گوردون براون: نخست‌وزیر ناکام یا غول دوران؟

حق نشر عکس AP
Image caption گوردون براون پس از ۳۲ سال از نمایندگی مجلس کناره می‌گیرد

گوردون براون، نخست‌وزیر پیشین بریتانیا، اعلام کرده است که در دور بعدی انتخابات سراسری مجلس عوام بریتانیا شرکت نمی‌کند. مجلسی که وی بیش از سه دهه به‌عنوان نماینده حزب کارگر، و چند سالی هم به‌عنوان نخست‌وزیر، بر نیمکت‌های سبزرنگ آن می‌نشست.

مخالفان گوردون براون او را بدترین نخست‌وزیر دوران بعد از جنگ (جهانی دوم) می‌دانند. مردی که بلندپروازی‌اش به مراتب بیش از توانش بود.

هوادارانش اما او را از بزرگان دوران خودش می‌دانند، سیاست‌مداری که در نجات اقتصاد جهانی و اقتصاد بریتانیا نقش بازی کرد. مردی که گاه درخشان و شورانگیز بود، گاه مضطرب و نگران.

اما فراتر از همه این‌ها، شخصیتی پیچیده بود که ویژگی‌های شخصی‌اش شیوه رهبری سیاسی‌اش را هم رقم می‌زد. از نگاه جدی اخلاقیش گرفته تا رقابت‌های جزئی پیش پا افتاده او.

تاریخ از او به‌عنوان مردی یاد خواهد کرد که اعتبار سیاست‌های اقتصادی حزب کارگر را احیاء کرد. کسی که نگذاشت واحد پول بریتانیا یورو شود، و در واکنش جهانی به بحران مالی سال ۲۰۰۸ نقشی اساسی بازی کرد.

و البته مورخان تعیین حداقل دست‌مزد سراسری در کشور از سوی وی را از یاد نخواهند برد؛ و معافیت‌های مالیاتی و البته سال‌های رشد اقتصادی را که به او اجازه داد تا میلیاردها پوند هزینه خدمات عمومی کرد.

اما همین مورخان بی‌تردید دعوای بی‌پایانش با تونی بلر، نخست وزیر اسبق، را هم از یاد نخواهند برد, دعوایی که حزب کارگر را نابود کرد. یا بی‌تصمیمی‌ او را در دوران نخست‌وزیری، و داد و هوارهایش، و میراث اقتصادی‌اش – که اد میلیبند، رهبر حزب کارگر، همچنان گرفتار آن است.

در ماه‌های اخیر باز چشمه‌هایی از شخصیت آن گوردون براون معروف را دیدیم مانند دفاع پرشورش از بریتانیا، در نطق‌هایی که فقط از پسر یک کشیش با چنان شور مذهبی برمی‌آید.

گاهی دل‌خسته و متفکر است، گاهی درخشان، و هر دو به یک اندازه. احتمالا وست‌مینستر دیگر مثل او را نخواهد دید. سیاست‌مداری – به‌قول مسئولان روابط عمومی‌اش – بی‌زرق‌وبرق؛گوردون.