ኣብዛ ዓለም ሸውዓተ ነገራት ንደቀንስትዮ ተባሂሉ ኣይተሰርሐን

ደቂ-ኣንስትዮ ወተሃደራት Image copyright The Washington Post via Getty Images

ኣብዛ እንነብረላ ዓለም ደቀንስትዮ ፍርቂ ሕብረተሰብ ምዃነን ብምርሳዕ፡ ገለ ነገራት - ከም ናይ ጠፈር ክዳውንቲ፡ ወተሃደራውን ናይ ስፖርት ናውትን እንተላይ ስማርትፎንን ናይ ደቀንስትዮ ኣካላትን ኣፈጣጥራን ኣብ ግምት ከየእተዉ ከም ዝተመስርሑ ተፈሊጡ።

እዚ ድማ ጾታዊ ኣድልዎ ስለዝኾነ፡ ንመሰል ደቀንስትዮ የሕዋትና ክንቃልሰ ይግባእ።

ጠፈርተኛታት ኣሜሪካ'ውን ኩሉ ኣቲ ዝለብስኦ ዝነበራ ናይ ጠፈር ክዳውንተን ብናይ ደቂተባዕትዮ ቅዲ ዝተዳለወ ብምንባሩ፡ ኣብቲ ሕብረተሰብ ዓቢ ክትዕ ብምልዕዓሉ፡ እቲ ብምምሕዳር ጠፈር ኣሜሪካ [ናሳ] ተመዲቡ ዝነበረ ደቀንስትዮ ጠፈርተኛታት ከካይድኦ ተባሂሉ ዝነበረ ምንቅስቓስ ኣብ ህዋ ኣብታ ናይ መወዳእታ ደቓይቕ ተሰሪዙ።

ካሮላይን ኪርያዶ ፔሬስ ዝተባህለት ጋዜጠኛን ደራሲትን በቲ ናይ ጠፈርተኛታት ክዳውንቲ ቅዲ ዝተላዕለ ክትዓት ብዙሕ ከዘየተገረመት ንቢቢሲ ሓቢራ።

ካሮላይን ኪርያዶ ብዛዕባ ናይ ጾታ ኣድልዎ መጽናዕቲ ኣብተካይደሉ ዝነበረት እዋን፡ ኩሉ ብዛዕባ ሕማም ልቢ ዝተገብረ መጽናዕታታት ኣብ ደቂተባዕትዮ ዝተራእየ ምልክታት መሰረት ዝገበረ ብምዃኑ፡ ሰብ ሞያ ጥዕና ኣብ ናይ ደቀንስትዮ ሕማም ልቢ ገለ ጌጋታት ኪገብሩ ከምዝኸኣሉ ኣረጋጊጻ። ምኽንያቱ ኩሉ ናይ ሕማም ልቢ መጽናዕትታት ኣብ ደቂተባዕትዮ ስለዝተኻየደ።

''ስለዚ እዚ ሕጂ ኣብ ናሳ ዘጓነፍ ናይ ጠፈር ክዳውንቲ`ውን ካብቲ ኣተሓሳስባ ዝነቐለ ኢዩ'' ኢላ።

Image copyright NASA

ብምቕጻል፡ እቲ ፖሊስ ካብ ጥይት ዝከላኸለሎም ጃኬት'ውን ንናይ ደቀንስትዮ ኣጥባት ኣብ ግምት ዘእተወ ኣይኮነን። ጠፈርተኛታትን ካልኦትን ዝውድይዎ መንጸር`ውን ንናይ ደቀንስትይ ገጽ ኣዝዩ ዓቢ ኢዩ።

እቲ ኣባላት ፖሊስ ዝወድይዎ ሳእኒ [ቡት]`ውን ንናይ ደቀንስትዮ ኣእጋር ዘይምጥን ኢዩ። እቲ ሊስታ መወዳእታ የብሉን ኢላ ካሮላይን ኪርያዶ።

ስለዚ፡ ቀጺላና ኣብዚ ዓለም ሸውዓተ ንደቀንስትዮ ተባሂሉ ዝየተገብረ ኩነታት ክንርኢ ኢና።

1. ናይ ጠፈር ክዳውንቲ - ናሳ ብሰንኪ ማእከላይ ዓቐን ክዳውንቲ ጠፈር ደቀንስትዮ ነቲ ደቀንስትዮ ከካይዳኦ ተመዲቡ ዝነበረ ናይ ህዋ ምንቅስቓስ ምስራዙ ምስ ኣፍለጠ፡ እዚ ዘይብሃል ሕርቃን መልኦ ተቓውሞ ኣብ ትዊተር ኣጓኒፍዎ።

