رحمت و زحمت برف در افغانستان

به روز شده:  13:12 گرينويچ - شنبه 09 فوريه 2013 - 21 بهمن 1391

رحمت، شبها نگهبان ماشین های مردم است

کلاه، کت و کفش هایش بزرگتر از حد خودش است. اما این برای فرار از سرمای زمستانی کابل کافی نیست. کلاه سیاه رنگ رحمت تا بنا گوشش رسیده، کت سبزش نیز ساقهای پاهایش را پوشانده است.

او مجبور است شبها را تا صبح در سرمای زمستان بیدار بماند. رحمت ۱۲ سال دارد و اکنون برای نگهداری موتر/ خودرو، شب را تا صبح نگهبان موترهای دیگران است.

در زیر دانه‌های بلورین برف در کنار یک موتر تلاش می کند، تا خودش را گرم نگهدارد. برف در افغانستان نه تنها رحمت را می لرزاند، بلکه بارش برف برای خیلی از افغانها، زحمت و درد سر زیادی را به همراه دارد و از همین رو در افغانستان زمستان را "فصل مرگ غریبان" نام گذاشته اند.

در ترانه های قدیمی این کشور نیز می توانی آهنگ هایی را که حکایت از بی رحمی زمستان دارد، بشنوی: "بخوان بخوان بلبلک برف زمستان گذشت / صندلی(کرسی) برداشته شد مرگ غریبان گذشت."

امسال نیز بارش برف همراه با مشکلات بود. اغلب راه‌ها مسدود شد، قیمت مواد غذایی در مناطق دور دست افزایش یافت، قیمت مواد سوخت نیز در شهرها، بصورت سرسام آوری افزایش یافت.

افغانستان دارای اقلیم کوهستانی و سرد است. دمای هوا در مناطق مرتفع این کشور تا منفی ۳۰ درجه می رسد و سرمای زمستان در شهرهای مثل کابل نیز در فصل زمستان طاقت فرسا است.

برف و چالشهای فرا روی ارتباطات

برف سنگین، ارتباط بسیاری از مناطق دور افتاده روستایی با شهرهای بزرگ و کابل پاتخت را قطع می کند

اکنون در مناطق شمالی کابل هزاران نفر که می‌خواهند از کابل به ۹ ولایت شمالی این کشور سفر کنند، گیر مانده ‌اند. دولت افغانستان برای جلوگیری از تلفات احتمالی مسافران، شاهراه سالنگ را بسته‌است.

این یکی از مهمترین مسیرهایی است که شمال و جنوب افغانستان را به هم وصل می کند.

سه سال قبل در ۱۹ دلو/بهمن ۱۳۸۸ طوفان شدیدی مناطق جنوبی سالنگ را فراگرفت و همزمان با آن، فرود آمدن برف‌کوچ/بهمن، منجر به کشته شدن نزدیک به ۱۹۰ نفر و زخمی شدن حدود ۲۰۰ نفر دیگر شد، که انتقادهای زیادی را علیه نهادهای دولتی برانگیخت.

امسال نیز در سالنگ سه متر برف بر زمین نشسته است. برفها کار را برای ماشین های برف روب و کارگران سخت کرده و شاهراه سالنگ که شاهرگ حیاتی اقتصاد افغانستان بود چند روز بسته شد.

گذشته از مسیر سالنگ که با بارش برف هر ساله خبر ساز می‌شود، مناطق مرکزی افغانستان و ولایت‌های دایکندی، بامیان و غور نیز در فصل زمستان با مشکلات فراوانی روبرو می شوند. بسته شدن جاده‌ها ساکنان این مناطق را از دسترسی به خدمات درمانی و مواد غذایی محروم می کند.

ولایت کوهستانی بدخشان نیز به دلیل برف کوچ و شیوع بیماریها در زمستان یکی از ولایتهای خبر ساز در افغانستان است.

برف در افغانستان اگرچه معمولا بهار و تابستان پرثمری را به دنبال دارد، در زمستان بویژه برای مردمان فقیر این کشور، دردسر های زیادی خلق می کند

مقامات در ولایت های مرکزی افغانستان در روزهای گذشته هشدار داده بودند که در صورتی‌که راه ها باز نشود. احتمال بروز مشکلات اقتصادی وجود دارد.

