عربستان ۵ نفر را در ارتباط با قتل خاشقچی به اعدام محکوم کرد

جمال خاشقچی حق نشر عکس AFP

عربستان سعودی ۵ نفر را به اتهام مشارکت در قتل جمال خاشقچی، روزنامه‌نگار منتقد، به اعدام محکوم کرده است. 

بر اساس گزارش رویترز به نقل از دادستان عمومی عربستان سعودی علاوه بر این ۵ تن، سه متهم دیگر به تحمل در مجموع ۲۴ سال زندان محکوم شده‌اند.

به گفته دادستان سعود قحطانی، از مشاوران پیشین دربار سعودی تحت بازجویی قرار گرفته ولی در میان این محکومان نیست. آقای قحطانی آزاد شده است.

دادستان صدور این احکام را به دلیل "عملیاتی خودسرانه" دانسته و گفته که به همین سبب ۱۱ تن محاکمه شده‌اند.

ساعاتی پس از انتشار این روزنامه واشنگتن پست در بیانیه‌ای گفت: "فقدان کامل شفافیت و خودداری دولت سعودی از همکاری با تحقیقات مستقل، نشان از این دارد که این دادگاه فقط یک محاکمه صوری بوده است. آنها که در نهایت مسئولند، در بالاترین رده‌های حکومت سعودی هستند."

جمال خاشقچی، ستون‌نویس روزنامه واشنگتن پست و از منتقدان حکومت عربستان سعودی بود که در ماه اکتبر سال میلادی گذشته در ترکیه به قتل رسید. آقای خاشقچی به همراه نامزدش به کنسولگری عربستان سعودی در استانبول مراجعه کرده بود. حکومت سعودی بعدها پذیرفت که وی در کنسولگری به قتل رسیده است.

آمریکا روز دوشنبه از صدور این احکام استقبال کرد.

یک مقام وزارت خارجه به خبرنگاران گفت که "احکام امروز گام مهمی در مسئول شناختن مسببان این جنایت وحشتناک بود."

این مقام گفت که آمریکا "عربستان سعودی را تشویق کرد فرآیند قضایی منصفانه و شفافی را دنبال کند" و افزود "ما برای شفافیت بیشتر و مسئول شناختن همه مسببان به آنها فشار می آوریم."

با این حال ترکیه و گروه های حقوق بشر آن را به عنوان نمایشی انحرافی رد کردند.

اگنس کالامارد، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در جمع‌بندی تحقیقاتش از قتل آقای خاشقچی به عنوان "اعدام فراقانونی" یاد کرده است. وی همچنین خواستار تحقیق از محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی در رابطه با این قتل شده بود. آقای بن سلمان هرگونه دست داشتن در این حادثه را انکار کرده با این همه، دو ماه پیش (اکتبر) اعلام کرد که تمامی مسوولیت آن را برعهده می‌گیرد.

پس از افزایش فشارهای بین المللی به عربستان سعودی، ۱۸ تن بازداشت و ۵ مقام دولتی در این کشور برکنار شدند. از جمله این مقامات احمد اثیری، معاون اطلاعات و سعود قحطانی مشاور ارشد ولیعهد بوده‌اند.

در ماه ژانویه سال‌جاری میلادی ۱۱ تن در دادگاه جنایی ریاض به اتهام مشارکت در قتل محاکمه شده و دادستان عمومی خواستار صدور حکم اعدام برای ۵ تن از آنان شد. هویت این متهمان از سوی مقامات سعودی اعلام نشده است.

با این حال، گزارشگر ویژه حقوق بشر در ماه ژوئن نام افرادی را که برایشان درخواست حکم اعدام شده بود را فهد شبیب بلاوی، ترکی موصرف شهری، ولید عبدالله شهری، ماهر عبدالعزیز مطرب و صلاح محمد طبيقی عنوان کرد. ماهر عبدالعزیز مطرب از افسران اطلاعاتی است که به گفته مقامات ایالات متحده برای سعود قحطانی کار می‌کرده است. صلاح محمد طبيقی، پزشک پزشکی قانونی وزارت کشور است.

آقای خاشقجی، سردبیری روزنامه الوطن و یک شبکه تلویزیونی سعودی را برعهده داشت که برای مدت کوتاهی فعال بود. او سال‌ها به خاندان حاکم در عربستان نزدیک و مشاور چند مقام ارشد سعودی بود.

وی پس از ترک عربستان سعودی، به ایالات متحده آمریکا مهاجرت کرد و در شبکه‌های تلویزیونی عربی و غربی به عنوان کارشناس حاضر شد.آقای خاشقجی پاییز سال ۲۰۱۷ میلادی با برنامه "به عبارت دیگر" بی‌بی‌سی فارسی درباره اوضاع سیاسی عربستان گفتگو کرده بود.