اشاره غیرمستقیم روحانی به آمادگی برای مبادله نفتکش ها

یکی از نیروهای سپاه روی عرشه استینا ایمپرو که در بندرعباس لنگر انداخته است حق نشر عکس Iribnews
Image caption یکی از نیروهای سپاه روی عرشه استینا ایمپرو که در بندرعباس لنگر انداخته است

حسن روحانی رئیس جمهور ایران روز چهارشنبه به طور تلویحی گفته اگر بریتانیا نفتکش این کشور که در جبل الطارق توقیف شده را آزاد کند، ایران در مقابل ممکن است نفتکش استینا ایمپرو که جمعه در خلیج فارس ضبط کرد را رها کند.

به گزارش منابع خبری ایران آقای روحانی روز چهارشنبه بعد از جلسه کابینه دولت گفت: "به دنبال ادامه تنش با برخی از کشورهای اروپایی نیستیم و چنانچه به چارچوب‌های بین‌المللی متعهد باشند و از اقدامات خلاف خود از جمله آنچه در جبل الطارق انجام دادند دست بردارند، پاسخ متناسبی نیز از ایران دریافت خواهند کرد."

او در مورد امنیت تنگه هرمز گفت: "تنگه هرمز از موقعیت بسیار مهمی برخوردار است و نه جای شوخی است و نه جای اینکه کشوری بخواهد مقررات بین‌المللی را در آن نادیده گرفته و برخلاف جهت و بی‌توجه به هشدارهای سپاه پاسداران که مسئولیت امنیت تنگه هرمز را برعهده دارد، وارد این تنگه شود".

همزمان دولت سوئد روز چهارشنبه گفت که در ارتباط با ضبط کشتی حامل پرچم بریتانیا، استینا ایمپرو، در تنگه هرمز مشغول گفت و گو با ایران، بریتانیا و سایر کشورهاست.

به گزارش رویترز وزارت خارجه سوئد در بیانیه ای گفت: "سوئد در حال انجام دیالوگ در سطوح مختلف با بریتانیا، ایران و سایر طرف های مربوطه است... و امیدواریم که راه حلی برای مسائل و رفع تنش از این وضعیت پیدا کنیم."

این بیانیه همچنین گفت که برای سوئد و اتحادیه اروپا "حفاظت از آزادی کشتیرانی اهمیت اساسی دارد."

جرمی هانت که تا روز سه شنبه وزیر خارجه بریتانیا بود در مورد ضبط استینا ایمپرو گفته است: "براساس قوانین بین المللی ایران حق انسداد راه عبور کشتی را نداشت - چه رسد که سوار کشتی شود. پس این عمل دزدی دریایی دولتی است."

در یک سال گذشته با افزایش تنش میان ایران و آمریکا به خصوص بازگشت تحریم های نفتی، مقام های ایرانی هشدار داده اند که اگر ایران نتواند از منطقه نفت صادر کند، به سایر کشورها هم اجازه چنین کاری را نخواهد داد. در ماه های مه و ژوئن شش نفتکش در آب های اطراف تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتند که ایران هرگونه نقشی در آنها را تکذیب می کند.

بریتانیا پنجشنبه سه هفته پیش - ۴ ژوئیه - نفتکش گریس ۱ را در جبل الطارق توقیف کرد. دولت محلی جبل‌الطارق ادعا کرد محموله نفتی این نفتکش عظیم به مقصد سوریه بارگیری شده بوده که نقض تحریم‌های اتحادیه اروپا محسوب می‌شود.

ایران می‌گوید مقصد نفتکش سوریه نبوده و حتی اگر بوده هم اقدام بریتانیا "دزدی دریایی" است.

ایران دلایل مختلفی برای ضبط استینا ایمپرو در روز جمعه که با پرچم بریتانیا حرکت می کرد ارائه کرده که از جمله نقض مقررات دریانوردی بوده. اما رهبر ایران اواسط هفته قبل گفته بود که ایران اقدام بریتانیا را تلافی خواهد کرد.