قربانعلی ارزگانی والی دایکندی در این باره می گوید، اکنون ۸ کیلو آرد در بازار دایکندی به ارزش ۵ دلار آمریکایی و ۸ کیلو چوب به ۳ دلار آمریکایی معامله می شود. قدرت خرید مردم این مناطق نیز بسیار پایین است. اگر زمستان طولانی شود مشکلات زیادی برای مردم رخ خواهد داد.

نیازمندی به برف و باران

برف و بویژه برف‌باری‌های سنگین، در افغانستان برای رحمت و هزاران فرد دیگری مثل او که شبها نگهبانی می دهند یا مجبورند در فضای بسیار سرد کار کنند و یا هم برای کسانی که ناگزیرند در فصل زمستان مسافرت کنند، دردسرهای زیادی خلق می کند اما برف، فقط زحمت و سرما نمی آورد، بلکه در کشوری مثل افغانستان، خنده هایی گرمی را نیز به لب شماری از مردم از جمله کشاورزان می نشاند.

افغانستان از جمله کشورهای خشک محسوب می شود. میزان بارندگی در این کشور سالانه به ندرت به ۲۵۰ میلی متر می رسد. در حالیکه این میزان در کشور همسایه پاکستان به ۷۶۰ تا ۱.۲۷۰ میلی متر می رسد.

"افغانستان تاکنون فاقد یک سیستم هواشناسی مرکزی است و اکنون نهادهای بین المللی هر کدام با توجه به نیازمندی خود، مراکز متعدد هوا شناسی را در این کشور ایجاد کرده اند. این روند باعث می شود که مردم در سفر و کارهای روز مره خویش برنامه ریزی لازم را نداشته باشد. علاوه بر آن آمار مشخصی از میزان بارندگی سالانه در دست نیست."

میزان بارندگی در ایران نیز سالانه ۲۵۰ ملی متر است.

بارندگی سالانه مفید در افغانستان ۲۵۰ میلی متر اعلام شده است. کشاورزی، دامداری و جنگل‌ها، در افغانستان ارتباط مستقیم با میزان بارندگی در این کشور دارد. زیرا به دلیل نبود مدیریت منابع آبی، میزان بارندگی سالانه در کاهش و یا افزایش تولیدات کشاورزی، دامدارای و جنگلها تعیین کننده است.

براساس آمار موجود، افغانستان دارای حدود ۲۲ میلیون راس حیوان، ۳.۱ میلیون هکتار زمین آبی، ۲ میلیون زمینهای للمی/ دیمی و ۳۲ میلیون هکتار چراگاه می باشد.

سال گذشته میزان تولیدات زراعتی افغانستان ۲۸درصد از در آمد ناخالص ملی این کشور را تشکیل داده بود که علت افزایش تولیدات بر اساس اعلام مقامات وزارت زراعت این کشور بارندگی کافی در فصل زمستان و بهار بود.

نبود سیستم هواشناسی مرکزی

ریزش برف سنگین گاهی در شهرهای کلان نیز مشکلات زیادی برای مردم خلق می کند

افغانستان فاقد یک سیستم هواشناسی مرکزی است و اکنون نهادهای بین المللی هر کدام با توجه به نیازمندی خود، مراکز متعدد هوا شناسی را در این کشور ایجاد کرده اند.

این روند باعث می شود که مردم در سفر و کارهای روز مره خویش برنامه ریزی لازم را نداشته باشد. علاوه بر آن آمار مشخصی از میزان بارندگی سالانه در دست نیست.

هوا روشن شده است. رحمت با مشتریانش جنجال دارد. یکی موترش روشن نمی شود و دیگری حاضر نیست دستمزد او را بپردازد. اما سرمایی شب در تن رحمت خانه کرده است. این را می توانی از چهره اش به خوانی، دستهای لرزان، صورت رنگ پریده و.....همه حکایت از این دارد.

ساعت ۹ بامداد غرفه چوبی رحمت بسته شده و او اکنون شاید خواب باشد. یا شاید سوز سرما و خستگی شبانه هنوز بر تنش مانده باشد.

در این زمینه بیشتر بخوانید

موضوعات مرتبط

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.