تحقیق و تفحص درباره لزوم استیضاح دونالد ترامپ به جریان ‌افتاد

نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان حق نشر عکس Getty Images
Image caption خانم پلوسی قبلا در برابر درخواست ها برای استیضاح رئیس جمهور آمریکا مقاومت می کرد

حزب دمکرات که اکثریت مجلس نمایندگان کنگره آمریکا را در دست دارد تحقیقات رسمی استیضاح درباره عملکرد رئیس جمهور این کشور، دایر بر اینکه او از اوکراین درخواست کمک سیاسی کرده، را شروع کرده است.

نانسی پلوسی رئیس این مجلس بعد از ظهر سه شنبه با اعلام این تصمیم گفت: "رئیس جمهور باید پاسخگو باشد، هیچ کس بالاتر از قانون نیست."

پیشتر دونالد ترامپ دستور داد متن مکالمه تلفنی جنجالی او با ولادیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین به طور کامل از حالت طبقه بندی سری خارج شود.

خانم پلوسی گفت که آقای ترامپ مرتکب "نقض قانون" شده است و عملکرد او را "نقض مسئولیت هایش براساس قانون اساسی" توصیف کرد.

او گفت: "این هفته رئیس جمهور اذعان کرد از رئیس جمهور اوکراین خواستار اقدامی شده که از نظر سیاسی به نفع اوست. رئیس جمهور باید پاسخگو باشد."

این تصمیم درحالی اعلام می شود که درخواست ها در حزب دمکرات برای استیضاح رئیس جمهور بالا گرفته بود.

قبلا در پی انتشار نتایج تحقیقات مربوط به مداخله ادعایی روسیه در انتخابات، خانم پلوسی مقابل درخواست ها برای استیضاح او مقاومت می کرد.

آقای ترامپ در واکنش به خبر تصمیم خانم پلوسی گفت: "کشور ما در بهترین وضعیتی است که تاکنون بوده و آنها (دمکرات ها) می روند که انتخابات را ببازند و برای همین فکر می کنند باید این (استیضاح) را پیش بکشند."

"ما قوی ترین کشور دنیا را داریم، بهترین اقتصادی که تا به حال داشته ایم و او (پلوسی) از استیضاح حرف می زند."

او افزود که خانم پلوسی "هنوز حتی متن مکالمه تلفنی را ندیده. آن مکالمه هیچ نقصی نداشت. مکالمه ای که بی نقص نبود و حرف هایی که بی نقص نبود متعلق به جو بایدن در ارتباط با پسرش بود..."

آقای ترامپ گفت که اقدام برای استیضاح برای کشور بد است.

آقای بایدن پیشتر در روز سه شنبه گفت که فرآیند استیضاح باید به جریان بیافتد مگر آنکه رئیس جمهور آمریکا با تحقیقات کنگره درباره محاوره اش با رهبر اوکراین همکاری کند.

در مجلس نمایندگان که در کنترل دمکرات هاست حمایت گسترده ای از فرآیند استیضاح وجود دارد، اما بعید است که در صورت تصویب طرح استیضاح، سنا که در اختیار جمهوری خواهان است، آن را تایید کند.

رئیس جمهوری آمریکا روز سه شنبه (۲۴ سپتامبر) در شبکه توییتر نوشت که متن مکالمه یادشده روز چهارشنبه (۲۵ سپتامبر) به طور کامل منتشر خواهد شد. او گفت: "شما یک تماس تلفنی بسیار دوستانه و بجا را خواهید دید."

آقای ترامپ پیش از این هم به خبرنگاران گفته بود که تماس تلفنی او در روز ۲۵ ژوئیه با آقای زلنسکی "برای تبریک" بوده است اما او به مساله فساد اشاره کرده و "بیشتر این واقعیت که ما نمی‌خواهیم پای مردم ما، مانند جو بایدن، معاون رئیس جمهور و پسرش به فسادی که در حال حاضر در اوکراین وجود دارد، کشیده شوند."

