ผลการเลือกตั้ง 2562 : กกต. มีมติยื่นศาลรัฐธรรมนูญตีความสูตรคำนวณ ส.ส. บัญชีรายชื่อ

  • 11 เมษายน 2019
นายปกรณ์ มหรรณพ (4 จากขวา) กรรมการการเลือกตั้ง แถลงข่าวในวันนี้ Image copyright WASAWAT LUKHARANG/BBC THAI

ในที่สุด วันนี้ (11 เม.ย.) สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) มีมติเอกฉันท์ส่งศาลรัฐธรรมนูญ ตีความใช้สูตรของ คณะกรรมการยกร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) จัดสรร ส.ส. แบบบัญชีรายชื่อให้พรรคเล็กได้ 1 คน ไม่ถึงจำนวน ส.ส.พึงมีให้ได้สิทธิ์ได้ ส.ส. ได้หรือไม่ ชี้เป็นวิธีเดียวทำให้จัดสรรครบ ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อครบ 150 คน

ในเอกสารชี้แจงของ สำนักงาน กกต. ระบุว่า กกต. พิจารณาเรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการคำนวณ ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อที่แต่ละพรรคพึงมี ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 91 พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. มาตรา 128 แล้ว โดยมี กกต.ทั้ง 7 คนมีมติเป็นเอกฉันท์ให้ส่งศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยว่า กกต.จะคำนวณหาจำนวน ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อตาม พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. มาตรา 128 ซึ่งจะมีผลทำให้พรรคการเมืองที่มีจำนวน ส.ส.ที่จะพึงมีได้ต่ำกว่าค่าเฉลี่ย ส.ส. 1 คน ได้รับการจัดสรร ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อ 1 คน ชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มาตรา 91 หรือไม่

โดย กกต. พิจารณาข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายแล้วมีความเห็น แม้การคำนวณหา ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อตามมาตรา 91 วรรคสาม ของรัฐธรรมนูญ ประกอบ พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. แล้ว จะมีหลายพรรคการเมืองที่มีผลการคำนวณจำนวน ส.ส.จะพึงมีได้เบื้องต้นต่ำกว่า 1 คน สามารถได้รับการจัดสรร ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อ 1 คน และสามารถจัดสรร ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อได้ครบ 150 คน ซึ่งสอดคล้องกับความของ กรธ. ก็ตาม

แต่การคำนวณตามมาตรา 128 (5) ดังกล่าวมีผลขัดหรือแย้งกับรัฐธรรมนูญ มาตรา 91(2)(4) เนื่องจากมีผลทำให้พรรคการเมืองที่มีจำนวน ส.ส.จะพึงมีได้ต่ำกว่า 1 คน สามารถได้รับการจัดสรรให้มี ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อ 1 คน จึงอาจทำให้พรรคการเมืองบางพรรค มีจำนวน ส.ส.เกินกว่าจำนวน ส.ส.ที่จะพึงมีได้ ซึ่งต้องห้ามตามรัฐธรรมนูญตาม 91 (4) แต่หากคำนวณหาจำนวนตามรัฐธรรมนูญมาตรา 91 จะไม่สามารถจัดสรร ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อได้ครบ 150 คน

อีกทั้งหากไม่นำจำนวนส.ส.ที่จะพึงได้ต่ำกว่า 1คน ไปคิดคำนวณต่อตามพ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้งส.ส. มาตรา 128(5) ก็ไม่สามารถคิดคำนวณจัดสรรได้ครบ 150 คนเช่นกัน จึงไม่มีวิธีการใดที่จะนำมาคิดคำนวณให้มีจำนวน ส.ส.ได้ 150 คนตามรัฐธรรมนูญ มาตรา83 ได้

Image copyright WASAWAT LUKHARANG/BBC THAI

กกต.จึงเห็นว่าเป็นปัญหาเรื่องของอำนาจหน้าที่จึงขอให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยชี้ขาด ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 210 (1)และ(2) และพ.ร.ป.ว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ มาตรา 7 วรรค (1) และ (2) ว่าเมื่อ กกต. จะคำนวณหาจำนวน ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อตามวิธีการดังกล่าวแล้ว ไม่มีวิธีใดที่จะทำให้ได้ ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อครบ 150 คน ดังนั้น กกต.จะคำนวณตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 91 วรรคสาม ประกอบมาตรา 128 แห่ง พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ซึ่งการคิดคำนวณดังกล่าวอาจทำให้พรรคการเมืองบางพรรคที่มีจำนวนส.ส.ที่จะพึงมีได้ต่ำกว่าค่าเฉลี่ยต่อ ส.ส. 1 คน กกต.จะสามารถดำเนินการได้หรือไม่และการดำเนินการดังกล่าวชอบด้วยรัฐธรรมนูญตามมาตรา 91 หรือไม่

ด้านนายเชาวนะ ไตรมาศ เลขาธิการศาลรัฐธรรมนูญ กล่าวว่า ได้รับคำร้องจากกกต.แล้วเมื่อช่วงเย็น คาดว่าจะเสนอให้ศาลรัฐธรรมนูญหลังสงกรานต์

