

Saer maen, cyfansoddwr a llenor yw gwaith Dewi Prysor o ddydd i ddydd. Yn 2011 roedd ei nofel Lladd Duw ar restr fer Llyfr y Flwyddyn ac fe enillodd y nofel honno Wobr Barn y Bobl Golwg 360.

Jon Gower
Marian Delyth
Jon Gower

Y wobr farddoniaeth Saesneg

Llyfr y Flwyddyn

Philip Gross sydd wedi ennill y wobr farddoniaeth. 

Enw'r casgliad yw Love Songs of Carbon. 

Mae'n derbyn £1,000. 

Phillip
BBC

Mererid a Waldo

Dywedodd un o'r beirniaid Lleucu Roberts bod cyfrol Mererid Hopwood yn atgoffa'r beirniad o gyfrol 'Dail Pren' Waldo Williams.

Cyfnod pan mae angen ysgrifennu

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd Mererid Hopwood, wrth dderbyn y wobr am y gyfrol farddoniaeth Gymraeg orau, bod angen yn y 'cyfnod anodd hwn bod angen i ni gyd fynd ati i hogi ein pensiliau.' 

mererid
bbc

Cyfrol gyntaf Mererid yn mynd a hi

Llyfr y Flwyddyn

Mererid Hopwood gyda’i chyfrol gyntaf o gerddi, Nes Draw sydd wedi ennill y wobr farddoniaeth. 

Mae'r gwaith yn cael ei ddisgrifio fel cyfrol 'gyflawn, gain gyda cherddi i’w trysori yn y teip glas.'

Mae'n derbyn gwobr ariannol o £1,000. 

Mererid
BBC

Rhestr Fer Gwobr Farddoniaeth

Llyfr y Flwyddyn

Mererid Hopwood, Gruffudd Owen a Cen Williams sydd ar y rhestr fer Gymraeg. 

Mae Mererid Hopwood yn Uwch Ddarlithydd ym Mhrifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant. Fe enillodd y Gadair yn Eisteddfod Genedlaethol 2001, y Goron yn 2003 a’r Fedal Ryddiaith yn 2008.

Sgriptiwr ar gyfer Pobol y Cwm yw Gruffudd Owen ac fe enillodd y Fedal Ddrama yn Eisteddfod Genedlaethol yr Urdd yn 2009. 

Roedd Cen Williams o Fôn yn Gyfarwyddwr Canolfan Bedwyr tan iddo ymddeol yn 2007. Fe ddaeth i'r brig yng nghystadleuaeth y Goron yn yr Eisteddfod Genedlaethol yn 1997. 

Cen Williams
Arwyn Roberts
'Eiliadau Tragwyddol' yw ail gyfrol o farddoniaeth Cen Williams

Caryl Lewis

Caryl Lewis: "Dw i'n ceisio ysgrifennu pethau fydd yn cyffwrdd pobl. Dyna yr unig beth dwi yn trio gwneud yw cyffwrdd pobl a bod yn onest wrth wneud hynny."

Dywedodd hefyd bod y tlws yn "bert". 

caryl
bbc

Thomas Morris yn dod i'r brig

Llyfr y Flwyddyn

Mae Thomas Morris yn dathlu ar ôl cipio'r wobr People’s Choice Award Wales Arts Review. 

Y cyhoedd oedd yn pleidleisio ar gyfer y wobr hon. 

Llyfr
ff

Caryl Lewis yn plesio'r 'Bobl'

Llyfr y Flwyddyn

Caryl Lewis sydd wedi ennill Gwobr Barn y Bobl Golwg360 gyda'i nofel Y Bwthyn.  

y bwthyn
bbc

Gwobr Barn y Bobl

Llyfr y Flwyddyn

Y cyhoedd sydd yn penderfynu ar Wobr Barn y Bobl o'r dewisiadau ar y rhestr fer. 

Mae pobl wedi bod yn pleidleisio ar wefan Golwg360 ar gyfer eu holl lyfr ar y rhestr fer Gymraeg a gwefan Wales Arts Review ar gyfer yr holl lyfr Saesneg. 

caryl
bbc

Disgwyliadau 'isel'

Llyfr y Flwyddyn

Jon Gower: "Mae fy nisgwyliadau i yn isel, iawn iawn iawn ar ol darllen llyfr Caryl. Dw i wedi dweud wrth y wraig bod dim angen iddi ddod heno."

Ond dywedodd hefyd bod y gystadleuaeth "yn ysgogi fi fel darllenydd i ddarllen llyfrau fydden i ddim fel arall yn neud."

Y beirniaid yn "gytun"

Llyfr y Flwyddyn

Dywedodd yr awdur Lleucu Roberts bod y beirniaid "wedi bod yn weddol gytun." 

