آمریکا خشونت در تظاهرات عراق را محکوم کرد

حق نشر عکس Getty Images
Image caption عبدالمهدی و پومپئو - وزیر خارجه آمریکا خواستار رعایت حق تظاهرات مسالمت‌آمیز در عراق شده است

آمریکا بروز خشونت در تظاهرات اعتراضی عراق را محکوم کرده و خواستار پیگرد عاملان خشونت شده است.

به گزارش وبسایت وزارت خارجه آمریک، مایک پومپئو، وزیر امور خارجه، در گفتگوی تلفنی با عادل عبدالمهدی، نخست وزیر عراق، خشونت‌های اخیر در جریان تظاهرات اعتراضی در شمای از شهرهای آن کشور را محکوم دانسته و گفته است که ناقضان حقوق بشر باید پاسخگو باشند.

سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفته است که آقای پومپئو "تاکید کرد که رعایت حق تجمع و برگزاری تظاهرات مسالمت‌آمیز از عناصر بنیادی نظام‌های دموکراتیک محسوب می‌شود و در تظاهرات مردم خشونت چه از سوی نیروهای امنیتی و چه از سوی تظاهرکنندگان جایی ندارد."

براساس این گزارش، وزیر خارجه آمریکا "ضمن ابراز تاثر شدید از جان باختن فجیع چندین نفر در تظاهرات روزهای اخیر، از دولت عراق خواست تا حداکثر خویشتنداری را در برابر تجمع‌های اعتراضی از خود نشان دهد و تاکید کرد که ایالات متحده همچنان بر اساس توافقنامه چارچوب راهبردی بین دو کشور به ایجاد یک عراق نیرومند، برخوردار از حاکمیت ملی و مرفه متعهد است."

مایک پومپئو از نخست وزیر عراق خواست تا برای رسیدگی به خواست‌های معترضان در زمینه اصلاحات و مبارزه با فساد اقدام فوری کند.

خبرهای بیشتر را در کانال تلگرام بی‌‌بی‌‌سی فارسی دنبال کنید

حق نشر عکس EPA
Image caption شرکت کنندگان در تشییع جنازه فردی که گفته شده در تظاهرات کشته شده است - دولت عراق افراد مسلح ناشناس را به خشونت علیه تظاهرکنندگان متهم می‌کند

تظاهرات اعتراضی در عراق از سه‌شنبه گذشته آغاز شد و بغداد و شماری از شهرهای دیگر عراق شاهد حرکت اعتراضی بوده‌اند. به گفته برخی ناظران، در حالیکه صحنه سیاسی عراق محل فعالیت گروه‌ها و جناح های متعدد سیاسی در رقابت و حتی خصومت با یکدیگر است، ظاهرا این حرکت اعتراضی وابستگی گروهی ندارد و به طور خودجوش آغاز شده و ادامه یافته است.

این تظاهرات در برخی موارد شاهد خشونت بوده و در جریان آن تعدادی کشته و زخمی شده‌اند. تعداد کشته شدگان دست کم یکصد و پنج نفر گزارش شده هر چند برخی از منابع از کشته شدن بیش از یکصد و بیست تن خبر داده‌اند. شمار زخمی‌های این تظاهرات به مراتب بیشتر است و منابع خبری زخمی شدن تا شش هزار نفر را گزارش کرده‌اند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption تظاهرات عراق - مقامات دولتی مسئولیت نیروهای امنیتی در تیراندازی به سوی تظاهرکنندگان را تکذیب کرده‌اند

تقریبا تمامی کشته‌شدگان از تظاهرکنندگان بوده‌اند که اکثرا در اثر اصابت گلوله جنگی جان خود را از دست داده اند هر چند به گفته مقامات دولتی، چند تن از نیروهای امنیتی نیز به ضرب گلوله کشته شده‌اند.

با وجود استقرار نفرات ارتش در خیابان‌های شماری از شهرهای عراق، منابع دولتی تاکید دارند که نیروهای امنیتی عامل تیراندازی و کشتن تظاهرکنندگان نبوده‌اند. به گفته آنان، افراد مسلح ناشناس به سوی مردم معترض و نیروهای امنیتی شلیک کرده‌اند اما در مورد هویت آنان اطلاعاتی منتشر نشده است.

دفاتر و مراکز تعدادی از رسانه‌های عراقی و مستقر در عراق هم هدف حمله افراد مسلح قرار گرفته است.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption نفرات حشد الشعبی هنگام محافظت از تجمع انتخاباتی در بغداد - با وجود پاکسازی عراق از داعش تعدادی از گروه‌های شبه‌نظامی همچنان برجای مانده‌اند

روز گذشته برهم صالح، رئیس جمهوری عراق، ضمن درخواست از معترضان برای پایان دادن به تظاهرات، خشونت علیه تظاهرکنندگان و فشار بر رسانه‌ها را محکوم کرد و گفت "دولت و نیروهای امنیتی تاکید دارند که هیچ دستوری برای تیراندازی به سوی معترضان نداده‌اند و چنین دستوری هرگز توسط دولت و نهادهای دولتی صادر نشده است."

