ደሃይ 16፡ "ምስ ደቀይ ኣብ እምባታት ሰሜን እንተዝርከብ ኣመና ምተሓጎስኩ"

ፌቨን ተወልደ Image copyright FEVEN TEWELDE

ፌቨን ተወልደ እበሃል፤ ኣብ ፈረንሳ (ፈረንሳይ) ፓሪስ'የ ዝነብር።

ኣብ 2002 ዓ.ም ኣብ ቤት ትምህርቲ ሊሴ ገብረማርያም፡ ናይ ካልኣይ ብርኪ ትምህርተይ ምስ ወዳእኹ፡ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ሊዮን ዕድል ትምህርቲ ረኺበ ንፈረንሳ መጺአ።

ቀዳማይ ዲግሪ ምስ ወዳእኹ ድማ፡ ኣብ ዩናይትድ ኪንግደም፡ ከተማ በርኒንግሃም፡ ናይ መርሃ ግብሪ ልውውጥ ትምህርቲ ረኺበ ንሓደ ዓመት ፀኒሐ።

ካብኡ እንትምለስ፡ በዓል ገዛይ ኣብ ፓሪስ ዕድል ትምህርቲ ስለዝረኸበ፡ ናይ መወዳእታ ዓመት ኣብ ፓሪስ ተማሂረ።

ሕዚ፡ ኣብ ትካል ባህሊ ትምህርትን ሳይንስ (ዩኔስኮ) ውድብ ሕቡራት መንግስታት፡ ኢትዮጵያ ኣብ ትውከለሉ ክፍሊ እሰርሕ።

ከም ኤፍል ታወር ዝኣመሰሉ ጥበባት ስነ ህንፃ ፓሪስን ዘስደምሙ ታሪኻዊ ሓወልትታታ እንትዕዘብ፡ ፈረንሳ ታሪኻን ባህላን እትገልፀሉ ፍሉይነት እሓስብ።

ካብ ምግብታታ፡ 'ታህቲ ፍሌት' ዝበሃል ብድንሽ፣ ቺዝን ስጋን ዝስራሕ ምግቢ ኣመና ደስ ይብለኒ። እናተበራሃኒ ከኣ እምገቦ።

ብፍላይ ኣብ እዋን ቁሪ ሙቐት ስለዝህብን ስለዘፅግብን ብዙሕ እበልዕ።

Image copyright FEVEN TEWELDE

ካብ ባህሊ ኢትዮጵያ ዝናፍቖ ነገር ተኣኪብካ ቡን ምስታይን ከይሃፀፅካ ምስ ሰባት ምዕላልን እዩ።

ኣብ ፓሪስ ኣብ ገዛይ ኮይነ ብመስኮት እንትርኢ፡ ፍልፍል ሓጎሰይ ዝኾነ፡ ንዓይኒ ቃሕ ዘብል ንእስ ዝበለ ሓምለዋይ ቦታ ኣሎ።

ኣብዚ ዓዲ፡ ኩነታት ኣየር በብእዋኑ ስለዝለዋወጥ፡ ነዚ ለውጥታት ዝሕብረንን ዘዘክረንን እዚ ቦታ'ዚ እዩ።

ኣብ ፓሪስ ኣብ ሃገረይ ምስ ዝለመድክዎ ዓበይቲ ናይ ምኽባር ልምዲ ዝፃረር ኣጋጣሚ ብምርካበይ ብጣዕሚ ገረሙኒ።

ብባቡር ኮነ ብኣውቶብስ እንትኸድ፡ ብዕድመ ዝደፍኡ ሰባት ረኺበ፡ ክምርቑኒ እዮም ብምባል ካብ መቓምጦይ ተንሲአ ኮፍ ከብሎም እፍትን እሞ ንሳቶም ግን 'ስለዝሸምገሉ ይጽገሙ እዮም' ኢለ ብምሕሳበይ ክሓርቁ እሪኦም።

ብተደጋጋሚ፡ ብኣካላዊ ብቕዓቶም ዝተጠራጠርኩ ገይሮም ስለዝወስድዎ ብድሕሪኡ ብዙሕ ሓሲበን ተጠንቂቐን እየ ኮፍ ንኸብሎም ዝሓቶም።

ሓደ መዓልቲ ግና ብእግረይ ናብ ገዛይ እናተመለስኩ፡ ናብ 90 ዝፅግዓ ዕድመ ዝደፍኣ ወላዲት፡ ምኻድ ስኢነን፡ ደኺመን እንትርእይ፡ ነብሰይ ምግባር ስለዝኣበየኒ ፍርሕ ትብዕ እናበልኩ ተፀጊዐየን።

