ቱርኪ ንቕትለት ካሾጊ ኣመልኪታ ወግዓዊ መግለጺ ሂባ

ጋዜጠኛ ጀማል ኻሾግጂ፡ ኣብ 2004 ኣቖፃቭራ ኣውሮጳውያን ዝተስኣሎ Image copyright PA

መንግስቲ ቱርኪ ንፈለማ እዋን ብዛዕባ ኣቀታትላ ጋዜጠኛ ስዑድያ ጀማል ካሾጊ ወግዓዊ መግለጺ ሂቡ። ፕሬዚደንት ኤርዶዋን ምስ ንጉስ ሳልማን ብቴሌፎን ኣብ ዝገበሮ ርክብ፡ ክልቲኤን ሃገራት ኣብቲ ዝካየድ ዘሎ መርመራ ምትሕብባረን ክቕጽልኦ ተሰማሚዐን።

ቱርኪ ጋዜጠኛ ስዑድ ዓረብ ጀማል ካሾጊ ብኸመይ ከምዝተቐትለ ዝሕብር ወግዓዊ መግለጺ ንፈለማ ግዜ ኣብ ዝሃበትሉ፡ ኻሾጊ ናብቲ ቤት ጽሕፈት ቆንስል ምስኣተወ ሽዑ ንሽዑ ኢዮም ሓኒቖሞ።

እዚ ናይ መንግስቲ ቱርኪ መግለጺ ድሕሪ ንሳምንታት (ሰሙናት) ናይ ዜና ማዕከናት ብዛዕባ`ቲ ብ2 ጥቅምቲ ኣብ ኢስታንቡል ዝርከብ ቤት ጽሕፈት ቆንስል ስዑዲ ዝተቐትለ ጀማል ኻሾጊ ዘቕረብኦ ጸብጻብ ይውሃብ`ምበር፡ ቱርኪ ገና ጭብጢ ክተቕርብ ኣለዋ።

ዓቃብ ሕጊ ቱርኪ፡ ኢርፋን ፊዳን ምስ ስዑዳዊ መዘንኡ ዘካየዶ ርክብ ``ጭቡጥ ውጽኢት ኣይነበሮን`` ኢሉ።

ስዑድ ዓረብ ግና ብዛዕባ`ቲ ተኻይዱ ዝተባህለ ርክብ ዝኾነ መግለጺ ኣይሃበትን።

``ብመሰረት ኣቐዲሙ ዝወጸ መደብ፡ እቲ ግዳይ፡ ጀማል ኻሾጊ፡ ሽዑ ንሽዑ ናብቲ ቤት ጽሕፈት ቆንስል ምስኣተወ፡ ዓፊኖም ኢዮም ቀቲሎሞ`` ኢሉ እቲ ናይ መንግስቲ ቱርኪ መግለጺ።

ብድሕሪኡ፡ ብመሰረት እቲ ኣቐዲሙ ዝወጸ መደብ፡ ሬስኡ ድሕሪ ምጉዝዛይ ከም ዘጥፍእዎ የረድእ እቲ መግለጺ።

ኣብ ኣሜሪካ ኣብ ናይ ዜና ማዕከናት ዝሰርሕ ዝነበረ ስዑዳዊ ጋዜጠኛ፡ ጀማል ኻሾጊ፡ ኣንጻር መራሕቲ ሃገሩ ተቓውሞ ብምስማዕ ፍሉጥ ኢዩ ነይሩ።

ዋላ`ኳ ቱርኪ፣ ኣሜሪካን ስዑድ ዓረብን ኻሾጊ ኣብቲ ቤት ጽሕፈት ቆንስል ከምዝተቐትለ እንተተሰማምዑ፡ ብኸመይ ከምዝተቐትለ ኣብ ስምምዕ ኣይተበጽሐን፡ ሬስኡ'ውን ኣይተረኽበን ዘሎ።

ኣብታ ናይ መወዳእታ ርክብ እንታይ ኣጓኒፉ?

ኣብቲ ናይ ስዑድያ ዓቃብ ሕጊ ናብ ቱርኪ ምብጻሕ ኣብ ዝፈጸመሉ፡ ቱርኪ ሰለስተ ሕቶታት ሓቲታቶ ነይራ። ንሳተን ድማ፦

- ናይ ኻሾጊ ሬሳ ኣበይ ኣሎ?