Roedd Llion Roberts yn cytuno: "Roedd yn amrywiaeth dda a'r safon yn uchel. Doedd yna ddim gormod o anghytuno."

Seremoni wedi dechrau

Llyfr y Flwyddyn

Lisa Gwilym sydd yn cyflwyno eleni ac mae'r seremoni yn ddwyieithog.

Mae'n dweud bod hi mynd i fod yn 'noson a hanner'.

lisa
bbc

Prysuro!

Mae'r dderbynfa wedi llenwi cyn dechrau'r seremoni. Mae hi wedi bod yn gyfnod prysur i Lleucu Siencyn,Prif Weithredwraig Llenyddiaeth Cymru, trefnwyr y gystadleuaeth. Hi sydd yn y ffrog las yng nghwmni Gweinidog yr Iatih Gymraeg  Alun Davies

alun davies
bbc

Y Gymraeg yn y byd digidol?

Mae Iestyn Lloyd, un o drindod podlediadau Haclediad, wedi trydar pwynt ynglŷn â chael gafael ar y llyfrau Cymraeg sydd ar restr fer Llyfr y Flwyddyn yn ddigidol.  

Llyfrau Saesneg #LLYF16 ar gael yn ddigidol ym mhobman. Llyfrau Cymraeg? Dim ond @YLolfa ar gael ar Amazon, nunman arall. #HalfArsedWales

Dymuniadau da Nei

Mae'r bardd Aneirin Karadog wedi trydar ei ddymuniadau da i'r tri sydd wedi eu henwebu am y gyfrol farddoniaeth orau. 

Pob hwyl i feirdd y categori barddoniaeth yn #llyf16 heno, mae'r tair cyfrol yn rhai gwerth eu darllen.

'Hyfryd cael fy enwebu'

Mae Mererid Hopwood ar y rhestr fer ar gyfer y wobr Farddoniaeth yn y Gymraeg.

Meddai wrth Cymru Fyw: "Mae'n hyfryd cael fy enwebu. Dymuniadau gorau i'r holl 15,16 o ysgrifennwyr."

Dod i adnabod nhw'n well

Llenyddiaeth Cymru

Ydych chi eisiau gwybod ychydig bach mwy am yr awduron sydd wedi cyrraedd y rhestr fer? Mae Llenyddiaeth Cymru wedi cyhoeddi holiaduron

Mae Mererid Hopwood wedi dweud mai cornel o’r ford yn y ‘rwm top’ yn Pontiago, Sir Benfro yw un o’r llefydd delfrydol iddi hi ysgrifennu. 

Tor calon wnaeth achosi'r cur pen mwyaf i'r awdur Paul Henry wrth iddo ysgrifennu ei nofel a llyfr Roald Dahl, Danny the Champion of the World oedd hoff lyfr Caryl Lewis pan oedd hi'n blentyn. 

Gwaith cartre munud ola!

Bydd Alun Thomas yn cyd-gyflwyno rhaglen BBC Radio Cymru o'r seremoni am 19:30. Chwarae teg mae o yn drylwyr yn ei baratoadau. Cofiwch wrando i glywed barn Catrin Beard am rai o'r cyfrolau buddugol.

alun
bbc

Y beirniaid

Llyfr y Flwyddyn

Y beirniaid oedd yn pori trwy'r llyfrau Cymraeg y tro yma oedd yr awdur Lleucu Roberts, y bardd a darlithydd Llion Roberts, a chyflwynydd Radio Cymru a Radio 1 Huw Stephens. 

Y darlithydd Tony Brown, Golygydd gyda The Bookseller Caroline Sanderson, a Chyfarwyddwr Yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol yng Nghymru, Justin Albert oedd y beirniaid oedd yn gorfod penderfynu ar yr enillwyr yn y categorïau Saesneg.  

Lleucu Roberts
BBC
Mae Lleucu Roberts wedi ennill gwobrau am ei gwaith gan gynnwys Gwobr Goffa Daniel Owen

Y rhestr fer

Llyfr y Flwyddyn

Fe gafodd y rhestr fer ei chyhoeddi ym mis Mai. 

Fe fuodd y beirniaid yn darllen tua 50 o lyfrau Cymraeg cymwys ac mae naw teitl wedi ennill eu lle ar y Rhestr Fer yn y Gymraeg. 

Naw teitl sydd hefyd ar y rhestr fer yn y Saesneg.

Awduron
Emyr Young
Rhai o'r awduron ar restr fer gwobr Llyfr y Flwyddyn 2016 - Caryl Lewis, Dewi Prysor a Mererid Hopwood