දූෂණයට ගොදුරු වූ රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවන් කියන කතාව

Image copyright Dan Kitwood
Image caption බංග්ලාදේශයට ලඟා වී සිටින රෝහින්ග්‍යා පවුලක්

තමන් මියන්මාරයේ දී ලිංගික අතවරවල ගොදුරු බවට පත් විනැයි එරටින් බංග්ලාදේශයට පැමිණ සිටින ඇතැම් රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවෝ පවසති.

දූෂණය කිරීමට ගොදුරු කර ගත් ඇතැම් කාන්තාවන් මරා දමා ඇති බව සිය ආරක්ෂාව පතා බංග්ලාදේශයට පළා ගොස් සිටින රෝහින්ග්‍යා පවුල්වල සාමාජිකයෝ කියා සිටියහ.

එවැනි අතවර වලට ගොදුරුව ඇති බොහෝ රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවන් ලජ්ජාව නිසා ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීම සඳහා ඉදිරිපත් නොවන බව බංග්ලාදේශ් වෛද්‍යවරුන් පෙන්වා දෙන බව බීබීසී බංග්ලාදේශ් අංශයේ ෆර්හානා පර්වින් වාර්තා කරයි.

ෆර්හානා පර්වින්ට හමු වූ හෂේරා බෙගම් (Hazera Begum) මියන්මාර් දේශ සීමාව ඔස්සේ ගිනිකොණ බංග්ලාදේශයේ කොක්ස් බෂාර්(Cox's Bazar) කළාපයේ 'උඛියා'(Ukhiya) පළාතට පැමිණ සිටින රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවකි.

Image copyright STRINGER
Image caption මුර සංචාරයේ නිරත මියන්මාර් හමුදා භටයන්

මියන්මාර් යුද හමුදා භටයන් තම නිවස වට කරන ලද අවස්ථාවේ පවුලේ ඇතැමුන් පළා ගොස් දිවි බේරා ගත් බව ඇය පවසන්නීය.

එහෙත් පළා නොගොස් නිවස තුළ කොටු වූ තමා ඇතුළු සෙසු කාන්තාවන් හමුදා භටයන් විසින් දූෂණය කරන ලද අතර ඇතැමුන් මරා දමන ලද බව හෂේරා කියා සිටියාය.

"මාව දූෂණය කළා. ඒත් මම මගේ ජීවිතය බේරා ගැනීමට සමත් වුනා. නමුත් ගෙදර හිටිය අනිත් කෙල්ලන් දූෂණය කරලා මරල දැම්මා" හෂේරා බෙගම් ඔවුන් මුහුණ දුන් ඉරණම විස්තර කළාය.

දූෂණය කිරීමට ගොදුරු වූ කාන්තාවන් වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ඉල්ලා සිටියත් මියන්මාර් යුද හමුදාව එම ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප කළ බවත් ඇය පවසයි.

"මම වගේ බොහෝ කාන්තාවන් වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ලබා දෙන ලෙස යුද හමුදාවෙන් ඉල්ලා සිටියා. විශේෂයෙන්ම අපි ඉල්ලා සිටියේ ගැබ් ගැනීම වැළැක්වීමේ ප්‍රතිකාර ලබා දෙන ලෙස. නමුත් අපට ඒ අවස්ථාව ලැබුණේ නැහැ" හෂේරා බීබීසියට වැඩිදුරටත් සඳහන් කළාය.

මියන්මාරයේ තත්වය දරුණු අතට හැරීමත් සමඟ පසුගිය අගෝස්තු 25 දායින් පසු වැඩි වශයෙන් කාන්තාවන් සහ ළමුන් ඇතුළත් රෝහින්ග්‍යා ජන රැල්ලක් දේශ සීමාව ඔස්සේ බංග්ලාදේශයට ඇතුල් වූහ.

Image caption ඇතැම් රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවන් පැමිණ සිටින්නේ දරුවන් ඇකයෙන් රැගෙනයි

මියන්මාරයේ දී එරට හමුදාව රෝහින්ග්‍යා පුරුෂයන් මරා දමන ලද අතර කාන්තාවන් ලිංගික හිරිහැර ආදියට ගොදුරු කර ගත් බව ඔවුහු කියා සිටිති.

රෙහානා බෙගම් (Rehana Begum) මියන්මාරයේ සිට බංග්ලාදේශයට ඇතුල්ව සිටින්නේ සිය බිළිඳු දරුවාත් රැගෙනයි.

එහෙත් ඇයට සිය පහළොස් හැවිරිදි දියණිය මඟ හැරී ඇත.

"මගේ දුව යුද හමුදාවට අහුවුනාවත්ද කියන බයෙන් මම ඉන්නේ. තවමත් දුව ගැන කිසිම තොරතුරක් නැහැ" රෙහානා බෙගම් පවසන්නේ බලවත් කම්පාවෙනි.

