ኤርትራ ንመጀመርታኣ ኣብቲ ኣብ ደቡብ ኮርያ ዝካየድ ዘሎ ናይ ዊንተር ኦሎምፒክስ ትሳተፍ

ሻነን ኣበድ፡ ኣብ ዊንተር ኦሎምፒክ Image copyright Getty Images

ኤርትራ ናጻ ሃገር ካብ እትኸዉን ኣብ 2002 ንፈለማ እዋን ኣብ ኦሎምፒክ ተሳቲፋ'ያ። ኣብ 2004 ከኣ ዘርእሰናይ ታደሰ ኣብ ናይ 10 ሽሕ ሜትሮ ብዘመዝገቦ ዓወት ሜዳሊያ ብሩር ረኺባ።

ሕጂ ግና ፍልይ ብዝበለ ስፖርታዊ ዉድድር ኣብ መፈለምታ 1980ታት ካብ ኤርትራ ተሰዲዶም ኣብ ካናዳ መነባብርኦም ካብ ዝመስረቱ ስድራ ተወሊዱ ዝዓበየ ካናዳዊ ሻነን ኣግባኒ ኣበድ ተወኪላ፡ ኣብ ምንሽርታት በረድ ክትሳተፍ'ያ። መብዛሕትኡ ግዜ ናይ በረድ ሻኲ (ሆኪ ስኬት) እናተለማመደ'ዩ ዓብዩ። እዚ ወዲ 21 ዓመት ተቐዳዳማይ ምንሽርታት በረድ ብክልቲኡ መንነቱ ኹሩዕ'ዩ።

"ኣነ ብዙሓት ካናዳዉያን መሓዙት ኣብ ዘለዉሉ ከባቢ'ኳ እንተዓበኹ፡ ምስ ኤርትራዊ ማሕበረሰብ'ዉን ርክብ ኣለኒ። ሓደ ግዜ ንኤርትራ ኸይደ ነይረ። ናይቲ ሕብተረሰብና ባህሊ ሓቢርካ ምንባርን ድማ ይዝከረንን ይናፍቖን" ይብል።

እዚ መንእሰይ ገና ወዲ 16 ዓመት እናሃለወ ኤርትራ ወኪሉ ኣብ 2012 ኣብ ኦስትሪያ ኣብ ዝተኻየደ ኦሎምፒክ መናእሰይ ዝተሳተፈ ከኸውን እንከሎ፡ እዚ መድረኽ ንዓለምለኻዊ ዉድድራት ክዳሎ ከምዘለዎ በሪ ከምዝኸፈተሉ'ዩ ዝዛረብ።

ሻነን እቲ ዝሓለፎ መድረኽ እንክገልጽ "ኣብ ፈለማ እቲ በረድ ብጣዕሚ ይኸብደኒ ብምንባሩ ነብሰይ ምቁጽጻር'የ ዝስእን ነይረ። ድሕሪ ብዙሕ ጻዕርን ልምምድን ግን እንሆ ሕጂ ኣብዚ ክበጽሕ ክኢለ። ኣብ 2014 ኣብ ዝተኻየደ ዊንተር ኦሎምፒክስ ዝነበረኒ ዉድድር ከምቲ ዝሓሰብክዎ ስለዘይከደለይ ብጣዕሚ'የ ሓዚነ ነይረ። ይኹን እምበር እዚ ተሞኩሮይ ጽቡቕ ትምህርቲ ካብ ምዃን ሓሊፉ ኣብዘን ዝሓለፋ ዓመታት ኣበርቲዐ ክጽዕርን ክለማመድን ሓጊዙኒ'ዩ" ይብል።

ድሕሪ ናይ ሽዱሽተ ዓመታት ጻዕርን ዕዉት ልምምድን ድማ ሻነን ክልተ ኣብ ፖለቲካዉን ወተሃደራዉን ምትፍናን ዝርከባ ሃገራት ኣብ ዘተሓዋወሰ ደቡብ ኮርያ እተአንግዶ ዊንተር ኦሎምፒክስ ይሳተፍ ኣሎ።

"ሕሉፍ ንክሕስ ዘለና መሲሉ ተሰሚዑና"

ስፖርታዊ ዓዉዲ ምንሽርታት በረድ ብዙሕ ናይ ጉልበትን ገንዘብን ወጻኢታት ዝሓትት'ኳ እንተኾነ፡ እዚ መንእሰይ ኣብ ዕሸል ዕድሚኡ ክበጽሖ ንዝተመነዮ ዓለምለኻዊ መድረኽ ዉድድር ክበቅዕ ሓገዝን ድፍኢትን ወለዱ ዝለዓለ ምንባሩ ይዛረብ።

"ናይ በረድ ሻኵ (ሆኪ ሰኬተር) ብምንባረይ ምንሽርታት በረድ ናተይ ድልየት ኣይነበረን። ሓደ መዓልቲ ግን ኣደይ ምስ ሓብተይ ናብ ኣብ ጥቓና ዘሎ መንሸራተቲ በረድ ወሰዳኒ'ሞ፡ ሓብተይ ስለዝፈተወቶ ንስድራና ኣነ'ዉን ኣብዚ ስፖርት ክሳተፍ ከምዘለኒ ኣእሚናቶም። ድሒሩ ፍቕርን ድልየትን ክሓደርኒ ክኢሉ"።