ต้องเผชิญแรงกดดันจากสังคมอย่างหนัก

อย่างไรก็ตาม ประเด็นเรื่องการปฏิบัติหน้าที่ของ กกต. รวมทั้ง เรื่องการคำนวณ ส.ส.แบบบัญชีรายชื่อนี้ ก็กลายเป็นกระแสวิพากษ์วิจารณ์ของภาคประชาสังคมถึงความไม่ชัดเจนของ กกต. จนทำให้บางส่วนตัดสินใจออกมารวบรวมรายชื่อเพื่อถอดถอน กกต. ทั้งโลกออนไลน์และตามสถานบันการศึกษาชั้นนำ

เช่น ในวันที่ 10 เม.ย. สหภาพนักเรียน นิสิต นักศึกษาแห่งประเทศไทย (สนท.) พร้อมด้วยสมาชิกแถลงถึงการฟ้องคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ตามมาตรา 157 ฐานละเว้นการปฏิบัติหน้าที่ จากการดำเนินการเลือกตั้งของ กกต. ที่มีนายอิทธิพร เมื่อวันที่ 24 มี.ค. เกิดความผิดปกติจนเป็นที่วิพากษ์วิจารณ์ในสังคม เช่น การจัดส่งบัตรเลือกตั้งล่วงหน้านอกเขตและนอกราชอาณาจักรผิดพลาด

Image copyright WASAWAT LUKHARANG/BBC THAI

นอกจากนี้ยังมีผู้ยื่นคำร้องให้ผู้ตรวจการแผ่นดินส่งให้ศาลรัฐธรรมนูญและศาลปกครองพิจารณาว่าการเลือกตั้งเป็นโมฆะอีกด้วย โดย พล.อ.วิทวัส รัชตะนันท์ กล่าวถึงกรณีดังกล่าวว่า ต้องดูข้อเท็จจริงก่อนว่าเหตุผลในคำร้องที่ยื่นให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะคืออะไร แต่ส่วนตัวว่า ต้องไว้วางใจการทำหน้าที่ของ กกต. เพราะกว่าจะได้มาจากการสรรหา การตรวจสอบคุณสมบัติต่างๆตามกฏหมาย มีกระบวนการหลายขั้นตอน โดยเห็นว่าตามข้อเท็จจริงการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 24 มี.ค.มีหน่วยเลือกตั้งกว่า 90,000 หน่วย คณะกรรมการประจำหน่วยเลือกตั้งกว่า 6 แสนคน ดังนั้นจึงต้องเข้าใจการทำงานของคน 6 แสนคนด้วยว่าอาจจะมีข้อผิดพลาดเกิดขึ้นได้บ้างหรือไม่ โดยคำร้องของผู้ร้องนั้น ผู้ตรวจการแผ่นดินจะต้องสอบถามไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้องถึงข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นว่าเป็นอย่างไร

ส่วนผู้ตรวจการแผ่นดินจะสามารถพิจารณาว่าจะส่งให้ศาลรัฐธรรมนูญหรือศาลปกครองตามคำร้องหรือไม่นั้น ผู้ตรวจการแผ่นดินจะไม่เร่งรัดพิจารณา เพราะต้องฟังคำชี้แจงจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องแต่คาดว่าจะพิจารณาให้แล้วเสร็จก่อนวันที่ 9 พ.ค. ซึ่งเป็นวันที่ กกต.จะประกาศรับรองผลไม่น้อยกว่าร้อยละ 95

เคยชี้แจงเหตุแห่งการไม่เปิดเผย เพราะข้อมูลยังไม่ชัดเจน

นายปกรณ์ มหรรณพ กรรมการ กกต. แถลงเคยแถลงข่าว เมื่อวันที่ 5 เม.ย. ที่ผ่านมาว่า ข้อมูลผู้ออกไปใช้สิทธิเลือกตั้ง และจำนวน ส.ส. แบบแบ่งเขต ยังไม่เป็นที่ยุติ อีกทั้งยังไม่แน่ว่าจะเกิดกรณีมีพรรคการเมืองได้ ส.ส. แบบแบ่งเขตเกินกว่าจำนวน ส.ส. พึงมี หรือโอเวอร์แฮงค์ ตามที่มีการพูดกันหรือไม่ เพราะขณะนี้มีผู้สมัคร ส.ส. ที่ได้รับคะแนนสูงสุด 66 เขต ถูกร้องเรียน จากเรื่องร้องเรียนทั้งหมดเกือบ 300 เรื่อง

"ข้อมูลยังไม่ชัดเจน ท่านสมมติไม่ได้นะ เพราะเราต้องเลือกตั้งใหม่ 6 หน่วย และยังไม่รู้ด้วยซ้ำว่าอีก 66 เขตนี้ ผู้ชนะจะถูกเพิกถอนหรือไม่ ถ้าถูกเพิกถอนจะเปลี่ยนแปลงคะแนนจำนวนมากเลย" และ "6 หน่วยอาจคะแนนน้อย แต่ที่ใหญ่ที่สุดคือ 66 เขตที่ผู้ได้รับคะแนนสูงสุดถูกร้องเรียน นี่คือสิ่งที่อาจต้องนำไปประกอบ" นายปกรณ์กล่าว