මෙයින් සති දෙකකට පෙර මියන්මාරයෙන් බංග්ලාදේශයට පැන ගත් මොහොමඩ් ඉලිසාස් (Mohammad Ilysas) මියන්මාර් හමුදා භටයන් විසින් රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවන් ලිංගික හිරිහැර ආදියට ගොදුරු කර ගනිමින් ඇති ආකාරය බීබීසියට විස්තර කළේය.

කාන්තාවකට පහර දෙන අන්දම තමා දුටු බව ඔහු පවසයි.

Image copyright Dan Kitwood
Image caption "ඔවුන්ගේ බිය සහ පීඩාව ඔවුන්ගේ මුහුණේ ලියැවී ඇත"

"ඒ කාන්තාවගේ උකුලේ ළදරුවෙක් හිටියා. ඊට පස්සෙ තවත් මළ සිරුරු පහක් අතර බාගෙට පිච්චුන ඇගේ මළ සිරුරත් තියෙනවා මම දැක්කා" මොහොමඩ් ඉලිසාස් කියා සිටියේය.

කොක්ස් බෂාර්(Cox's Bazar) කළාපයට පැමිණ සිටින රෝහින්ග්‍යා කාන්තාවන් සහ ළමුන් වෙනුවෙන් බංග්ලාදේශ් වෛද්‍යවරුන් සහ ජාත්‍යන්තර සංවිධාන මේවනවිට මූලික සෞඛ්‍යය පහසුකම් සපයමින් ඇත.

දූෂණයට ගොදුරු වීම සමාජය ඉදිරියේ කැළලක් වීම නිසා ලිංගික හිරිහැරයට ලක් වූ බොහෝ කාන්තාවන් තමන් මුහුණ දුන් අතවර පිළිබඳව ප්‍රකාශ නොකරන බව එම වෛද්‍යවරු සහ සමාජ සංවිධාන පෙන්වා දෙති.

එවැනි පරිසරයක් තුළ අවශ්‍ය පුද්ගලයන්ට අවශ්‍ය ප්‍රතිකාර ලබා දීමට නොහැකි තත්වයක් පවතින බව ඔවුහු කියා සිටිති.

Image caption දේශසීමාව ඔස්සේ හාර ලක්ෂයකට ආසන්න රෝහින්ග්‍යාවරුන් බංග්ලාදේශයට ඇතුල් වූහ

මෙෂ්බා-උද්දින් අහමඩ්, ගිනිකොණ බංග්ලාදේශයේ කොක්ස් බෂාර්(Cox's Bazar) කළාපයේ 'උඛියා'(Ukhiya) පළාතේ සේවය කරන ආණ්ඩුවේ වෛද්‍යවරයෙකි.

රෝහින්ග්‍යා කාන්තා දූෂණ දහඅටක් තමාට වාර්තා වී ඇති බව වෛද්‍යවරයා පවසයි.

එවැනි දූෂණය කිරීම් පිළිබඳ විශ්වසනීය සංඛ්‍යා ලබා ගැනීම දුෂ්කර නමුත් ඔවුන්ගේ ප්‍රමාණය ඉතා අධික විය හැකිය යන්න වෛද්‍ය මෙෂ්බා-උද්දින් අහමඩ්ගේ අදහසයි.

"මම ඊයේ මව්වරුන් හය දෙනකුට කතා කළා. ඒ හැම අම්ම කෙනෙකුගේම උකුලේ ළමයෙක් හිටියා. මියන්මාර් යුද හමුදා පාලනය තුළ තමන් දැඩි පීඩාවකට පත් කෙරුණ බවයි එම කාන්තාවන් කියන්නේ. ඔවුන් පෙළෙන බිය සහ පීඩාව එම කාන්තාවන්ගේ මුහුණේ ලියැවිලා තිබුණා" වෛද්‍ය මෙෂ්බා-උද්දින් අහමඩ් පවසයි.

Image caption රෝහින්ග්‍යා අනාථයන් වෙනුවෙන් පැවැත්වෙන සායනයක්

බංග්ලාදේශ් සෞඛ්‍ය සේවකයෝ රෝහින්ග්‍යා අනාථයන් රඳවා සිටින කඳවුරෙන් කඳවුරට යමින් ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය කාන්තාවන් පිළිබඳව විපරම් කරමින් සිටිති.

එවැනි වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ආදියට අතිරේකව, ලිංගික අතවරවලට ගොදුරු වූවන් සඳහා සායනික උපදේශන සේවාවන් ද ආරම්භ කරනු ලැබ ඇත.

ලිංගික අතවර ආදියට ගොදුරුවූවන් හඳුනා ගනිමින්,ඔවුන්ට අවශ්‍ය ප්‍රතිකාර නොකළොත් එම ජනයාගේ ශරීර සෞඛ්‍ය සහ නිරෝගී භාවය දිගුකාලීන වශයෙන් බරපතළ අගාධයකට වැටීමේ අවදානමක් පවතින බවට බංග්ලාදේශ් සෞඛ්‍ය සේවකයෝ අනතුරු අඟවති.

එහෙත් ප්‍රශ්නයේ යථා ස්වභාවය හඳුනා ගැනීම අතින් මේ මොහොතේ පවතින්නේ අසීරු තත්වයකි.