ንምንታ'ይ ዓለማዊ መዓልቲ ራድዮ ዓለም?

ሬድዮ ዝሰምዕ ዘሎ ሰብኣይ Image copyright Getty Images
ናይ ምስሊ መግለጺ ኣብ ኣፍሪቃ ራድዮ እቲ ዝሓየለ መራኸብ-ብዙሃን'ዩ

ዕላማታት ምኽባር ዓለማዊ መዓልቲ ሬድዮ ስርሓት ራድዮ ኣብ ጾታዊ ማዕርነት ኢደን ክመልሳ፡ ማሕበረሰባዊ ፍጮታት ንኽእምታ፡ ንዓለም ብሓበሬታ ከቃራርባ፡ መሰረታዊ መሰላት ደቂ-ሰብ ንኸቃልሓን'ዩ።

"መዓልቲ ራድዮ ዓለም" መንግስቲ እስጳኛ (ስፐይን) ብ2010 ንውድብ ሕቡራት ሃገራት ናይ ትምህርቲ ስነ ፍልጠትን ባህልን ትካል (ዩነስኮ) ዘቕረቦ ሓሳብ'ዩ።

ብእኡ መሰረት፡ ንዓመትኡ ኣብ መበል 36'ዊ ኣኼባኡ ዩነስኮ ነቲ ሓሳብ ኣጽደቖ። ዕለት 13 የካቲት ድማ "መዓልቲ ረድዮ ዓለም" ንኽትከውን በቕዐት።

እቲ ዝቐረበ ሓሳብ ኣብ ህቡብነትን ዓወታትን ራድዮ'ዩ ዝምርኰስ - ማለት ሕስር ዝበለ ተክኖሎጂ ተሓንጊጡ ንናይ ርሑቅን ቀረባን ሰማዕቲ ኣብ ሓደ መኣዲ ናይ ምምጻእ ዓቕሚ ስለ ዘሎዎ።

ኣብ ኣፍሪቃ ራድዮ እቲ ዝሓየለ መራኸብ-ብዙሃን'ዩ። ኣብ ገለ-ገለ ሸነኻት ኣፍሪቃ እንተዘይኰኑ፡ ራድዮ ካብ ተለቪዥን፡ ዝሕተሙ ጋዜጣታትን፡ ኣብ ኢንተርነት ዝምርኰሱ መበጻጸሕቲ ሓበሬታት ዝሰፍሐ ዝርጋሐ ኣሎዎ።

Image copyright Getty Images
ናይ ምስሊ መግለጺ "መዓልቲ ራድዮ ዓለም" ካብ 2012 ጀሚሩ ይኽበር ኣሎ

ርግጽ'ዩ፡ ኣብ ትሕቲ ቍጽጽር መንግስቲ ዀይነን ትልኽ ዝብላ ኣሎዋ፡ ካብኡ ብመጠኑ ናጻ ዀይነን ዝህርኩታ ኣሎዋ፡ ኣብ ዞባታት ዝሰረጻ'ውን ኣሎዋ፣ ብዙሓት ኣፍሪቃውያን ድማ ኣብ ኣህጕራውያን ፈነወ-ራድዮ ከም ዘትኵሩ ካልእ ሓቂ'ዩ። እቶም መደባት ድማ ተደራረብቲ'ዮም።

ይዅን'ምበር፡ መደባት ራድዮ ኣፍሪቃ ብቍጠባዊ ኵዉንነት ተላሒጹ'ዩ፣ ካብኡ ዝኸፍአ ድማ ብሓያል ኢደ-ኣእትዎ መንግስቲ ሰንደልደል ይብል'ዩ።

"መዓልቲ ራድዮ ዓለም - 2018"

"መዓልቲ ራድዮ ዓለም" ካብ 2012 ጀሚሩ ብዙሓት ቴማታት እናኣስተናገደ ዓመተ-ዓመት ክበዓል ጸኒሑ'ሎ።

እቲ ቀዳማይ በዓል ንኽብሪ ጉልየልሞ ማርኮኒ ኣብ ሃገር ጥልያን - ፒዛ ዩኒቨርሲቲ - እዩ ብዒሉ። ንምዃኑ፡ ማርኮኒ ብ1895 ንቀንዲ መሰረታት ረድዮ ዝመሃዘ ስነ-ፍልጠተኛ'ዩ።

