U fotografijama: Izbrazdani pejzaži koje je stvorila pohlepa čovečanstva

  • Ričard Fišer i Havijer Hiršfild
  • BBC
staelitski snimci rudnika u brazilu

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Rudnik Karajas u Brazilu, jedan od najvećih rudnika gvožđa na planeti

Kada kopamo kako bismo izvadili plemeniti metal, karbonsko gorivo ili drevnu rudu, uklanjamo poglavlje drugog vremena.

Takvi materijali su, prema rečima spisateljice Astre Tejlor, „zgusnuta prošlost", koja govori o epskim erama magmatskog besa, tropskim šumama ili hidrotermalnoj pari.

Potrebni su milioni godina da se slegnu ili kristaliziraju, a zatim samo nekoliko trenutaka da se uklone mašinama i eksplozivom.

Otkad su ljudi prvi put shvatili da tle ispod njih ima skriveno bogatstvo, kopali su da bi otkrili šta se krije ispod.

Rudarstvo omogućava gotovo svaki aspekt našeg modernog života, a često se efekti na prirodni svet ispoljavaju daleko od kuće.

Kada vidite vizuelni uticaj rudarstva, to suptilno može promeniti vaše mišljenje o onome što imate.

Čak se i ove reči ispisuju putem geoloških materijala - iza ovog ekrana, zapletenog u elektroniku, nalaze se metali koji su nekada bili milenijumima zaključani u steni.

A negde u svetu trenutno, naša želja za sve više i više tehnologije podstiče sve dublje i šire podzemne potrage za tim resursima.

U nastavku su fotorafije bezbroj načina na koje je rudarstvo transformisalo površinu Zemlje - bilo da su to upečatljive, neprirodne nijanse „jalovišta" ili otvoreni pejzaži koji liče na otiske prstiju samog čovečanstva.

Ako su drevne rude i minerali za kojima žudimo zgusnuta prošlost, onda je pred nama nažalost budućnost sa ožiljcima.

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Jedna od najvećih rudarskih jama na svetu, sa 84 vrste minerala, je „pegmatit broj 3" u Sinđijangu, Kina

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Kinesko smaragdno jezero, u provinciji Ksinksaj, napuštena je rudarska zona u kojoj su so i drugi minerali ostali u ogromnim jezerima zelenkaste nijanse

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Oksidirani minerali gvožđa u rudarskom području Rio Tinto u provinciji Uelva u Španiji

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Pomešani sa vodom, minerali gvožđa šire se poput vodenih boja po krajoliku

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Kada minerali reaguju s vazduhom, pocrvene, a zatim potamne dok se sakupljaju u dubljim vodama

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Poput džinovskog otiska prsta: Rudnik kanjona Bingham, poznat i kao Rudnik bakra Kenekot, Juta, SAD

Autor fotografije, AFP

Potpis ispod fotografije,

Rudnik zlata Los Filos u Meksiku

Autor fotografije, AFP

Potpis ispod fotografije,

U brazilskoj Amazoniji, neformalnom kampu za eksploataciju zlata u blizini autohtone teritorije Menkragnoti

Na drugim mestima u Amazoniji, u Peruu, pošumljenom području uzrokovanom ilegalnim iskopavanjem zlata u slivu reke Madre de Dios.

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Pejzaž šumskog područja uzrokovanom ilegalnim iskopavanjem zlata u slivu reke Madre de Dios u Amazoniji, u Peruu

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Jalovište koje se koristilo za skladištenje nusproizvoda rudnika bakra u Rankagui, Čile

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Bakar je jedan od glavnih izvoznih proizvoda Čilea

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Narandžasta voda iznad šumovitog pejzaža u blizini neiskorišćenog rudnika bakar-sulfida na Uralu, Rusija

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Otvoreni rudnik uglja seže do horizonta u blizini Mahagama, u indijskoj državi Jarkand

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Rudnik Eti radi u Turskoj, gde se litijum - ključna komponenta baterija - proizvodi iz izvora bora

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Rudnik uranijuma Rosing u Namibiji, jedan od najvećih otvorenih rudnika uranijuma na svetu, u pustinji Namib

Autor fotografije, Getty Images

Potpis ispod fotografije,

Snežni rudnik dijamanata Mir u Rusiji nagoveštava šta bi naši potomci mogli otkriti. Šta će oni učiniti sa ovim nasleđem naše potrošnje?

Sve fotografije su podložne autroskim pravima.

Pratite nas na Fejsbuku i Tviteru. Ako imate predlog teme za nas, javite se na bbcnasrpskom@bbc.co.uk