ኣዲኡ ወይዘሮ ኣርያም ስዩም፡ ሻነን ኣብዚ ሕጂ ዘለዎ ኩነታት ክበጽሕ ዝኸፈለቶ ዉፍይነትን ሓገዝን ኣደ ንዉላዳ ትሕተቶ ግደ ከምዝፈጸመት ደኣ'ምበር ሓለፋ ከምዘይኮነ'ያ ትዛረብ።

"ወደይ ቅድሚ ዓመታት ዝብህጎ ኣብ ዝነበረ መድረኽ ክርከብ ምኽኣሉ ኹርዓት ይስመዐኒ። እናተወዳደረ ክርእዮ ኣዝየ ተሃንጥየ'የ ዘለኹ። ልዕሊ ዝኾነ ነገር ናይ ዉሉደይ ኣብዚ መድረኽ ምርኣይ ንዓይ ፍናን'ዩ" ትብል።

ሻነን ኣበድ

Image copyright Shannon

ሃገር ወኪሉ ኣብ ልቢ ብዙሓት ክተርፍ ዝኽእል ታሪኽ ምስራሕ ዝኽእል ዉሉድ ምፍራይ ካሕሳ ኤርትራዉያን ንዝኸፈሉዎ መስዋእቲ'ዩ ዝብል እምነት ኣለዎ፡ ወላዲ ኣቡኡ ኣቶ ወልዳይ ልሳነ ዕቑባስላሰ።

"ኤርትራ ብኸቢድ ቓልሲ ናጽነት ዝሓለፈት ሃገር'ያ" ዝብል ኣብ ኢንዳስትሪ ጋዝን ነዳድን ኣልበርታ ዝሰርሕ ኢንጅነር ወልዳይ፡ "ሕጂ ደቅና'ዮም ዝኽሕሱ። ሻነን ዘለዎ ተሳትፎ ንኻልኦት ኤርትራዉያን መንእሰያት መርኣያ ካብ ምዃኑ ሓሊፉ፡ ሃገራዊ መዝሙር እናተዘመረ ባንዴራ ሃገርካ ክስቀል ምርኣይ ንኽሕስ ዘለና መሲሉ ክስመዐና ዝገበረ'ዩ" ይብሉ።

Image copyright Shannon

ካብዚ ሓሊፉ ይብል ኣቶ ወልዳይ፡ "ዕድልን ግደን ህዝቢ ኤርትራ ኣብ ኢድ ካልኦት ተወኒኑ ዝነበረ'ዩ። ህዝብና ግና ተቓሊሱ ናጽነት ረኺቡ። ንሕና ኣብዚ ክንበጽሕ ዝነበረ ብተወፋይነት ስለዝኾነ፡ ሕጂ ክንድኦም ጠጠዉ ኢልና ንጻዕሮም ዘኽበርና መሲሉ'ዩ ተሰሚዑና" ብምባል እቲ ዉድድር ስፖርት ምስ ሃገራዊ ኩርዓትን ክብርን የተኣሳስሮ።

ተቐዳዳማይ ምንሽርታት በረድ ሻነን ኣበድ፡ ሕጂ ተምሃራይ ኮምፒዩተር ሳይንስ ክኸዉን እንከሎ፡ ድሕሪ እዚ ዉድድር ናብ መኣዲ ትምህርቲ ተመሊሱ ትምህርቱ ክከታተልን ኣብ ምስልጣን ስፖርት ምንሽርታት በረድ ክነጥፍን መደብ ኣለዎ። ልዕሊ ዝኮነ ግና ኤርትራ ሽማ ኣብ ዉድድር ምንሽርታት በረድ ዓለም ከስፍር'ዩ ባህጉ።

"እቲ ናይ መጀመሪያ ዕላማይ፤ ንኣብ እውሮጳን ኣሜሪካን ዝርከቡ ኤርትራውያን ኣብነት ምዃንን ብዛዕባ ዊንተር ኦሎምፒክ ኣፍልጦ ክህልዎም ምግባርን ኮይኑ፡ ባንዴራ ኤርትራ ኣብ ዊንተር ኦሎምፒክስ ኣንበልቢላ ክትርእን፡ እዛ ንእሽቶ ግን ክኣ ዓቢ ታሪኽ ዘለዋ እርትራ ኣብ ናይ ዊንተር ኦሎምፒክስ ካርታ ንምእታው'ውን እዩ ጻዕረይ። ናይ ውልቂ መጻኢ ዕላማይ ግን ድሕሪ እዚ ኦሎምፒክስ፡ ናይ በረድ መንሸራተቲ ኣቑሑተይ ኣቐሚጠ ትምህርተይ ክውድእን ኣብ ናይ ቴክኖሎጂ ዓለም ክዋፈር መደብ ኣለኒ" ክብል ንቢቢሲ ትግርኛ ገሊጹ።