ምኽንያት ካብ ሓላፍነት ምልቃቕ ኣባዱላ ገመዳ እንታይ'ዩ?

አቶ አባዱላ ገመዳ Image copyright ZACHARIAS ABUBEKER
ናይ ምስሊ መግለጺ አፈ-ጉባኤ አባዱላ ገመዳ

ኣፈ ጉባኤ ኣባዱላ ገመዳ ንልዕሊ 7 ዓመታት ዝመርሕዎ ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ፌደራል ብገዛእ ፍቓዶም ካብ ሓላፍነቶም ንምልቃቕ ሓቲቶም ዝብል ጽንጽንታ ካብ ዝስማዕ ንደሓር ቀንዲ መዘራረቢ ዛዕባ ማሕበራዊ ሚድያ ኮይኑ ቀንዩ'ሎ።

ካብ መዝነቶም ንኽለቁ ሕቶ ምቕራቦም ኣጠራጣሪ ኮይኑ ዋላ እኳ እንተቐነየ፡ ትማሊ ምሸት ኣብ ሃገራዊ ተሌቭዥን EBC ቀሪቦም እቲ ጽንጽንታ ሓቂ ከምዝኾነን ምኽንያቶም ድማ ሕቶኦም ተቐባልነት ምስረኸበ ንህዝቢ ከምዝገልጹ ኣረጋጊጾም ኣለዉ።

ድሕሪ ውድቀት ስርዓት ደርጊ ውድቦም ኦህዴው ወኪሎም ኣብ ዝተፈላለዩ ዓበይቲ ወተሃደራውን ሲቪላውን መዝነት ብሓላፍነት ሰሪሖም'ዮም።

መስራቲ ዴሞክራሲያዊ ውድብ ህዝብታት ኦሮሞ (ኦህዴው) ኣባዱላ ገመዳ ብህዝቢ ኦሮሞን ውድቦምን ልዑል ተቐባልነት ከምዘለዎም ብዙሓት ይምስክሩሎም።

ኣብ ማሕበራዊ ሚድያታት ዝነጥፉ ብዙሓት ደገፍቲ ኦህዴዉ/ ግንባር ወያናይ ዴሞክራሲያዊ ህዝብታት ኢትዮጵያ (ኢህወደግ) እውን ካብ ስልጣኖም ክለቁ'ዮም ዝብል ወረ ምስተሰምዐ ናይ ፌስቡክ ስእሎም ናይ ኣፈጉባኤ ኣባዱላ ገይሮም ቀንዮም።

ቅሬታ

ኣፈ ጉባኤ ኣባዱላ ገመዳ ብፍላይ ካብ ቀረባ እዋናት ንነዘ ሕጉስ ከምዘይኮኑ ንዐኦም ብቐረባ ዝፈልጥዎም ሰባት ይገልጹ።

ከምዝፍለጥ ዝተዋደደ ማስተርፕላን ኣዲስ ኣበባን ኦሮምያን ዘበገሶ ተቓውሞ መልክዑ እናቐያየረ ክሳብ ሎሚ ቀጺሉ'ዩ።

ኣፈ ጉባኤ ኣባዱላ ገመዳ፣ ነቲ ጸገም ንምርግጋእን ዘላቒ ፍታሕ ንምሃብን ኣብ ቅድሚት ካብ ዝስርዑ ሰባት ሓደ ምዃኖም ይግለጽ።

ክልላት ኦሮምያን ሶማሌ ኢትዮጵያን ኣብ ዝዳወባሉ ከባቢታት ዘጓንፉ ተደጋጋሚ ጎንጽታት መፍትሒ ዘይምርካቡ'ውን ቅሬታ ኣሕዲርሎም'ዩ።

ብፍላይ፡ ብሰንኪ እቲ ዘጋጠመ ጎንጺ ንዝተሃሰዩ ዜጋታት ንምርኣይ ናብ ባሌ ኣብ ዘቕንዕሉ እዋን ዝተዓዘብዎ ኩነታት፡ ኣዝዩ ከምዘሕዘኖምን ምናልባት'ውን ምኽንያት መልቀቒኦም ክኸውን ከምዝኽእልን ግምት ብዙሓት ኮይኑ'ሎ።