- ብዛዕብ`ቲ ብመደብ ዝተኻየደ ቅተለት ሓድሽ ሓበሬታ ኣለኩም`ዶ?

- እቲ ቱርካዊ ተሓባባራይ መን ኢዩ? ዝብላ ነይረን።

ኣቐድም ኣቢሉ፡ ሓደ ስዑዳዊ ብዓል ስልጣን፡ ናይ ኻሾጊ ሬሳ ብምንጻፍ ድሕሪ ምጥቕላል ሓደ ቱርካዊ ተሓባባራይ ክጉሕፎ ከምዝተዋህቦ ንሮይተርስ ሓቢሩ ነይሩ።

ብሮቡዕ፡ እቲ ናይ ስዑድ ዓረብ ልኡኽ ብጽሑፍ ነቲ ናይ ቱርኪ ሕቶታት ከምዝመለሰ መንግስቲ ቱርኪ ገሊጻ።

መልሲ ናይቲ ዝቐረበ ሕቶታት፡ ድሕሪ ናይ ሓባር መርመራ ኢዩ ክውሃብ ዝኽእል ኢላ ስዑድ ዓረብ። ብዛዕባ`ቲ ቱርካዊ ተሓባባራይ ዝኾነ ወግዓዊ መግለጺ ከምዘይሃበት`ውን መንግስቲ ስዑድያ ገሊጹ።

ቱርኪ`ኸ እንታይ ኢላ?

ቱርኪ፡ ንስዑድ ዓረብ ብዛዕባ እቲ ቅትለት፡ ብወግዒ ካብ ምውንጃል ደው ዘበለት ትመስል።

እንተኾነ፡ ሓደ ኣፈኛ ገዛኢ ሰልፊ ቱርኪ ብሮቡዕ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ እቲ ቅትለት ብዘይ መምርሒ ላዕለዎት ሰበ ስልጣን ስዑድያ ክካየድ ከምዘይክእል ገሊጹ።

ስዑድ ዓረብ ግና ዝኾነ ናይ ንጉሳዊ ቤተ ሰብ፡ የእዳው ኣብቲ ቅትለት ከምዘይነበረ ትገልጽ።

ዝሓለፈ ሰሙን፡ ፕሬዚደንት ረጀብ ጠይብ ኤርዶዋን፡ ንንጉስ ሳልማን ናይ ስዑድያ ብቴሌፎን ኣዘራሪብዎ። ኣብቲ ዝተኻየደ ዝርርብ ድማ ክልቲኦም ኣብቲ ዝካየድ ዘሎ መርመራ ምትሕብባሮም ክቕጽሉ ተሰማሚዖም።

ሕጽይቲ ኻሾጊ፡ ሃቲጀይ ጂንጊዝ እናበኸየት ምስ ናይ ቱርኪ ቴሌቪዥን ኣብ ዝገበረቶ ቃለ መሕተት፡ ``ሰበ ስልጣናት ስዑድያ ክቐትልዎም መደባት ከምዘለዎም`` እፈልጥ እንተዝነብር፡ ሕጹየይ በይኑ ናብቲ ቤት ጽሕፈት ቆንስል ክኣቱ ኣይምፍቀድኩሉን ኢላ።

ናይ መርዕኦም ሰነዳት ንምስላጥ ኢዩ ናብቲ ቆንስላ ዝኸደ።

ካልኦት ሃገራት`ከ እንታይ ኢለን?

ፕሬዚደንት ትራምፕ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ በቲ ናይ ስዑድያ መግለጺ ``ከምዘይዓገበ``ይግለጽ ድኣ`ምበር፡ ነቲ ኣኽሳቢ ናይ ኣጽዋር ውዕል ምስ ስዑድያ ክኸስሮ ቅሩብ ከምዘይኮነ ድማ ገሊጹ።

እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ፡ ገለ ንሰብኣዊ መሰል ዝቃለሱ ኣሜሪካውያን፡ እቲ ኣብ ከተማ ዋሺንግተን ጥቓ ኤምባሲ ስዑድያ ዘሎ ጽርግያ ብስም ጀማል ኻሾጊ ክጽዋዕ ምሕጽንታ ኣቕሪቦም ኣለው።

ትጥቀምሉ ዘለኹም መሳርሒ ኣይተቐበሎን።
ቱርኪ ቅትለት ጀማል ካሾጊ ብጥብቂ ትከታተሎ ኣላ

ተወሳኺ ዛንታ