2.ወተሃደራዊ መሳርሒታት - ሰራዊት ኣሜሪካ ኣብ 2016፡ ደቂ ኣንስትዮ ኣብቲ ደቀንስትዮ ጥራይ ዘገልግልሉ ዝነበረ ኣሃዱ ክኽትብ ምስጀመረ፡ ኩሉ`ቲ ኣብቲ ኣሃዱ ዝጥቀምሉ ዝነበሩ መሳርሒታት ንደቂተባዕትዮ ተባሂሉ ዝተዳለወ ኢዩ ነይሩ።

ድሕሪ ምኽታብ እተን ደቀንስትዮ፡ ሸሞንተ ንእሽቶ ዝዓቀኑ ክዳውንቲ ኣተእታትዮም። እንተኾነ ሳእንን ካልእ ነቲ ኣሃዱ ዘድሊ ነገራትን ግና ጌና ብናይ ደቂተባዕትዮ ቅዲ ኢዩ ዝቕጽል ዘሎ።

ብ2018፡ ደቀንስትዮ ወተሃደራት ናብ ዒራቕን ኣፍጋኒስታን ምስከዳ እቲ ንደቂተባዕትዮ ዝተዳለወ መሳርሒታት እየን ተጠቒመን።

Image copyright David Turnley via Getty Images

3. ባምቡላ ኣብ መጽናዕቲ ናይ መኪና ሓደጋ - መንግስቲ ኣሜሪካ ስጋብ 2016 ነቲ ኣብ መኪና ኣንጥቀመሉ ናይ ድሕነት ዕጣቕ መጽናዕቲ ኣብ ዝገብረሉ ዝነበረ እዋን እቲ ዝጥቀምሉ ዝነበሩ ብምቡላ ናይ ዋዲተባዕታይ ስለዝነበረ፡ ብሰንኪ`ቲ ዘጓንፉ ዝነበረ ሓደጋታት ደቀንስትዮ ዝያዳ ክህሰያ ከምዝጸንሓ እቲ ዝተኻየደ መጽናዕትታት የመልክት።

4. ማረኽቲ ስልክታት [ስማርትፎን] - ገለ ደቀንስትዮ ኩለን እተን ስማርትፎን ዘፍርያ ትካላት ንደቂተባዕትዮ ከገልግላ እየን ምሂዞመን ይብላ። ናይ ደቀንስትዮ የእዳው ካብ ናይ ደቂተባዕትዮ ስለዝንእስ፡ እተን ስማርትፎን ብዓቐን ናይ ደቂተባዕትዮ እየን ተሰሪሐን ይብላ።

5. ናውቲ ስፖርት - ዓሚ ናይ ኣሜሪካ ውሩያ ናይ ሰክዔት ኩዕሶ ተጻዋታይ፡ ስቲፈን ኬሪ፡ ናይ ቆልዑ ናይ ሰኪዔት ኩዕስ ሳእኒ ሓድሽ ቅዲ ምስ ኣውጽአ፡ ናይ ኣውዳት ዓቀን ጥራይ ኢዩ ቀሪቡ። ብድሕሪኡ፡ ጓል ትሽዓተ ዓመት ሪለይ ማርኬሪ ስለምንታይ ከምኡ ኮይኑ ክትብል ሓቲታ።

6. ናውቲ ሳይንስ - ናይ ባዮሎጂ ክኢላ፡ ጀሲካ ማውንትስ ድማ ኩሉ ኣብ ላብራቶሪ ትጥቅቀመሉ ዝነበረት ናውቲ ንደቂተባዕትዮ ተባሂሉ ዝተሰርሐ ከምዝኾነ ንናይ ቢቢሲ ጋዜጠኛ ክሪስ ቤል ሓቢራቶ።

Image copyright Getty Images

6. ናውቲ ሳይንስ - ናይ ባዮሎጂ ክኢላ፡ ጀሲካ ማውንትስ ድማ ኩሉ ኣብ ላብራቶሪ ትጥቅቀመሉ ዝነበረት ናውቲ ንደቂተባዕትዮ ተባሂሉ ዝተሰርሐ ከምዝኾነ ንናይ ቢቢሲ ጋዜጠኛ ክሪስ ቤል ሓቢራቶ።

7. ኣብ ቤት ጽሕፈት - ካብ 1960 ጀሚሩ ኩሉ ዓቐንን ሙቐት ቤት ጽሕፈታት ኣሜሪካ ብናይ ወዲተባዕታይ ሜታቦሊክን ክብደትን መሰረት ኢዩ ተሰሪሑ።

Image copyright The Washington Post via Getty Images