Image copyright Reuters
ናይ ምስሊ መግለጺ ዓመታት ዝቐጸለ ተቓውሞ ህዝቢ ኦሮሞ

ካብ ክልል ናብ ፌደራል

ኣይተ ኣባዱላ ገመዳ ኣብ ናይ ክልል ኦሮምያ ጻንሒቶም ብህዝቢ ዝተፈተዉን ዝተመስገኑን ስለዝነበሩ፡ መንግስቲ ፌደራል ብሓላፍነት ናብ ማእኸል እንትጽዎዖም ኣብቲ ክልል ቅሬታ ፈጢሩ ነይሩ።

ናብ ፌደራል መንግስቲ ብሓላፍነት እንትምደቡ'ውን ካብ ኣባላት ባይቶ ወከልቲ ህዝብን ውድቦም ኦህዴዉን እንከይተረፈ ልዑል ተቓውሞ ገጢምዎም ከምዝነበረ ይዝረብ።

ኣይተ ኣባዱላ ገመዳ፡ ካብ ክልላዊ ሓላፍነቶም ተላዒሎም፣ ንባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ፈዴራል ብመዝነት ኣፈ ጉባኤ ን5 ዓመታት ክመርሑ ድሕሪ ምጽናሕ፡ ኣብ 2008 ኣቆጻጽራ ግእዝ እዮም ዳግማይ ተመሪጾም።

ኣፈ ጉባኤ ኣባዱላ ኣብ ዩኒቨርሲቲ ምክልኻል ቻይና ወተሃደራዊ መሪሕነት ተማሂሮም። ብምምሕዳር ህዝቢ ቀዳማይን ካልኣይን ዲግሪ ረኺቦም

ደሓር ከ?

ኣፈ ጉኣቤ ኣባዱላ ገመዳ ካብ ሓላፍነቶም ብገዝእ ፍቓዶም ክለቁ ምሕታቶም ስዒቡ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ዝተፈላለዩ ሕቶታትን ርእይቶታትን ተዋሂቦም።

ብዙሓት ሰባት፡ ፍላይ ዝለቁሉ ዘለዉ ምኽንያትን ድሕሪ ምልቃቖም ክወስድዎ ዝኽእሉ ስጉምትን ንምፍላጥ ብዓቢ ሃንቀውታ ይጽበዩ ኣለዉ።

ሕቶኦም ብባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ተቐባልነት ረኺቡ ካብ ሓላፍነቶም ምስተሰናበቱ፡ ምኽንያቶም ብዝርዝር ዕላዊ ከምዝገብሩ ብኣንደበቶም ገሊጾም ኣለዉ።

መዝነት ኣፈ ጉባኤ ጥራሕ ዶስ፡ ወይስ ኩሉ ሙሉ መንግስታውን ውድባውን ሓላፍነቶም እዮም ክገድፉ ንዝብል ሕቶታት፡ ትማሊ ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ ግልጺ ገይሮምዎ።

ብመሰረት ወግዓዊ መግለጺ ኣፈ ጉባኤ ኣባዱላ ገመዳ፣ ካብ መዝነት ኣፈጉባኤ ጥራሕ እምበር ውድባዊ ሓላፍነትን ውክልና ህዝብን ከምዘይገድፉ ሓቢሮም።

ይኹን እምበር፡ ንብዙሕ ዓመታት ክነበርሉ ካብ ዝጸንሑ ገዛ መንግስቲ ንኽወጹ ስለዝተነግሮም ጠቕሊሎም ካብ መንግስታውን ውድባውን ሓላፍነቶም ከይለቁ ስግኣታት ጸኒሑ እዩ።

ፈተነ ምርካብ ሓበሬታ

ቢቢሲ፡ ኣብዚ ጉዳይ እዚ ዕምቆት ዘለዎ ሓበሬታ ንምርካብ ካብ ኣፈ ጉባኤ ኣባ ዱላ ገመዳ ጀሚሩ ክሳብ ዝምልከቶም ካልኦት መንግስታዊ ኣብያተ ዕዮ ንምርካብ ዝገበሮ ጻዕሪ ኣይተዓወተን።

ካብ ሓላፍነቶም ንክለዓሉ ደብዳበ ከምዝጸሓፉ ግን ካብ ኣንደበቶም እንከይተረፈ ምርግጋጽ ተኻኢሉ'ዩ።

ስሩዕ ኣኼባ ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ፌደራል ሎም መዓልቲ'ዩ ተኸፊቱ፡ ቀጺሉ ዝፍጠር ነገር ንምፍላጥ ድማ ባህጊ ብዙሓት ኮይኑ'ሎ።

ተመሳሳሊ ዛዕባታት