عربستان 'فریبکاری ایران' در برنامه هسته‌ای را محکوم کرد

ملک سلمان حق نشر عکس Getty Images
Image caption موضوع برنامه هسته‌ای ایران در جلسه کابینه عربستان به ریاست ملک سلمان مطرح شده است

یک روز بعد از انتشار گزارش تازه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره ایران، عربستان سعودی با اعلام حمایت از تلاش‌های آژانس، "فریبکاری ایران در ارائه‌ اطلاعات مراکز هسته‌ای خود به آژانس" را محکوم کرده است.

ترکی شبانه، وزیر اطلاع‌رسانی عربستان، پس از پایان جلسه امروز کابینه به ریاست سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه سعودی، به خبرگزاری دولتی عربستان گفت که این کشور خواهان "همکاری دولت ایران با آژانس و احترام گذاشتن به مصونیت کارشناسان و بازرسان این سازمان" است.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گزارش تازه خود علاوه بر تایید فعالیت‌های جدید غنی‌سازی ایران، گفته است که در یک مکان اعلام‌نشده در ایران ذرات اورنیوم یافته است.

ایران در اعتراض به خروج آمریکا از برجام و باز گشت تحریم‌های این کشور و همین طور "پایبند نبودن اروپایی‌ها" به توافق هسته‌ای تا کنون در چهار مرحله تعهدات خود را به برجام کاهش داده است.

ایران می‌گوید این کاهش تعهدات بر اساس یکی از بندهای توافق انجام می‌شود اما طرف‌های غربیِ برجام از عقب‌نشینی‌های ایران انتقاد کرده و آن را نقض توافق خوانده‌اند.

اشاره عربستان به تامین مصونیت کارشناسان آژانس هم به ممانعت ایران از ورود یکی از بازرسان و بازگرداند او به دلیل "حمل احتمالی مواد مشکوک" مربوط می‌شود.

عربستان در حالی از اقدامات هسته‌ای ایران انتقاد کرده که بعد از حمله دو ماه پیش به تاسیسات نفتی عربستان و متهم کردن ایران به دست داشتن در این عملیات روابط دو کشور از قبل هم تیره‌تر شد. ایران همواره این اتهام را رد کرده و گفته است که حمله از سوی حوثی‌ها در یمن انجام شده است.

عربستان اوایل زمستان سال ۱۳۹۴ و بلافاصله بعد از حمله به مکان‌های دیپلماتیکش در ایران در واکنش به اعدام یک روحانی شیعه، روابط دیپلماتیک خود را به طور کامل با ایران قطع کرد.

از آن زمان تلاش‌ها برای میانجی‌گری میان دو کشور نتایج چندانی نداشته و تحولاتی مانند جنگ یمن به تنشها میان دو کشور افزوده است.

پاسخ عربستان به تلاش‌های ایران 'مثبت نبوده'

ایران در ماه‌های اخیر در کنار انتقادهای معمول از عربستان بارها به شیوه‌های مختلف تمایل خود را برای بهبود روابط با عربستان نشان داده است.

نامه‌ای که حسن روحانی، رئیس جمهور ایران، به تازگی به سران کشورهای منطقه از جمله عربستان نوشت از جمله تلاش‌های ایران برای عادی‌سازی روابط بود.

آقای روحانی در این نامه سران منطقه را به "تعامل برای ایجاد صلح و ثبات" دعوت کرد و خواهان اجرا شدن طرح "ابتکار صلح هرمز" شد که پیشتر با همین هدف ارائه کرده بود.

اما عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران، امروز در مصاحبه‌ای گفت که عربستان از تلاش‌های ایران برای بهبود روابط استقبال چندانی نکرده است.

آقای عراقچی به سایت خبیر اسپوتنیک روسیه گفت "از هر کشوری که دست یاری به سوی ما دراز کند استقبال می کنیم اما متاسفانه عربستان تا به این لحظه دیدگاه و نظری همانند دیدگاه ما نشان نداده و پاسخ مثبتی به این تلاش‌ها نداشته است."

با وجود این آقای عراقچی "ایران و عربستان را دو بازیگر مهم و برجسته" منطقه خواند و گفت "این دو کشور باید بتوانند با آرامش تمام اختلافات‌شان را حل کنند."

حق نشر عکس Reuters
Image caption عربستان ایران را به دست داشتن در حمه به تاسیسات نفتی‌اش متهم کرده

تلاش جنجالی عربستان برای داشتن برنامه هسته‌ای

انتقاد عربستان از برنامه‌ هسته‌ای ایران در حالی صورت گرفته که تلاش‌های سعودی برای دستیابی به فناوری هسته‌ای بارها خبرساز شده است.

از جمله در ماه ژوئن سال جاری میلادی مشخص شد که وزارت انرژی این کشور بعد از قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد سعودی، دو مجوز برای انتقال تکنولوژی هسته‌ای به عربستان صادر کرده است.

یکی از این مجوزها ۱۶ روز بعد از قتل آقای خاشقجی صادر شده بود، قتلی که موجی ازانتقاد و محکومتی را حتی در میان متحدان غربی عربستان برانگیخت.

پیش از آن هم اسنادی فاش شده بود که نشان می‌داد وزیر انرژی آمریکا "به شکل مخفیانه" شش مجوز فروش تکنولوژی هسته‌ای به عربستان سعودی را صادر کرده است.