اگر آیت‌الله منتظری رهبر ایران می‌شد؟

آیت الله حسینعلی منتظری از بسیاری جهات با سایر چهره های سیاسی ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ تفاوت داشت. او تا چند ماه پیش از درگذشت آیت الله روح الله خمینی، رهبر انقلاب ایران و نخستین رهبر جمهوری اسلامی، جانشین او تلقی می شد، اما به دلیل شدت گرفتن اختلافاتش با آیت الله خمینی، از این سمت کنار گذاشته شد. این اختلافات عمدتا به موضوعاتی مربوط می شد همچون اعدام جنجال برانگیز گروه بزرگی از زندانیان سیاسی و افشاگری یکی از اطرافیان آقای منتظری در مورد تماس های پنهانی با دولت آمریکا. آیت الله منتظری در دوره رهبری آیت الله علی خامنه ای هم به دلیل انتقاداتی که به عملکرد او و نحوه اداره کشور داشت، سال ها در حصر خانگی به سر برد و در ماه های پایانی عمر هم، رهبر معنوی جنبش اعتراضی پس از انتخابات سال ۱۳۸۸ محسوب می شد.

بسیاری از خود می پرسند که اگر پس از درگذشت آیت الله خمینی، به جای آیت الله خامنه ای، آیت الله منتظری به رهبری می رسید، با توجه به نگاه متفاوتی که به موضوعاتی مانند ولایت مطلقه فقیه و حقوق شهروندی داشت، اوضاع ایران چگونه پیش می رفت. نگاه و منش شخصی او تا چه اندازه می توانست در شکل گرفتن دوران پس از آیت الله خمینی اثر بگذارد. از طرف دیگر در اختیار گرفتن قدرت چگونه می توانست او را تغییر دهد.

در پنجمین سالگرد درگذشت آیت الله منتظری این سئوال را با گروهی از کارشناسان و ناظران مسائل ایران مطرح کرده ایم.