او تاکید کرد که "به هیچ عنوان" کار اشتباهی انجام نداده است.

آقای ترامپ می گوید در گفت‌وگوهای خود با رهبران کشورهای دیگر احتیاط می‌کند چون "می‌داند که افراد زیادی از سازمان های اطلاعاتی آمریکا و همین طور کشورهای خارجی صحبت های او را استراق سمع می کنند."

در تاریخ آمریکا تاکنون هیچ رئیس جمهوری به دلیل استیضاح برکنار نشده است. در دهه هفتاد میلادی زمانی که ریچارد نیکسون رئیس جمهور وقت آمریکا به دلیل رسوایی سیاسی موسوم به واترگیت با استیضاح روبرو بود استعفا داد.

کوین مکارتی رهبر جمهوری خواهان در مجلس نمایندگان در واکنش گفت: "خانم پلوسی رئیس این مجلس است اما وقتی نوبت به این موضوع می رسد از طرف کل آمریکا سخن نمی گوید."

"او نمی تواند به طور یک جانبه تصمیم بگیرد که باید تحقیقات استیضاح را شروع کنیم."

حق نشر عکس REUTERS/GETTY
Image caption جو بایدن و دونالد ترامپ، احتمالا در انتخابات ۲۰۲۰ با هم رقابت خواهند کرد

بنا بر گزارش ها، آقای ترامپ در تماس تلفنی از آقای زلنسکی خواست که احتمال سوء استفاده جو بایدن در اعمال نفوذ برای گرفتن پست ریاست یک شرکت گازی در اوکراین برای پسرش را بررسی و در این زمینه با وکیل شخصی‌اش رودی جولیانی همکاری کند.

آقای ترامپ متهم شده که اوکراین را برای تحقیق درباره جو بایدن، رقیب احتمالی اش در انتخابات ۲۰۲۰ تحت فشار گذاشته است اما او این مساله را رد کرده است.

روزنامه وال‌استریت ژورنال به نقل از یک منبع بدون نام خبر داده که آقای ترامپ نزدیک به هشت بار از آقای زلنسکی رهبر اوکراین خواسته با رودی جولیانی وکیل شخصی او، برای تحقیق درباره پسر جو بایدن همکاری کند، اما وعده‌ای در عوض این همکاری نداده است.

آدام شیف، از حزب دموکرات و رئیس کمیته اطلاعاتی مجلس نمایندگان آمریکا، گفت آقای ترامپ "قدم در راهی بدون بازگشت" گذاشته است. آقای شیف قبلا با طرح استیضاح آقای ترامپ مخالف بود.

اوایل ماه جاری پیش از طرح شکایت یک افشاگر آمریکایی، دموکرات‌های مجلس نمایندگان تحقیقی را درباره تعاملات آقای ترامپ و وکیلش رودی جولیانی با اوکراین آغاز کردند.

سه رییس کمیته مجلس نمایندگان گفته‌اند آقای ترامپ و رودی جولیانی تلاش کرده‌اند دولت اوکراین را برای تحقیق درباره جو بایدن و پسرش تحت فشار بگذارند.

براساس قانون آمریکا اگر شکایت مطرح مایه "نگرانی فوری" باشد و اگر بازرس کل آن را "معتبر" بداند رییس اداره اطلاعات موظف است ظرف ۷ روز اطلاعات موجود را درباره این شکایت در اختیار کنگره بگذارد.

گام بعدی؟

اعلامیه خانم پلوسی رسما مهر تاییدی بر تحقیق یک کمیته مجلس نمایندگان درباره تماس تلفنی آقای ترامپ با رهبر اوکراین و نتیجه گیری در مورد وقوع تخلفی قابل استیضاح است.

او در بیانیه خود گفت که شش کمیته دیگر کنگره که مشغول تحقیق درباره سایر مسائل مربوط به آقای ترامپ هستند به عنوان بخشی از تحقیقات استیضاح به کار خود ادامه خواهند داد.

