توافق کردها با دولت سوریه برای مقابله با پیشروی ارتش ترکیه

مراسم سوگواری نظامی برای هورین خلف سیاستمدار زن کرد و گروه دیگری از کردها که در روستای دریک کشته شدند حق نشر عکس AFP
Image caption مراسم سوگواری نظامی برای هورین خلف سیاستمدار زن کرد و گروه دیگری از کردها که در روستای دریک کشته شدند

کردهای سوریه می گویند که دولت این کشور با اعزام ارتش به مرز شمالی برای جلوگیری از عملیات تهاجمی ترکیه علیه آنها موافقت کرده است.

رسانه های دولتی سوریه پیشتر گزارش دادند که نیروهای دولتی در شمال مستقر شده اند.

خبر این توافق درحالی اعلام می شود که آمریکا اعلام کرده باقی نیروهایش شامل هزار سرباز را به دلیل "آسیب پذیر بودن" شرایط در شمال سوریه از آنجا خارج می کند.

درباره تازه ترین تحولات شمال سوریه بیشتر بخوانید: با پیشروی ترکیه هزار سرباز آمریکایی از شمال سوریه خارج می شوند

عملیات نظامی ترکیه در شمال سوریه که هفته پیش شروع شد با هدف اخراج نیروهای کرد از نواحی واقع در طول مرز سوریه انجام می شود، چون ترکیه آنها را "تهدیدی" برای خود عنوان می کند.

در پایان هفته نواحی تحت کنترل نیروهای دمکراتیک سوریه (که عمدتا از جنگجویان کرد تشکیل شده) هدف بمباران شدید قرار گرفتند و نیروهای ترکیه علیه دو شهر مرزی پیشروی زیادی داشته اند.

عملیات ترکیه و عقب نشینی آمریکا با محکومیت بین المللی مواجه شده است، به این دلیل که نیروهای دمکراتیک سوریه متحد اصلی کشورهای غربی در نبرد علیه داعش در شمال سوریه بودند.

درباره توافق چه می دانیم؟

دولت محلی شمال سوریه تحت هدایت کردها گفت که ارتش سوریه به عنوان بخشی از این توافق در طول کل مرز شمالی مستقر خواهد شد.

نیروهای دمکراتیک سوریه در بیانیه ای گفتند این توافق به آنها کمک خواهد کرد "با این تجاوز مقابله کنند و نواحی ای که ارتش ترکیه و مزدورانش وارد آن شده اند را آزاد کنند."

این حرکت همچنین "راه را برای آزادسازی باقی شهرهای سوریه مثل عفرین که ارتش ترکیه اشغال کرده همواره خواهد کرد."

نیروهای ترکیه و شورشیان سوری مورد حمایت آنها در سال ۲۰۱۸ بعد از عملیاتی دو ماهه، عفرین را از نیروهای کرد گرفتند.

توافق تازه نمایانگر یک تحول قابل توجه برای کردهاست که در پی از دست دادن حمایت نظامی آمریکا برای گرفتن کمک به دولت سوریه روی آورده اند.

هنوز معلوم نیست که دولت سوریه چه تعهدی داده است. با این حال مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای دمکراتیک سوریه، در مقاله ای که در مجله "فارین پالیسی" چاپ شد اذعان کرد که سازش با دولت اسد و متحد آن روسیه شامل بخش های "دردناکی" خواهد بود.

او نوشت: "ما به قول های آنها اعتماد نمی کنیم. صادقانه بگویم، نمی شود گفت به چه کسی می توان اعتماد کرد."

"اما وقتی مجبوریم بین سازش و نسل کشی مردم خود یکی را انتخاب کنیم، مسلما بقای مردم خود را ترجیح می دهیم."

این گروه تصمیم غیرمنتظره هفته پیش دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا برای خروج شماری از نیروهای آمریکایی از شمال شرقی سوریه که راه را برای عملیات ترکیه علیه کردها هموار کرد، "خنجری از پشت" توصیف کرده است.

حق نشر عکس CBS
Image caption آقای اسپر با شبکه سی بی اس مصاحبه می کرد

تصمیم تازه آمریکا

مارک اسپر وزیر دفاع آمریکا پیشتر اعلام کرد که پنتاگون پس از آنکه دریافت قصد ترکیه این است بیش از برنامه اولیه در عمق خاک سوریه پیش برود تا هزار سرباز را از شمال سوریه خارج می کند.

او که وضعیت را "آسیب پذیر" توصیف کرد گفت که نیروهای دمکراتیک سوریه "به دنبال رسیدن به توافقی" با دولت سوریه و روسیه برای مقابله با حمله ترکیه بوده اند.

او به شبکه سی بی اس گفت: "در ۲۴ ساعت گذشته دریافته ایم که ترکیه احتمالا قصد گسترش حملات ورای برنامه ریزی اولیه و به سوی غرب را دارد."

به گفته او این وضع، نیروهای آمریکایی را میان "دو ارتش متخاصم" گرفتار خواهد کرد.

رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه یکشنبه گفت که هدف از این عملیات تهاجمی ایجاد یک "منطقه امن" است که از کوبانی در غرب تا حسکه در شرق تا ۳۰ کیلومتری عمق خاک سوریه کشیده می شود.

درحالی که او مدعی شد این "در راستای" نقشه منطقه امن است که ابتدا پیشنهاد شده بود، اما حسکه بیش از ۷۰ کیلومتر از مرز ترکیه فاصله دارد.

