پیروزی اردوغان در ترکیه دوره تازه ای از تاریخ این جمهوری خواهد بود

حامیان حزب آقای اردوغان پیروزی در انتخابات را در خیابان‌های این کشور جشن گرفتند.

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر،

حامیان حزب آقای اردوغان پیروزی در انتخابات را در خیابان‌های این کشور جشن گرفتند.

رجب طیب اردوغان رییس جمهوری ترکیه با پیروزی در انتخابات این کشور اختیارات گسترده و تازه‌ای را به قدرت خود افزوده است.

با حذف کرسی نخست وزیر پارلمان این کشور نیز عملا تضعیف شده است.

کاخ سفید با استقبالی کم رنگ از پیروزی آقای اردوغان از این کشور خواسته برای تقویت دموکراسی تدابیری را در پیش بگیرد.

سارا سندرز سخنگوی کاخ سفید روز دوشنبه گفت رییس جمهوری آمریکا هنوز برای گفتگو با آقای اردوغان در پی پیروزی‌اش در انتخابات فرصتی پیدا نکرده است.

محرم اینجه نامزد اصلی مخالفان در این انتخابات هشدار داده که ترکیه وارد دوره خطرناک حاکمیت مطلقه یک نفر شده است.

در انتخاباتی کم سابقه در سال‌های اخیر آقای اردوغان موفق شده ۵۳% از آراء را کسب کند.

آقای اینجه علیرغم کارزاری پرتحرک تنها ۳۱% آراء را به دست آورده است.

رجب طیب اردوغان که ۶۴ سال دارد با تقویت اقتصاد کشور پایگاه محکمی برای خود ایجاد کرده است اما درعین حال با سرکوب مخالفان و زندانی کردن نزدیک به ۱۶۰ هزار نفر افکار‍‌عمومی کشور را دو شقه کرده است.

اختیارات تازه رییس جمهوری به چه معناست؟

رجب طیب اردوغان روز دوشنبه در سخنرانی پیروزی خود وعده داد نظام تازه ریاست جمهوری را سریع پیاده کند.

تغییرات تازه در همه‌پرسی سال گذشته با اختلاف بسیار کم و کسب ۵۱% آراء تایید شد.

تغییرات در قانون اساسی ترکیه رییس جمهوری را قادر می‌کند

  • مستقیما مقام‌های ارشد دولت از جمله وزرا و معاون رییس‌جمهوری را منصوب کند.
  • در نظام قضایی کشور دخالت کند.
  • اعلام وضعیت اضطراری کند.

برخی منتقدان می‌گویند این نظام تازه فاقد ابزار لازم برای جلوگیری از انحصار قدرت است.

آقای اردوغان می‌گوید اختیارات تازه به او اجازه می‌دهد شورشیان کرد در جنوب شرق کشور را شکست دهد و با دشمنان اقتصادی ترکیه مبارزه کند.

آقای اردوغان یازده سال نخست وزیر ترکیه بود و پس از آن در سال ۲۰۱۴ به ریاست جمهوری رسید.

تغییرات تازه به او اجازه می‌دهد در پایان دوره فعلی ریاست جمهوری در سال ۲۰۲۳ یک بار دیگر نامزد ریاست جمهوری شود یعنی می‌‎تواند بالقوه تا سال ۲۰۲۸ رییس جمهوری ترکیه باقی بماند.

واکنش مخالفان دولت

محرم اینجه نامزد حزب جمهوری‌خواه خلق در ترکیه گفت انتخابات از ابتدا تا زمان اعلام نتایج غیرمنصفانه بوده است.

او به خبرنگاران گفت: "حالا ما وارد حاکمیت مطلقه یک نفر" شده‌ایم.

منبع تصویر، EPA

توضیح تصویر،

محرم اینجه نامزد حزب جمهوری‌خواه خلق گفته تا زمانی که ترکیه از آن همه شهروندان آن شود به مبارزه ادامه خواهد داد.

آقای اینجه گفت به نتیجه انتخابات اعتراضی نمی‌کند.

چهار نامزد دیگری که در این انتخابات حاضر بودند کمتر از ده درصد آراء را به خود اختصاص دادند.