اگر تحقیقات ادامه پیدا کند مجلس نمایندگان اتهامات وارده را به رای خواهد گذاشت.

اما گام بعدی در سنا خواهد بود که اکثریت آن در اختیار هم حزبی های رئیس جمهور آمریکا است. برای تصویب طرح استیضاح در سنا به دو سوم آرا نیاز است.

نظرسنجی موسسه "یوگاو" حاکیست ۵۵ درصد آمریکایی ها می گویند در صورتی که تایید شود آقای ترامپ برای فشار آوردن بر مقام های اوکراین کمک نظامی به آن کشور را معلق کرده، از استیضاح او حمایت می کنند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption جو بایدن و پسرش هانتر که با حقوق بالا، رئیس بزرگترین شرکت گازی اوکراین است

پیشینه ماجرا چیست؟

هانتر بایدن، پسر جو بایدن، در سال ۲۰۱۴، در حالیکه پدرش معاون باراک اوباما بود و نقش کلیدی در سیاست‌های آمریکا در قبال اوکراین داشته است، به عنوان مدیرعامل یک شرکت اوکراینی گاز طبیعی به نام بوریسما انتخاب شد.

جو بایدن، از نامزدهای حزب دموکرات در انتخابات ریاست جمهوری آینده آمریکا و معاون باراک اوباما در هشت سال دوران ریاست‌جمهوری او از زمان اعلام نامزدی‌اش برای انتخابات ۲۰۲۰ در نظرسنجی‌ها پیشتاز بوده است.

پنج سال پیش که هانتر بایدن به شرکت اوکراینی پیوست، پرسش‌هایی درباره احتمال وجود تضاد منافع به دلیل موقعیت شغلی پدرش مطرح شد.

در آن زمان و به دنبال برکناری رئیس جمهور طرفدار روسیه، وضعیت سیاسی در اوکراین تغییر کرد و جو بایدن بارها به این کشور سفر کرد.

در سال ۲۰۱۶، آقای بایدن دولت اوکراین را واداشت تا ویکتور شوخین، دادستان کل این کشور، را که تحقیقاتی درباره صاحب الیگارش شرکت بوریسما را آغاز کرده بود، برکنار کند.

آقای بایدن سال گذشته در یک موسسه تحقیقاتی و افکارسنجی با افتخار گفت که با استفاده از ضمانت یک وام یک میلیارد دلاری، موفق به برکنار کردن ویکتور شوخین شده است.

آقای بایدن گفت: "به آنها نگاه کردم و گفتم تا شش ساعت دیگر اینجا را ترک می‌کنم؛ اگر دادستان اخراج نشده باشد، شما این پول را دریافت نخواهید کرد."

آقای ترامپ و متحدانش آقای بایدن را متهم می‌کنند که برای حفظ موقعیت پسرش اقدام کرده است. البته بسیاری از دیگر کشورهای غربی هم برای تقویت مبارزه با فساد در اوکراین مایل به برکناری آقای شوخین بودند.

آقای ترامپ هفته گذشته گفت که فعالیت‌های مالی آقای بایدن باید مورد تحقیق قرار بگیرد.

رییس جمهوری آمریکا خطاب به خبرنگاران گفته بود: "اصلا مهم نیست که من درباره چه صحبت کردم. یک نفر باید درباره میلیاردها دلار جو بایدن تحقیق کند، شما (خبرنگارها) این‌کار را نمی‌کنید چون دموکرات است."

اواسط بهار امسال دادگستری اوکراین اعلام کرد که هیچ گونه شواهدی مبنی بر اینکه آقای جو بایدن و پسرش هانتر خطایی انجام داده باشند، وجود ندارد.

جو بایدن می‌گوید که هرگز با پسرش درباره مسائل کاری او صحبت نکرده است.