ሰራዊትን ነበርቲ ጉሎመኸዳን፡ ወተሃደራትን ኣፅዋርን ኣብ ዝነበርዎ ክፀንሑ ተሰማሚዖም

ሰራዊት ክጽዕና ዝተመደባ ምዃነን ዝንገረለን መካይን ኣብ ከተማ ፋጺ፡ ታሕሳስ 2018 Image copyright Daniel Girmay
ናይ ምስሊ መግለጺ ሰራዊትን ከቢድ ኣፅዋርን ክጽዕና ዝተመደባ ምዃነን ዝንገረለን መካይን ኣብ ከተማ ፋጺ

ትማሊ፡ ኣብ ጥቓ ዶብ ኢትዮ ኤርትራ ከባቢ ጉሎመኸዳ፡ ኣስታት 20 ዝኾና ዓበይቲ መካይን፡ ኣጽዋር ሰራዊት ምክልኻል ሃገር ጽዒነን ከይሓልፋ ብህዝቢ ከምዝተዓገታ ነበርቲ እቲ ኸባቢ ሓቢሮም ነይሮም።

እተን መካይን፡ ኣብ ከተማ ፋጺ ከይሓልፋ ህዝቢ ዓጊቱ መብርሂ ከምዝሓተተ ድማ ሓላፊ ፀጥታ ወረዳ ጉሎመኻዳ ኣይተ ግርማይ ሓዱሽ ኣረጋጊጾም እዮም።

ድሕሪ እዚ ምስሕሓብ፡ ኣዘዝቲ ሰራዊት ምክልኻል ሃገር ምስ ነበርቲ እቲ ኸባቢ ሎሚ ንጉሆ ዘተ ኣካይዶም።

ድሕሪ እቲ ዘተ፡ ኣብ ስምምዕ ከምዝበጽሑ ድማ ኣይተ ግርማይ ሓዱሽ ንቢቢሲ ተዛሪቦም።

ኣይተ ግርማይ፡ ቅያር ሰራዊት ክሳብ ዝመፅእ እቲ ዝነበረ ሰራዊትን ኣፅዋርን ኣብ ዝነበሮ ክፀንሕ ከምዝተወሰነ ይገልጹ።

"መከላኸሊ ሰራዊት እቲ ዝግበር ዘሎ ምንቅስቓስ ዶብ ገዲፍካ ምኻድ ዘይኮነስ፡ ቦታ ምቅይያር ምዃኑ ዝገልጽ ሰፊሕ መብርሂ እዮም ሂቦም። ነቲ ጥርጣረ ምስተዓዘቡ ግን፡ ሓድሽ ዘምጽእዎ ውሳነ፡ ህዝቢ ቅያር ሰራዊት ይኣቱ ዘሎ ምዃኑ ብዓይኑ ርእዩ ክሳብ ዝኣምን፡ ብትዕግስቲ ክንጸንሕ ኢና። ሕዚ ቅያር ከምጽኡ ንጽበ ኣለና" ኢሎም ኣይተ ግርማይ።

ድሕሪ እቲ ዘተ፡ ተተካኢ ሰራዊት ካብ ሎሚ ምሸት ጀሚሩ ክኣቲ እዩ ዝብል ትጽቢት ከምዘሎ ነበርቲ ናይቲ ኸባቢ ሓቢሮም።

ኣዘዝቲ ሰራዊትን ህዝብን እንታይ ዘትዮም?

ብወገን ምክልኻል ሰራዊት፡ ኣዛዚ ክፍለሰራዊት ዒስራን ሓደን፡ ብርጋዴር ጀነራል በርሀ ኣብቲ ዝተ ከምዝተሳተፈ መሰኻኽር ዓይኒ ተዛሪቦም።

ኣይተ ደጀን ሓጎስ ሓደ ካብ ተሳተፍቲ እቲ ዘተ እዮም። "ቀጻልነቱ ከመይ ይኸውን ዝብል እንድዒ'ምበር ተኣማሚንና ኢና" ይብሉ።

"ከም ሓበሬታ ዝሰማዕናዮ፡ እቲ ሰራዊት ናብ ኦሮሚያ ከባቢ እዩ ክኸድ ዝብል ኢና ሰሚዕና። እቲ ኣብ ኦሮሚያ ዘሎ ህዝቢ'ውን ሓውና እዩ። ብስሩ ናይ ውሽጢ ዓዲ ግጭት ብመዳፍዓት ድዩ ዝእለ?" ዝብል ሓሳብ ኣብቲ ዘተ ከምዝተልዓለ ይገልጹ።

