ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਫੜੇ ਜਾਓ ਤਾਂ ਕੀ ਹਨ ਤੁਹਾਡੇ ਅਧਿਕਾਰ?

DRINK AND DRIVE, CRIME Image copyright Getty Images

ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਅਕਸਰ ਪੁਲਿਸ ਅਫ਼ਸਰ ਚੈੱਕ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਤੇ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਰਹੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਨਿਯਮਾਂ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੋਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਵੇਚਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਾਨੂੰਨ ਹਨ। ਇਹ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਆਬਕਾਰੀ ਐਕਟ 1914 ਦੇ ਤਹਿਤ ਸ਼ਰਾਬ ਵੇਚਣ, ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਆਬਕਾਰੀ ਅਫ਼ਸਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

Image copyright Zentangle/Getty Images

ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਵਕੀਲ ਨਗੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ 'ਤੇ ਮਨਾਹੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਗਲਤ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਅਲਾਵਾ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ 'ਤੇ ਕਿੰਨੀ ਸਜ਼ਾ?

-ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ 5000 ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਈਸੈਂਸ ਰੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ

ਕਿੰਨੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ?

-ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 0.03% ਯਾਨੀ ਕਿ 30 ਗ੍ਰਾਮ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਸਕਦੇ ਹੋ।

Image copyright Getty Images

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੀਅਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਟ (330 ਮਿਲੀਲੀਟਰ) ਜਾਂ 30 (ਮਿਲੀਲੀਟਰ) ਵਿਸਕੀ/ਰਮ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁਲਿਸ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?

-ਸ਼ਰਾਬ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁਲਿਸ 'ਬ੍ਰੈਥ ਐਨਾਲਾਈਜ਼ਰ ਟੈਸਟ' (ਸਾਹ ਦਾ ਟੈਸਟ) ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

Image copyright Zentangle/Getty Images

-ਜੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਖ਼ਸ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਲਿਜਾ ਕੇ ਸਾਹ ਦਾ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

-ਸ਼ੱਕ ਹੋਣ ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਖੂਨ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ਾਬ ਦਾ ਟੈਸਟ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੇ ਲਿਮਿਟ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪੁਲਿਸ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?

-ਜੇ ਤੈਅ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਰਾਬ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਚਲਾਨ ਜਾਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

-ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਈਸੈਂਸ ਅਤੇ ਗੱਡੀ ਦਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੀ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਕੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡਾ ਚਲਾਉਣ 'ਤੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਅਦਾਇਗੀ ਸੰਭਵ ਹੈ?

-ਸਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

Image copyright Getty Images

-ਪੁਲਿਸ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਹੀ ਕੋਈ ਵੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਚਲਾਨ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਗੱਡੀ ਚਲਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?

ਪੀ ਕੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਚਲਾਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਸੀਂ ਗੱਡੀ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਸਕਦੇ।

ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਕੇਈ ਵਿਅਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਪੀਤੀ ਨਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਡੀ ਪੁਲਿਸ ਰੱਖ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

Image copyright jehsomwang/Getty Images

-ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਕੋਈ ਵਕੀਲ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

-ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੱਕ ਵਾਰੰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਸਖ਼ਤ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਮਿਲਣ ਉੱਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ

ਸੈਕਸ਼ਨ 61 ਏ ਤਹਿਤ ਦਰਜ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਰਾਬ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

-ਜੇ 8 ਲੀਟਰ ਸ਼ਰਾਬ ਫੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ 5 ਹਜਾਰ ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

Image copyright sestovic/Getty Images

-ਜੇ 18 ਲੀਟਰ ਸ਼ਰਾਬ ਫੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੁਰਾਮਾਨਾ 10 ਹਜਾਰ ਰੁਪਏ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ

ਸ਼ਰਾਬ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਉਮਰ ਤੈਅ

-ਸੈਕਸ਼ਨ 62 ਮੁਤਾਬਕ 25 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਵੇਚੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ ਅਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

-ਕੋਈ ਵੀ ਔਰਤ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ।

-ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ਖਸ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਨਹੀਂ ਵੇਚੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)