آقای اسپر گفت که تصمیم برای خروج هزار سرباز آمریکایی از شمال سوریه پس از گفتگوی دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا با تیم امنیت ملی گرفته شد.

او جدول زمانی خروج این نیروها را اعلام نکرد و مشخص نکرد به کجا منتقل خواهند شد.

ساعاتی پس از اظهارات او رسانه های دولتی سوریه گزارش دادند که ارتش سوریه در شمال مستقر شده تا در خاک سوریه "با تجاوز ترکیه مقابله کند". محل دقیق اعزام این نیروها اعلام نشد.

تصمیم هفته پیش آقای ترامپ برای خروج بخشی از نیروهای آمریکایی از شمال شرقی سوریه عملا راه را برای عملیات ترکیه علیه کردها باز کرد.

او روز یکشنبه در توییتی نوشت: "برای تنوع هم که شده خیلی هوشمندانه است که در درگیری های شدید در مرز ترکیه شرکت نداشته باشیم. آنهایی که ما را به اشتباه وارد جنگ های خاورمیانه کردند هنوز برای جنگ فشار می آورند. آنها اصلا از غلط بودن تصمیم خود خبر ندارند. چرا خواهان اعلان جنگ هستند؟".

منتقدان می گویند که آقای ترامپ با تصمیم تازه پشت گروهی را خالی کرده است که برای شکست داعش در منطقه شدیدا به کمک آن تکیه کرده بود و در آمریکا بسیاری از جمهوری خواهان این اقدام او را محکوم کرده اند.

تازه ترین ها تحولات مناقشه

آقای اردوغان روز یکشنبه گفت که نیروهایش تاکنون ۱۰۹ کیلومتر مربع از جمله ۲۱ روستا را گرفته اند.

او به خبرنگاران گفت که شهر کلیدی راس العین به اشغال ترکیه در آمده هرچند نیروهای دمکراتیک سوریه گفتند که نیروهای ترکیه را به حومه شهر عقب رانده اند.

آقای اردوغان گفت که نیروهای ترکیه همچنین شهر تل ابیض در فاصله ۱۲۰ کیلومتری از راس العین را محاصره کرده اند.

گروه دیدبان حقوق بشر سوریه گفت که ارتش ترکیه تقریبا کنترل کامل تل ابیض را به دست گرفته است.

راس العین و تل ابیض هر دو اهداف کلیدی در تهاجم ترکیه به نیروهای دمکراتیک سوریه هستند.

ترکیه همچنین اعلام کرد که گروه های سوری مورد حمایت آن یک جاده مهم به نام "ام ۴" در حدود ۳۰ تا ۳۵ کیلومتری از مرز را گرفته اند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption آتش و دود شهر تل ابیض را فرا گفته

آمار کشته ها

آمار کشته های این درگیری ها درحال افزایش بوده است.

  • "دیدبان حقوق بشر سوریه" که دفتر آن در بریتانیا قرار دارد گفت بیش از ۵۰ غیرنظامی و بیش از ۱۰۰ جنگجوی کرد در شمال شرقی سوریه کشته شده اند
  • نیروهای دمکراتیک سوریه گفتند که آمار کشته های جنگجویان کرد ۵۶ نفر است اما ترکیه این آمار را ۴۴۰ نفر اعلام می کند
  • گزارش ها از ترکیه حاکیست که هجده غیرنظامی در جنوب ترکیه کشته شده اند
  • ترکیه می گوید چهار سرباز ترک و ۱۶ جنگجوی هوادار ترکیه هم در سوریه کشته شده اند
  • اردوگاه عین عیسی محل نگهداری خانواده های اعضای مظنون داعش است

وضعیت داعش

نبردها همچنین به بخش هایی که اردوگاه بازداشتی های داعش قرار دارد کشیده شده است و بیم آن می رود که نیروهای کرد نتوانند از آنها محافظت کنند.

مقام های کرد در اردوگاه عین عیسی روز یکشنبه گفتند که تقریبا ۸۰۰ نفر از بستگان اعضای خارجی داعش در جریان وقوع نبرد در آن اطراف از اردوگاه فرار کرده اند.

دیدبان حقوق بشر سوریه آمار فراری ها را ۱۰۰ نفر اعلام کرد. معلوم نیست این گروه به کجا گریخته اند.

این اردوگاه ها محل نگهداری حدود ۱۲ هزار آواره از جمله تقریبا هزار زن و کودک خارجی است که به نیروهای جهادی پیوند دارند.

نیروهای دمکراتیک سوریه گفت که درحال حاضر بیش از ۱۲ هزار فرد مظنون به عضویت داعش را در هفت زندان تحت بازداشت دارد و حداقل ۴ هزار نفر از آنها شهروندان خارجی اند. موقعیت دقیق این محل ها مشخص نشده اما تصور می شود برخی نزدیک مرز ترکیه باشند.

داعش مسئولیت بمبگذاری ها اخیر با خودرو را به عهده گرفته و روز شنبه عملیات تازه ای در سوریه را اعلام کرده است که گفت هدف آن انتقام جویی از بازداشت اعضایش در زندان های تحت کنترل کردهاست.

ترکیه می گوید با پیشروی در این مناطق مسئولیت این اردوگاه ها و زندان ها را به عهده خواهد گرفت.

موضوعات مرتبط