انتخابات چگونه برگزار شد؟

از پادکست رد شوید و به خواندن ادامه دهید
پادکست
رادیو فارسی بی‌بی‌سی

پادکست چشم‌انداز بامدادی رادیو بی‌بی‌سی – دوشنبه ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۱

پادکست

پایان پادکست

تدابیر امنیتی شدید بود و پیشاپیش رای‌گیری نگرانی‌ها درباره تقلب انتخاباتی و ارعاب رای‌دهندگان افزایش یافت.

رسانه دولتی ترکیه نرخ مشارکت را بالا و ۸۷% اعلام کرد.

ناظران از سازمان امنیت و همکاری اروپا می‌گویند اگرچه در این انتخابات گزینه‌های واقعی پیش روی رای‌دهندگان بود اما آقای رادوغان و حزبش دست بالا را داشتند.

این سازمان و چند گروه حامی حقوق بشر از اینکه نامزدها فرصت برابری برای تبلیغ و رقابت نداشته‌اند ابراز تاسف کرد.

به گفته این سازمان وضعیت اضطراری حاکم بر ترکیه از سال ۲۰۱۶ تاکنون مانعی برای آزادی بیان و اجتماعات بوده که به شکلی جدی سایر احزاب سیاسی کشور را تحت تاثیر قرار داده است.

سازمان امنیت و همکاری اروپا از نابرابری در پوشش رسانه‌ای کارزارهای انتخاباتی نامزدها نیز انتقاد کرده است.

این سازمان ترکیه را بزرگترین زندان کننده روزنامه‌نگاران در جهان می‌داند.

اتحادیه اروپا نیز در بیانیه‌ای واکنش مشابهی نشان داده و گفته نامزدها شرایط یکسانی برای تبلیغ انتخاباتی نداشتند و هشدار داده است که اختیارات تازه رییس جمهوری ترکیه تبعات گسترده‌ای برای دموکراسی در ترکیه به همراه خواهد داشت.

ابراهیم کلین، سخنگوی رجب طیب اردوغان به بی‌بی‌سی گفت نظام انتخاباتی ترکیه "شفاف و روشن است."

در رای ‌گیری مجزای پارلمانی ائتلاف به رهبری حزب حاکم و آقای اردوغان با کسب ۵۳% از ۳۴۳ کرسی اکثریت پارلمان را در اختیار خود گرفته است.

با این همه حزب دموکراتیک کرد خلق‌ها توانست با کسب ۶۷ کرسی دوباره به پارلمان راه پیدا کند.

حزب جمهوری‌خواه خلق و متحدانش تنها ۳۳% از کرسی‌ها را کسب کردند.

منبع تصویر، AFP

توضیح تصویر،

کردها در دیاربکر سهم حزب دموکراتیک خلق‌ها در انتخابات را جشن گرفتند.

موفقیت حزب دموکراتیک کرد خلق‌ها در حالی است که صلاح‌الدین دمیرتاش نامزد این حزب برای انتخابات ریاست جمهوری در زندانی فوق امنیتی به اتهام "فعالیت تروریستی" محبوس است. اتهامی که او رد می‌کند.

مهم‌ترین موضوع برای رای‌دهندگان اقتصاد بوده است. اگرچه اقتصاد کشود در سال‌های اخیر رشد داشته، تورم بالای یازده درصد است ‌

وقتی که آقای اردوغان پیش از انتخابات بانک مرکزی کشور را تحت فشار قرار داد تا نرخ بهره را افزایش ندهد لیره ترکیه سقوط کرد.

رییس جمهوری ترکیه در عین حال پیش از انتخابات تهدید کرد استقلال بانک مرکزی را محدود می‌کند.

موضوع مهم دیگر در انتخابات ترکیه تروریسم بود.

ترکیه چندین بار از سوی شبه‌نظامیان کرد، و نیروهای مسلح داعش هدف قرار گرفته است.

از زمان کودتای نافرجام ترکیه در تابستان ۲۰۱۶ این کشور در وضعیت اضطراری به سرمی‌برد. بیش از ۱۰۷ هزار نیروی دولتی و سرباز از کار برکنار شده‌اند و نزدیک ۵۰ هزار نفر در زندان منتظر برگزاری دادگاهند.