رئیس جمهوری عراق تاکید کرد که "کسانی که مرتکب این اقدامات شده‌اند، جنایتکار و یاغی هستند و من در مقام رئیس جمهوری تایید می‌کنم که دستگاه‌های امنیتی، به عنوان حافظ حقوق مردم و قانون اساسی کشورمان، باید با کسانی که قانون را شکسته و قانون اساسی را زیر پا گذاشته و به مردم حمله کرده و باعث ارعاب رسانه‌های همگانی شده‌اند به شدت برخورد کنند." رئیس جمهوری عراق به هویت این افراد اشاره‌ای نکرد.

برخی منابع افراد مسلح گروه‌های شبه‌نظامی حشد الشعبی وابسته به حکومت ایران را عامل خشونت علیه تظاهر کنندگان معرفی کرده‌اند و دست‌کم یکی از شبکه‌های تلویزیونی که مرکز آن هدف حمله قرار گرفته گفته است که مهاجمان از اعضای این گروه‌ها بودند.

براساس برخی گزارش‌ها، در جریان تظاهرات اعتراضی، شعارهایی هم علیه ایران داده شده است و بعضی تظاهرکنندگان ایران را به مداخله در امور عراق متهم کرده و خواستار "خروج" ایران از کشورشان شده‌اند.

حق نشر عکس leader.ir
Image caption عبدالمهدی در تهران - آیت‌الله خامنه‌ای از توطئه علیه روابط با عراق سخن گفته و برخی مقامات حکومتی تظاهرات اخیر را در مخالفت روابط با عراق دانسته‌اند

در مقابل، مقامات ایرانی تظاهرات عراق را به مخالفان روابط نزدیک آن کشور با جمهوری اسلامی ایران نسبت داده‌اند.

از جمله آیت‌الله علی خامنه‌ای در پیامی در توییتر خود، بدون اشاره صریح به تظاهرات اخیر، آنچه را که تلاش "دشمن" برای تفرقه افکنی بین دو ملت ایران و عراق قلمداد کرده مورد انتقاد قرار داده و عبدالله صادقی، نماینده ولی فقیه در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در مورد تظاهرات اخیر گفته است که "در عراق جنگ جدی با آمریکاست، هدف دشمن این است که نگذارند مردم عراق مانند ایرانیان انقلابی شوند و حشدالشعبی از کشورش دفاع کند."

روز دوشنبه ابراهیم رئیسی، رئیس قوه قضاییه تظاهرات اعتراضی عراق را واکنش نسبت به حضور زائران ایرانی در مراسم اربعین در آن کشور معرفی کرد و گفت: "سال گذشته خواستند فتنه‌ای در مشهد با محوریت دعوای ایرانی - عراقی راه بیندازند که هدفشان محقق نشد، امسال نیز در عراق، یک فتنه آمریکایی - سعودی شکل دادند تا جریان اربعین را تحت‌الشعاع قرار دهند."

چند روز پیش حسین شریعتمداری، نماینده آیت‌الله خامنه‌ای در موسسه کیهان در مقاله‌ای در روزنامه کیهان با اشاره به بعضی از شعارهای داده شده در جریان تظاهرات اعتراضی عراق، "ائتلاف شوم غربی، عبری و عربی" را به راه‌اندازی این تظاهرات متهم کرد و با اظهار اینکه "شواهد تاریخی نشان داده‌اند که سفارتخانه‌های آمریکا در همه کشورها، حتی در کشورهای دوست و هم‌پیمان آمریکا نیز، کانون توطئه هستند" از جوانان عراقی خواست تا به سفارت آمریکا حمله کنند.

وی گفت: "حذف این کانون توطئه برای ما در ایران اسلامی دستاوردهای فراوانی داشته است. چرا باید جوانان انقلابی عراق میهن مقدس خود را از این دستاوردها محروم کنند؟"

برخی منابع غربی گفته اند که حکومت ایران با تجهیز و تامین مالی گروه‌های شبه نظامی در عراق، در نظر دارد در صورت درگیری با ایالات متحده از آنان برای آسیب به منافع آمریکا در منطقه استفاده کند. اسرائیل نیز شبه نظامیان عراقی را عوامل حکومت ایران دانسته و گفته می‌شود که در ماه‌های اخیر، چندین بار مواضع و محل استقرار بعضی از آنها را هدف حمله قرار داده است.

حشد الشعبی به منظور شرکت در جنگ با نیروهای دولت اسلامی (داعش) تشکیل شد اما با اعلام پاکسازی عراق از نفرات داعش، شماری از این گروه ها همچنان به صورت تشکل‌های مسلح خارج از تشکیلات نظامی دولت عراق برجای مانده‌اند.