مجلس نمایندگان کنگره طرح استیضاح ترامپ را 'جلوتر برد'

جری ندلر، رئیس دموکرات کمیته قضایی (چپ) و داگ کالینز، ارشدترین جمهوری خواه عضو این کمیته (راست) حق نشر عکس Getty Images
Image caption جری ندلر، رئیس دموکرات کمیته قضایی (چپ) و داگ کالینز، ارشدترین جمهوری‌خواه عضو این کمیته (راست)

کمیته قضایی مجلس نمایندگان آمریکا که اکثریت آن با دموکرات‌هاست موافقت کرده که تحقیق و تفحص پیرامون ضرورت استیضاح دونالد ترامپ را آغاز کند و امیدوار است تا پایان سال جاری میلادی که کمی بیش از سه ماه از آن باقی مانده بتواند نظر نهایی خود را در این باره اعلام کند.

رای‌گیری روز پنجشنبه کمیته قضایی مجلس نمایندگان به آن اجازه می‌دهد که برای تحقیق و تفحص درباره فعالیت‌های رئیس جمهوری آمریکا از اختیارات قانونی خود استفاده کند و در صورت لزوم افراد را برای ادای شهادت و توضیحات به کنگره فراخواند و یا مدارک طبقه‌بندی را از مراکز دولتی تحویل بگیرد.

با وجود این، از آنجا که اکثریت مجلس سنا در اختیار جمهوری‌خواهان است بعید به نظر می‌رسد که تلاش‌های دموکرات‌ها در مجلس نمایندگان حتی در صورت نهایی شدن راه به جایی ببرد چرا که احضار و استیضاح رئیس‌جمهور در نهایت از سوی مجلس سنا عملی خواهد شد؛ جایی که میچ مک کانل، رئیس سنا و رهبر جمهوری‌خواهان در سه سال گذشته با تمام قوا به حمایت از آقای ترامپ پرداخته است.

مصوبه کمیته قضایی دقیقا چیست؟

روز پنجشنبه، ۱۲ سپتامبر، اعضای کمیته قضایی مجلس نمایندگان در یک رای‌گیری داخلی دستورالعمل چگونگی تحقیق و تفحص از رئیس جمهوری را با ۲۴ رای موافق در مقابل ۱۷ رای مخالف به تصویب رساندند. یکی از مفاد این دستورالعمل‌ها به وکلا اجازه می‌دهد که از شاهدان احضار شده در جلسات علنی سوال و جواب کنند.

کمیته قضایی مجلس نمایندگان که ریاست آن را جری ندلر، دموکرات برجسته بر عهده دارد بارها از ناکامی در احضار مقام‌های کاخ‌سفید و مانع تراشی بر سر شنیدن شهادت انتقاد کرده است.

آقای ندلر روز پنجشنبه همزمان با تصویب این دستورالعمل گفت: "برخی این پروسه را استیضاح می خوانند و بعضی هم آن را تحقیق و تفحص مرتبط با استیضاح می‌دانند. از نظر قانونی تفاوتی میان این واژگان نیست و من شخصا دیگر به مباحث پیرامون الفاظ و نام این اقدام اعتنا نمی‌کنم."

حق نشر عکس Getty Images

اگر لزوم استیضاح رئیس‌جمهور در کمیته قضایی مجلس نمایندگان تصویب شود، این موضوع در صحن علنی مجلس نمایندگان به رای گذاشته خواهد شد. در آن مرحله اگر اکثریت اعضای مجلس نمایندگان به استیضاح رئیس‌جمهور رای دهند، رئیس‌جمهور در مجلس سنا استیضاح خواهد شد. در جلسه استیضاح، اگر دو سوم نمایندگان سنا به برکناری رئیس‌جمهور رای دهند، او از این مقام کنار گذاشته می‌شود و معاون رئیس‌جمهور جای او را خواهد گرفت.

به همین دلیل هم ممکن است در این مرحله، اقدامات کمیته تحت ریاست آقای ندلر مهم به نظر نرسد. هر چند به لحاظ آیین‌نامه‌ای چنانچه روزی قرار باشد کنگره آمریکا آقای ترامپ را استیضاح کند، فرآیند آن باید از همین کمیته قضایی مجس نمایندگان آغاز شده بوده باشد.

برای همین هم آقای ندلر روز پنجشنبه با انتقاد مجدد از کارشکنی‌ها بر سر راه تحقیقات این کمیته گفته: "بگذارید واضح بگویم تا جای شک و شبهه‌ای باقی نماند: اقداماتی که موضوع این تحقیق و تفحص قرار گرفته‌اند مواردی هستند که دموکراسی ما را تهدید می‌کنند. ما قانونا موظفیم که در برابر این تهدید اقدام کنیم و این (تحقیق و تفحص) آن اقدام است."

بنابر گزارش واشنگتن‌پست، اتهامات احتمالی که در جریان تحقیق و تفحص کمیته قضایی مورد توجه قرار گرفته عبارتند از: سوء استفاده از قدرت؛ کارشکنی در برابر احضاریه‌های کنگره و تلاش برای جلوگیری از اجرای عدالت از سوی رئیس جمهوری آمریکا.

اخبار مرتبط

در همین حال، جمهوری‌خواهان در کنگره مصوبه امروز کمیته قضایی مجلس نمایندگان را به شدت محکوم کرده‌اند.

داگ کالینز، نماینده جمهوری‌خواه ایالت جورجیا که عضو ارشد کمیته قضایی هم هست گفته: "همکاران من اینجا می‌دانند که رای لازم برای صدور رسمی و قانونی استیضاح را در صحن علنی مجلس ندارند، اما باز می‌خوهاند که رئیس‌جمهور را استیضاح کنند. در حقیقت آنها وانمود می‌کنند که استیضاح را به جریان انداخته‌اند."

حق نشر عکس Getty Images
Image caption نانسی پلوسی، رئیس دموکرات مجلس نمایندگان بارها گفته هنوز شواهد مستحکمی برای استیضاح آقای ترامپ به دست نیامده

این اقدامات در داخل کنگره در حالی روی داده که آخرین نظرسنجی ها از رای‌دهندگان در آمریکا نشان می دهد ۵۹ درصد آنها مخالف استیضاح و خلع ید رئیس‌جمهوری (آن هم تنها حدود یک سال مانده به انتخابات) هستند.

رهبران ارشد حزب دموکرات هم معتقدند پافشاری بر استیضاح آقای ترامپ ممکن است نتیجه معکوس داشته باشد و برای او هواداران بیشتری دست و پا کند.‌

اگر کمیته قضایی تحت ریاست جری ندلر در پایان سال جاری میلادی درخواست به رای گذاشتن طرح استیضاح آقای ترامپ در صحن علنی را بکند، این مجلس که اکثریت آن با دموکرات هاست می‌تواند با یک رای‌گیری و تصویب حداقلی آن از مجلس سنا بخواهد که آقای ترامپ را استیضاح کند.

اما در حال حاضر از میان صدها نماینده دموکرات در این مجلس تنها چند نفر که اکثرا نمایندگان لیبرال دموکرات هستند از چنین طرحی با قاطعیت حمایت می‌کنند.

نانسی پلوسی، رئیس دموکرات مجلس نمایندگان بارها تاکید کرده که به جای اصرار بر استیضاح باید بروی تحقیق و تفحص برای یافتن شواهد متقن قانون شکنی‌های احتمالی آقای ترامپ تمرکز کرد.