په دې وسیله کې د غږ اوريدل او ویډیو لیدنه شونې نه ده.

پېلوځی: ادبيات او سوله

Image caption د "ادبياتو او سولې" ترنامه لاندې د ادبياتو جشن په جلال اباد کې جوړ شوی و

د افغانستان اوسنيو ادبياتو اتم ملي جشن دا اونۍ د (ادبياتو او سولې) تر نامه لاندې د دغه هېواد ختيز جلال اباد کې جوړ شوى وو.

په دې جشن کې، چې د ګويتې انسټيوټ جوړ کړی و، د افغانستان له بېلابېلو سيمو د پښتو او دري ژبو ليکوالو اديبانو او څېړونکو ګډون کړى و.

دغه ادبي لمانځغونډه چې دوې ورځې روانه وه، له سولې او سوکالۍ سره په تړاو په کې پر مشاعرې سر بېره د ډرامو نندارې هم وړاندې شوې.

دا چې ادبيات د سولې په ټينګښت او غوړېدو کې څومره رول لري، د شعر اغېز ډېر وي که د نثر، پر دې او نورو پوښتنو په جلال اباد کې زموږ همکار ببرک مياخېل له ليکوالو او شاعرانو هر يو نورالحبيب نثار او صفيې صديقي سره دپېلوځي بحث کې خبرې کوي.

د افغان متلونو ژباړه

يوه امريکايي ليکوال د افغان متلونو يوه ټولګه انګريزۍ ته اړولې، چې په لنډ وخت کې يې نوم ګټلی او ۶ نورو ژبو ته هم ژباړل شوې ده.

کپټن اېډوراډ زېلم چې بېلابېلې جايزې يې ګټلې په دري ژبه خبرې کوي، ۲۶ کاله يې د امريکا سمندري ځواکونو کې خدمت کړی، او هم يې يو نيم کال د افغانستان ولسمشرۍ ماڼۍ په ګډون په دغه هېواد کې کار کړی دی. دی وايي په افغانستان کې يې د خپل کار پر مهال دې پام ورجذب کړی، چې افغانانو په کې په خپل ورځني ژوند کې متلونه کارول.

اېډوارډ زېلم وايي کله چې پوه شو د نورو هېوادونو وګړي هم له افغان متلونو سره علاقه، او لوست يې پراخ مينه وال لري، نو په نورو ژبو يې په ژباړې پيل وکړ. دی وايي نورو ژبو ته يې ژباړه د خپلې خوښې مينه والو په خيريه کارونو کې کړې ده.

دی زياتوي نورو ژبو ته د افغان متلونو په ژباړې په ډاګه شوه، چې دغه ژبې نژدې کټ مټ متلونه لري، که څه هم په بېله توګه به ويل کېږي، خو ورته معنا ګانې لري.

اېډوارډ زېلم وايي د دري متلونو له ژباړې او د چاپ له برياليتوب وروسته يې د پښتو متلو په راغونډولو پيل وکړ. دی پښتو متلونو پر ټويتر هم خپروي، چې بيا يې په وينا په لسګونه زره خلک يو له بل سره شريکوي.

د ډورېس لېسېنګ ادبي ژوند

دا اوونۍ د بريتانيا نوبل جايزې ګټونکې ډورېس لېسېنګ پر ادبي ژوندې غږېږو چې د نومبر پر ۱۷ مه د خپل عمر پر ۹۴ کلنۍ مړه شوه.

د دې تر ټولو غوره پېژندل شويو ادبي کارونو کې (دا ګولډن نوټبوک- يا طلايي کتابچه)، (مېموموارز اف ا سروايور، يا د ژوندي پاتې شوي يادښتونه) او هم (دا سمر بيفور دا ډارک، يا له تيارې مخکې اوړی) ليکنې شمېرل کېږي.

دا هغه مهال د نوبل ادب جايزې تر ټولو مشره ګټونکې شوه چې په ۲۰۰۷ کال کې يې د خپل ژوند ادبي کارونو جايزه وګټله، او عمر يې ۸۸ کاله و.

د دې خپرندويه ټولنې (هارپر کولېنز) مشر مدير چارلي رېډمېن وويل "ډورېس لېسېنګ زموږ زمانې يو له سترو ليکوالانو شمېرل کېږي. دا يوه قانع کوونکې کيسه ويونکې وه، چې د ځواکمن سوچ او ګرم زړه څښتنه وه، او د هغه څه لپاره له مبارزې نه وېرېده، چې باور يې پرې درلود."

ډورېس لېسېنګ په د ۱۹۱۹ کال په اوکتوبر کې له انګرېز موروپلار د فارس په کرمانشاه کې چې نن ايران يادېږي، زېږېدلې، او مخکې له دې چې په ۱۹۴۹ کال کې په انګلستان کې مېشته شي د عمر يوه برخه يې په زمبابوې کې هم تېره کړې وه. د لوېديځي سېډني پوهنتون استاذ احسان الله ستانکزی يې پر ادبي څېره راسره غږېږي.