ኣይተ ገብረሃወርያ ሃይሉ'ውን ኣብቲ ዘተ ዝተረኸቡ ካልእ ተሳታፊ'ዮም።

"እቲ ኣጽዋር ንዝሓለፉ ዒስራ ዓመታት ኣይተንቀሳቐሰን፤ ዋላ ቦጦሎኒ ይቕየር፣ ኣሃዱታት ይቕየራ ነይረን እየን ስለዚ እዚ ኣጽዋር እዚ ክቕየር የብሉን" ዝብል ሓሳብ ከምዝተንጸባረቐ ንቢቢሲ ገሊጾም።

ድሕሪ እቲ ዘተ 'ውን እንተኾነ፡ ነበርቲ እቲ ኸባቢ ሙሉእ ንምሉእ ኣይቀሰኑን።

"እቲ ዝትካእ ዘሎ ሓይሊ ካብ ትግራይ ናብ ትግራይ እዩ። ካብ ዓዲ ኣሕፈሮም ከባቢ እዩ ይመጽእ ዘሎ። ካልኣይ ከዓ ዝሓዞ ብዙሕ ዕጥቂ የለን። ነቲ ኣብዚ ዘሎ ኣጽዋር ወሲድካ፤ ሓደ ብርጌድ ወይ ሓደ ሓይሊ ናብዚ ምምጻእ፡ ነቲ ህዝቢ ንምዕሻው እዩ" ዝብል ርድኢት ኣብቲ ህዝቢ ከምዘሎ ኣይተ ገብረሃወርያ ይዛረቡ።

ንምንታይ እዩ ህዝቢ ነተን መካይን ዓጊቱወን?

እቶም ሓላፊ ጸጥታ፡ ህዝቢ በቲ ሎምቅነ ዝተዓዘቦ ምዕጻው ዶብ ስግኣት ከምዝሓደሮ እዮም ዝገልጹ።

"ኣፍቲ ዶብ ከባቢ፡ ኬላ ኣቐሚጥካ ናይ ምዕጻው ኩነታት ኣብዚ ሰሙን እዚ ኣጋጢሙ እንከሎ፡ ሰራዊት ምክልኻል ምልዓሉ ኣይተረደአናን፡ ምኽንያቱ እንታይ እዩ?" ዝብል ሕቶ ብነበርቲ እቲ ኸባቢ ከምዝቐረበ ኣይተ ግርማይ የረድእ።

ትማሊ፡ ኣባላት ሰራዊት ንሕቶ እቲ ህዝቢ ተቐቢሎም፡ ክሳብ መብርሂ ዝወሃብ ነቲ ምንቅስቓስ ደው ከምዘበልዎ እቶም ሓላፊ ንቢቢሲ ተዛሪቦም ነይሮም።

ሰራዊት፡ ካብቲ ከባቢ ቅድም ኢሉ ከምዝተንቀሳቐሰን፡ እተን ትማሊ ዝመጻ መካይን ድማ ኣጽዋር ጽዒነን ንምውጻእ ከምዝኾናን ብሰፊሑ ይዝረብ ከምዘሎ ዝሓተትናዮም ኣይተ ግርማይ፡ እቲ ቅድም ኢሉ ዝተንቀሳቐሰ ሰራዊት ካብ ወረዳ ኢሮብ ምዃኑ ገሊጾም እዮም።

Image copyright MAHEDER HAILESELASSIE TADESE

"ሎሚ [ሰኑይ] ከቢድ ብረት ዝጽዕና መካይን ምስመጻ፡ እዚ ዝምልከት መብርሂ ክንረክብ ኣለና ዝብል ሕቶ እዩ ኣቕሪቡ'ምበር፤ ናብ ነውጺ ናብ ካልእ ዝኸደሉ ኩነታት የለን" ድማ ኢሎም።

ትማሊ ሰኑይ ዝተንቀሳቐሰ ኣጽዋር ከምዘይነበረ ድማ ይዛረቡ።

"ሕብረተሰብ መብርሂ እንተረኺቡ፡ ንስግኣቱ ዝፈትሓሉ ነገር እንተረኺቡ፡ ሰራዊት ምክልኻል ቦታ ንኽቕይር ዝቃወመሉ ምኽንያት የለን" ኢሎም ነይሮም ኣይተ ግርማይ።