+ آیت‌الله خامنه‌ای: ایران خباثت‌های انگلیس را بی‌جواب نمی‌گذارد

حق نشر عکس AFP
Image caption گریس-١ در جبل الطارق - مدت توقیف این نفتکش یک ماه دیگر تمدید شده است

آقای روحانی با قدردانی از اقدام سپاه پاسداران در ضبط نفتکش بریتانیایی گفت: "اجازه نمی‌دهیم کسی در خلیج فارس و تنگه هرمز بی‌نظمی کند، ما در عین حال به دنبال تنش و برخورد نظامی نیستیم و اقداماتی که تاکنون انجام داده‌ایم متناسب با تخلفات طرف مقابل بوده است، همچنان که در سرنگونی پهپاد متجاوز نیز واکنش انجام شده دقیق و حرفه‌ای بود و چنانچه باز هم تجاوزی به حریم کشورمان انجام شود، دو مرتبه همان پاسخ را در شرایط لازم خواهیم داد."

جرمی هانت وزیر خارجه سابق بریتانیا که این هفته با روی کار بوریس جانسون به عنوان نخست وزیر جای خود را به دومینیک راب داد گفته بود که اگر ایران ضمانت دهد گریس ۱ برای سوریه نفت نخواهد برد آزادی آن را تسهیل خواهد کرد.

دومینیک راب، وزیر خارجه جدید بریتانیا، روز چهارشنبه در اولین اظهار پس از عهده‌دار شدن مقام وزارت خارجه، گفت که درباره موضوع ایران شتابزده تصمیم نخواهد گرفت.

او درباره موضوع توقیف نفتکش بریتانیایی گفت: "این موضوع بسیار حساسی است و من به سرعت درباره آن مشورت کاملی خواهم گرفت."

واکنش ایران به پیشنهاد تشکیل نیروی اروپایی

روز سه شنبه گزارش هایی منتشر شد دایر بر اینکه چند کشور عضو اتحادیه اروپا به طور مقدماتی از طرح تشکیل یک ائتلاف نظامی اروپایی برای محفاظت از کشتی‌های خود در تنگه هرمز علیه تهدیدهای احتمالی ایران حمایت کرده اند.

یک منبع مطلع به خبرگزاری رویترز گفت که نیروی ائتلافی یاد شده احتمالا تحت فرماندهی مشترک بریتانیا و فرانسه فعالیت خواهد کرد.

اما به گزارش منابع خبری در ایران حسین دهقان، مشاور آیت الله خامنه ای در حوزه صنایع دفاعی و پشتیبانی از نیروهای مسلح، در گفت‌وگو با شبکه خبری الجزیره، نسبت به تشکیل چنین نیرویی هشدار داد.

او گفت: "هر گونه تغییر در وضعیت تنگه هرمز، ممکن است باب رویارویی‌های خطرناک را باز کند."

او اضافه کرد:‌ "پیشنهاد انگلیس برای تشکیل نیرویی اروپایی در تنگه هرمز ممکن است عواقب پیش‌بینی نشده به دنبال داشته باشد. معادله ما در تنگه هرمز این است که یا همه از امنیت برخوردار باشند و نفت صادر کنند یا هیچ کس."

اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهوری ایران، روز سه شنبه با محکوم کردن این طرح هشدار داده بود که حضور نیروهای خارجی در خلیج فارس باعث ناامنی این منطقه خواهد شد.

محمد جواد ظریف وزیر خارجه ایران هم روز سه شنبه در پیامی در توییتر ضمن تبریک انتخاب بوریس جانسون به عنوان نخست وزیر بریتانیا نوشت: "ایران دنبال رویارویی نیست. اما ما ۱۵۰۰ مایل خط ساحلی در خلیج فارس داریم. اینها آب های ماست و ما از آنها محافظت می کنیم."

موضوعات مرتبط