ส.ส. ที่ได้รับเลือกตั้ง

คะแนนล่าสุด 9 พฤษภาคม 2562 19:55:51

2562

กระบี่

ที่นั่งทั้งหมด: 2
  • ภูมิใจไทย : 1
  • ประชาธิปัตย์ : 1

กรุงเทพมหานคร

ที่นั่งทั้งหมด: 30
  • พลังประชารัฐ : 12
  • อนาคตใหม่ : 9
  • เพื่อไทย : 9

กาญจนบุรี

ที่นั่งทั้งหมด: 5
  • พลังประชารัฐ : 4
  • ภูมิใจไทย : 1

กาฬสินธุ์

ที่นั่งทั้งหมด: 5
  • เพื่อไทย : 5

กำแพงเพชร

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • พลังประชารัฐ : 4

ขอนแก่น

ที่นั่งทั้งหมด: 10
  • เพื่อไทย : 8
  • อนาคตใหม่ : 1
  • พลังประชารัฐ : 1

จันทบุรี

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • อนาคตใหม่ : 3

ฉะเชิงเทรา

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • อนาคตใหม่ : 2
  • พลังประชารัฐ : 2

ชลบุรี

ที่นั่งทั้งหมด: 8
  • พลังประชารัฐ : 5
  • อนาคตใหม่ : 3

ชัยนาท

ที่นั่งทั้งหมด: 2
  • พลังประชารัฐ : 2

ชัยภูมิ

ที่นั่งทั้งหมด: 6
  • เพื่อไทย : 4
  • พลังประชารัฐ : 2

ชุมพร

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • ประชาธิปัตย์ : 2
  • เสรีรวมไทย: 1

เชียงราย

ที่นั่งทั้งหมด: 7
  • เพื่อไทย : 5
  • อนาคตใหม่ : 2

เชียงใหม่

ที่นั่งทั้งหมด: 9
  • เพื่อไทย : 9

ตรัง

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • ประชาธิปัตย์ : 2
  • พลังประชารัฐ : 1

ตราด

ที่นั่งทั้งหมด: 1
  • อนาคตใหม่ : 1

ตาก

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • พลังประชารัฐ : 2
  • ประชาธิปัตย์ : 1

นครนายก

ที่นั่งทั้งหมด: 1
  • เพื่อไทย : 1

นครปฐม

ที่นั่งทั้งหมด: 5
  • อนาคตใหม่ : 2
  • ชาติไทยพัฒนา : 1
  • พลังประชารัฐ : 1
  • ประชาธิปัตย์ : 1

นครพนม

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • เพื่อไทย : 3
  • ภูมิใจไทย : 1

นครราชสีมา

ที่นั่งทั้งหมด: 14
  • พลังประชารัฐ : 6
  • เพื่อไทย : 4
  • ภูมิใจไทย : 3
  • เศรษฐกิจใหม่: 1

นครศรีธรรมราช

ที่นั่งทั้งหมด: 8
  • ประชาธิปัตย์ : 5
  • พลังประชารัฐ : 3

นครสวรรค์

ที่นั่งทั้งหมด: 6
  • พลังประชารัฐ : 4
  • เพื่อไทย : 1
  • ภูมิใจไทย : 1

นนทบุรี

ที่นั่งทั้งหมด: 6
  • เพื่อไทย : 5
  • พลังประชารัฐ : 1

นราธิวาส

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • ประชาชาติ: 2
  • พลังประชารัฐ : 2

น่าน

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • เพื่อไทย : 3

บึงกาฬ

ที่นั่งทั้งหมด: 2
  • เพื่อไทย : 2

บุรีรัมย์

ที่นั่งทั้งหมด: 8
  • ภูมิใจไทย : 8

ปทุมธานี

ที่นั่งทั้งหมด: 6
  • เพื่อไทย : 4
  • อนาคตใหม่ : 1
  • ภูมิใจไทย : 1

ประจวบคีรีขันธ์

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • ประชาธิปัตย์ : 2
  • เพื่อไทย : 1

ปราจีนบุรี

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • ภูมิใจไทย : 3

ปัตตานี

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • ประชาชาติ: 2
  • ภูมิใจไทย : 1
  • ประชาธิปัตย์ : 1

พระนครศรีอยุธยา

ที่นั่งทั้งหมด: 4
  • เพื่อไทย : 2
  • ภูมิใจไทย : 2

พะเยา

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • พลังประชารัฐ : 2
  • เพื่อไทย : 1

พังงา

ที่นั่งทั้งหมด: 1
  • ประชาธิปัตย์ : 1

พัทลุง

ที่นั่งทั้งหมด: 3
  • ภูมิใจไทย : 2