እቲ ብ2013 ዝተባዕለ መዓልቲ፡ ብኣምባሳደራት-ዩነስኮ ዝፍለጡ ኰነ ካልኦት ዉርያት ተደጋገፍቲ ሰባት ኣቢሉ ብዉዕዉዕ ኣገባብ ተጸንቢሉ ውዒሉ - ኣብ ምሉእ ዓለም 150 ሚልዮን ዝኣኽሉ ሰማዕቲ ሰባት ዝረኸበ ብ130 ምዝጉባት ንጥፈታት ተሰንዩ ውዓለ።

እቶም ዝሰዓቡ ዓመታት ድማ ብበዓይነቶም ቴማታት ዝሓዘሉ ጽንብላት ተኸቢሮም ዉዓሉ - 2014 "ብጾታዊ-ማዕርነት"፡ 2015 ብ"ራድዮን መንእሰያትን"፡ 2016 "ራድዮ ኣብ ህጹጽ እዋንን ዕንወትን"፡ ብ2017 "ራድዮ ንስኹም ማለት'ዩ"።

ናይ'ዚ ዓመት'ዚ ቴማ ድማ "ራድዮን ስፖርትን" ክኸውን'ዩ። ዓለምና ብንጥፈታት ስፖርት ስለ ዝተኣሳሰረት ዩነስኮ ነዚ ተርእዮ'ዚ ኣብ ሞያ ንምውዓል ኵለን ማዕከናት ራድዮ ዓለም ኣብኡ ክዓስላ ምሕጽንታ ኣቕሪባ።

Image copyright Getty Images

እዚ ዓመት'ዚ ዓበይቲ ናይ ስፖርት ንጥፈታት ሓዚሉ ስለ ዝርከብ፡ ማለት ንሰባት ዘቀራርቡ ንጥፈታት፡ ንልባት ዘረስርሱ፡ ንኣእምሮን'ውን ብኣዎንታዊ ኣቕዋማት ዝጸልዉ፡ ጠለብ ዩነስኮ እንሆ መሊሱ ዓው ኢሉ ይድሀ። ንጽባቐ ስፖርት፡ ምስ ጭንግራሕነቱ፡ ኣብ መደርደርያ-ትርኢት ሰሪዖም ከቀምጥዎም ይጠልብ።

ዩነስኮ፡ ምስ'ቶም ንጥፈታት ዝተኣሳሰሩ ትሕተ-ቴማታት ክውሰኹዎም'ዉን የተባብዕ'ዩ። ይብል ከኣ፡ ራድዮን ስፖርትን ማሕበረሰባት ክሃንጹን ከሕብሩን፡ ተሳታፍነት ከሐይሉን ምሕዝነት ከስርጹን፡ ጽቡቕ ድልየትን ሕያውነትን ከበራብሩ ይኽእሉ ስለ ዝዀኑ ብዘሎዎም ዓቕሚ ክዋፈርሉ ይጠልብ። ።

ራድዮ ዳይናሚካዊ ባህርያት ስለ ዘሎዎ ደራኽን ማራኽን መራኸብ-ብዙሃን'ዩ፣ ለዓቢ (adaptability) ባህርያት ስለ ዘሎዎ ድማ ንኣብ 21'ዊ ክፍለ-ዘመን ዝተኣታተዉ መራኽቦታት ኣይተፈልዮምን - ምስ ተንቀሳቓሲ ተሌፎን፡ ታብለት፡ ኢንተርነት ተኣሳሲሩ ክሰርሕ ይኽእል'ዩ፡ ኣሎ ኸኣ። ፈነወ ሬድዮ ቢቢሲ ትግርኛ ብስሩዕ ካብ ዝጅምር እነሆ ሳልሳይ ሰሙኑ ሒዙ ኣሎ።

ተመሳሳሊ ዛዕባታት