ኣጋጣሚ ኮይኑ ግና፡ ሓገዝ ይደልያ ስለ ዝነበራ፡ ደስ ኢሉወን፡ "በይዛኺ፡ ክሳብ ገዛይ ደጊፍኪ ኣብፅሕኒ፡ ጽርውርው ይብለኒ ኣሎ" ስለዝበላኒ፡ ኣብ ሃገረይ ከምኡ ብምግባረይ ዝረኽቦ ዝነበርኩ ምረቓ ዘኪረ ተሓጊሰ።

ፈረንሳውያን ንባህሎም ዝህብዎ ክብሪ ምሳና የመሳስሎም። ህዝቢ ፈረንሳ ከም ኢትዮጵያውያን፡ ብባህሉ ዝኾርዕን ካብ ካልእ ሃገር ዝተፈለየ ምዃኑ ዝሓስብን ህዝቢ እዩ ዘሎ።

ከምኡ ዝኣመሰለ ኣተሓሳስበኦም ብስልጣነ ዘይምህሳሱ ድማ ይገርመኒ።

እቲ ካልእ ዝያዳ ንኢትዮጵያ ዘዘክረኒ ድማ፡ 14 ዝኾኑ ባህላዊ ኣብያተ ብልዒ ኢትዯጵያ ምህላዎም እዩ።

Image copyright FEVEN TEWELDE
ናይ ምስሊ መግለጺ ፌቨን ምስ በዓል ገዝኣን ደቃን

ኣብ ቤተ መዘክር (ሙዝየም) ፈረንሳ እውን ባህልን ታሪኽን ኢትዯጵያ ዝዝከረሉ ብዙሕ ኣጋጣሚ ኣሎ።

ትምህርተይ ምስ ወዳእኹ፡ ልምዲ ስራሕ ንምርካብ ነፃ ኣገልግሎት ኣብ ዝህበሉ ዝነበርኩ ቦታ ዝነበረ ሓላፊ ክፍሊ፡ ዕድመይ ርእዩ፡ ንቲ ኩነታት ሓዳር ዝብል ኣብ መሕትት ቅጥዒ ዝሰፈረ ሕቶ፡ "ሓዳር ዘይመስረተት ኢልኪ ምልእዮ" ኢሉ መኺሩኒ።

'ስለምንታይ' እንተበልኩዎ፡ ኣብቲ እዋን ጓል26 ስለዝነበርኩ፡ "ሓዳር ኣሎኒ እንተይልኪ ቖልዓ ክትወልድ እያ ኢሎም ስለዝሓስቡ ክኸብደኪ እዩ" ኢሉኒ።

እቲ ክሳብ ሕዚ ኣብ ዝነበረኒ ፃንሒተይ ዝሓዘንኩሉ ኣጋጣሚ ከኣ እዚ እዩ።

ኣብታ ዝሰልጠነት ኣውሮጳ፡ ከምኡ ክሰምዕ፡ ማዕርነት ደቂ ኣንስትዮ ብኸምዚ ግሉፅ ብዝኾነ መገዲ ከም ዝጠሓስ ክሰምዕ ንምቕባል ከቢዱኒ ነይሩ።

ኣብ ከተማ ፓሪስ ሓደ ነገር ናይ ምቕያር ዕድል እንተዝህልወኒ፡ ካብ ሓባራዊ መንበሪ ኣባይቲ፡ ኣብ መሬት ዝተሃነፀ ቀጽሪ ዘለዎ ገዛ ክህልወኒ እምነ፡ ልክዕ ከም ናይ ኢትዮጵያ ኣባይትን ኣነባብራን።

ከምኡ ዓይነት ቤት ንምርካብ ግን ካብ ቦታ ስርሐይ ክርሕቕ ስለዝግደድ፡ ናብ ገዛ ክሳብ ዝምለስ ብዙሕ ግዜ እዩ ዝወስደለይ።

ክልተ ቆልዑ ስለዘለዉኒ ከኣ እንተርሒቐ ቆልዓ ዝሕዘለይ የድልየኒ። ብኻልእ ወገን ድማ ምስ ደቀይ ከሕልፎ ዝግባኣኒ ግዜ ይግድበኒ እዩ።

ስለዚ ንክልቲኡ ከማልእ ስለ ዘይኽእል ንደቀይ እየ ዘዳሉ።

ኣጋጣሚ ኮይኑ፡ ብሓሳብን መንፈስን ንነብሰይ ናብ ኢትዯጵያ ክመልሳ እንተዝኽእል፡ ምስ ደቀይ ኣብ እምባታት ሰሜን ክረኽባ ደስ እብለኒ።

Image copyright Feven Tewelde