ለውጢ ኩነታት ኣየር ፡ 'ንሓጋይ ብምሕጻር፡ ምኽንያት ባርዕ ጫካታት ይኸውን ኣሎ'

ሳተላይት ስእሊ ናይ ኣኽራናት ሴራ ኔቫዳ Image copyright NASA
ናይ ምስሊ መግለጺ ኣብ 2002ን 2017ን ዝተወስደ፡ ምንቁልቋል ኩምራ በረድ ዘርእይ ናይ ሳተላይት ስእሊ፡

ብበረድ ኣብ ዝተሸፈኑ ኣኽራናት፡ ብምኽንያት ክሊማዊ (ኩነታት ኣየር) ለውጢ፡ ናይ ሓጋይ ወቕቲ ኣዝዩ ይሓጽር ምህላው ተመራመርቲ ካሊፎርንያ ሓቢሮም።

ነቲ ኣብ ሓጋይ ናብ ኣኽራናት ዝወርድ ውርጪ ዝተኸታተሉ ተመራመርቲ ከም ዝሕብርዎ፡ ምውሳኽ መጠን ዋዒ፡ ነቲ፡ በረድ ኣብቲ ኣኽራናት ከይመከኸ ዝጸንሓሉ ወቕቲ ክሓጽር ገይሩ እዩ። ብሚልዮናት ዝቑጸሩ፡ ህይወቶም ኣብቲ ካብ ኣኽራን ዝውሕዝ ጽሩይ ማይ ዝምርኮስ ሰባት ናብ ሓደጋ ይወድቑ ምህላዎም ሓቢሮም።

እቶም ተመራመርቲ ነቲ ርኽበት፡ ኣብቲ ካብ ዓለም ዝዓበየ ጉባኤ ናይ መሬትን ጠፈርን ተመራመርቲ ኢዮም ኣቕሪበምዎ።

ነቲ ምርምር ዘካየደ ፐሮፌሰር ኣማቶ ኢቫን "ሓጋያትና ይሓሙ ኣለው፡ ነቲ ምኽንያት ድማ ንፈልጦ ኢና። ክሊማዊ ለውጢ፡ ምውሳኽ መጠን ዋዒ'ዩ" ኢሉ።

ፐሮፌሰር ኢቫን ካብ 1980 ጀሚሩ'ዩ ንዓመታዊ ዙረት፡ ኣብ ኣኽራናት ምዕራባዊ ኣሜሪካ ዝርከብ በረድን ምምካኹን ክከታተል ጸኒሑ።

Image copyright Amato Evan/Scripps
ናይ ምስሊ መግለጺ ግዝኣት ካሊፎርንያ፡ ንቀረብ ጽሩይ ማይ፡ ኣብቲ ካብ ኣኽራናት ዝውሕዝ ማይ'ያ ትምርኮሰ

ብመሰረት ትዕዝብቱ ድማ፡ እቲ በረድ ኣብ መሬት ዝጸንሓሉ ግዜ፡ ካብ ዓመት ናብ ዓመት እናሓጸረ ይመጽእ ኣሎ።

ንሱ ወሲኹ፡ ኣብ ከም ካሊፎርንያ ዝኣመሰለ ቦታታት፡ ምሕጻር ናይ ሓጋይ ወቕቲ ምስ ምብዛሕ ናይ ጫካታት ባርዕ ብቐጥታ ከም ዝተኣሳሰር ሓቢሩ።

"ሒደት ውርጪ ክንረክብ ከሎና፡ ናይ ባርዕ ተኽእሎ ዘለዎ ግዜ ይነውሕ፡ ባልዕ ይውስኽ [ባልዕ ኣብ ሙቐት'ዮም ዝስስኑ] - ስለዚ ብዙሕ ሓደጋታት ኢዩ ዘለዎ"

Image copyright AFP

ዶናል ኦ ለርይ ዝተብሃለ ተመራማሪ'ውን "ዓቢይ ዝምድና" ውርጭን ባርዕ ጫካታትን ብዝብል ኣብ ዘቕረቦ ጽሑፍ ተመሳሳሊ መደምደምታ ሒቡ።