ኣቶ ቹቹ ኣለባቸው፡ ''እቲ ሰብኣይ ነቲ ክልል ከፍርሶ እዩ ኢለ ተዛሪበዮ ነይረ''

ዶ/ር አምባቸው መኮነንን ብርጋዴር ጄነራል አሳምነው ፅጌን

ቅድሚ ቁሩበ ዓመታት ምስ 'ዴሞክራስያዊ ውድብ ኣምሓራ' ቅድሚ ምፍልላዮም ናይቲ ሰልፊ ላዕለዋይ አመራርሓ እዮም ነይሮ፤ ናይቶም ኣብ ባህርዳር ዝተቐተሉ ዶክተር ኣምባቸው ናይ ቀረባ መሓዛ ... ኣቶ ቹቹ ኣለባቸው።

ብዛዕባ ኣብ ኣዴፓ ዘሎ ኣፈላላያት ምስ ቢቢሲ ጻንሒት ገይሮም ኣለዉ።

ካብ ቀረባ እዋን ናብዚ ኣብ ውሽጢ 'ማራ ሞክራስያዊ ፓርቲ' (ኣዴፓ) ኣፈላላያት እናበዝሑ መጺኦም፤ ምስሕሓባት 'ውን ነይሩ ይበሃል?

ቶ ቹቹ፡ ጸኒሑ እዩ፤ ካብ ሓደ ዓመት ንላዕሊ ይገብር። ባህርያት እቲ ሰልፊ እናተቐየረ፡ ሓደ ጉጅለ ዓብላላይ ንምዃን ዝገብሮ ቃልሲ (ኣነ ኣካል እቲ ሰልፊ ስለዝነበርኩ እየ ዝዛረብ ዘለኹ)፤ ዋላ'ኳ ብዓንተዎ 'ውን ምስሕሓባት እንተነበሩ፡ ናብዚ ደረጃ ዘብጽሕ ባህሊ ግን ኣይነብሮን።

ብፍላይ ኣብ ዝሓለፉ ሓደ ክልተ ዓመታት፡ ስልጣን ንምሓዝ ዝግበር ንሕንሕን፡ ብቑሸትን ከባብን እናፈለኻ ስልጣን ምሃብን ዓብዪ ጸገም ነይሩ።

እቲ ፍልልይን ንሕንሕን እንታይ ብዝብሉን ዝደልዩን ሓይታት ዝተፈጠረ እዩ?

ቶ ቹቹ፡ እቲ ዋና ጸገም ምስ ህወሓት ዘሎ ዘይምርድዳእ ብኸመይ ንፍተሓዮ ዝብል እዩ። ናይ ለውጢ ሓይሊ ዝበሃል ብፍላይ እኒ ዶክተር ኣምባቸው ዝመርሕዎ፡ እቲ ጸገም ከምዘሎ ተቐቢሉ ግን ድማ ብምርድዳእን ዴሞክራስያዊ ብዝኾነ መገዲ ክንፈትሖ ኣለና ዝብል እዩ።

ቅድም ክብል ዝተኣለየ፡ ብኒ በረከት ስምኦን ዝምራሕ ጉጅለ ድማ፡ ጥቕሚ ህዝቢ ኣምሓራ ኣሕሊፉ ሂቡ ዝብል ክሲ ይቐርቦ ነይሩ። እቲ ነገር ዝተጋደደ ግን ምሕረት ተገይሩሎም ካብ ቤት ማእሰርቲ ዝወጹ ሰባት ናብቲ ሰልፊ ተመሊሶም ክሕወሱ ምስተገበረ እዩ።

እዞም ሓደሽቲ ሓይልታት ምስቲ ነገራት ሚዛናዊ ብዝኾነ መገዲ ክርኢ ዝደሊ ኣመራርሓ ክቃደዉ ኣይከኣሉን። ጣዕሳን ቃዝኖትን ኣለዎም፤ ብዛዕባ በደል ህዝቢ ኣማሓራ ብሰፊሑ እዮም ዝዛረቡ። እቲ መንእሰይ ድማ ብስምዒት ይኽተሎም።

ኣብ ምስትውዓልን ምምዓድን ዓብዪ ጸገም ኣሎ። እቲ ኣብዞም ጉዳያት ቁሩብ ልምዲ ዘለዎ ኣመራራሓ ነገራት ብዝተረጋገአ መገዲ ክፈትሕ ይደሊ። እቲ ካልአዋይ ሓይሊ ድማ ብኣዴን (ናይ ሕዚ ኣዴፓ) ናይ ህወሓት ተለኣኣኺ እዩ፤ ሕቶ ህዝቢ ኣምሓራ ክምልስ ኣይኽእልን ዝብል ካብ ልክዑ ዝሓለፎ መርገጺ እናሓዘ ከይዱ። ኣብ ክልቲኦም ምስሕሓባት መጺኡ።

እቶም ምስሕሓባት ኣብ ምንታይ ብርኪ በጺሖም ነይሮም?

ቶ ቹቹ፡ ኣብዚ ብርኪ ከምዝበጽሕ፡ ብጽሑፍ፣ ብኣካል ብውልቀይ ረኺበ ነቶም ኣመራርሓ እቲ ሰልፊ ሓቢረሎም ነይረ። ኮይኑ ግና ሓቢርካ ምዕባይ ጸገም እዩ፡ ነቲ ሓሳብ የነኣእስዎ። እቲ ኣካይዳ ናብዚ ከምዘብጽሕ ይፍለጥ እዩ ነይሩ።

ካብ ውሽጢ'ውን ዝበጽሐና ሓበሬታ ስለዝነበረ፡ ሓደ ክልተ ሰለስተ ኢልና ነጊርናዮም ነይርና። ናይ ኢህኣፓን መኢሶንን ነገር ኣብ ክልል ኣምሓራ ክፍጠር ይኽእል እዩ ኢለ ተዛሪበ ነይረ። ቅድሚ ሒደት መዓልቲታት ንሓላፊ ቤት ጽሕፈት እቲ ሰልፊ ዮሃንስ ቧያለው ረኺበ ኣዛሪበዮ እየ።

''እቲ ሰብኣይ ነቲ ክልል ከፍርሶ እዩ ኢለ ተዛሪበዮ እየ''

''እቲ ሰብኣይ'' መን እዩ?

ቶ ቹቹ፡ ምስቲ ጀነራል እዩ እቲ ውጥጥ ተፈጢሩ፤ ምስኡ ጥራሕ እንተይኮነስ ካልኦት 'ውን ኣለዉ። ኣብ መድረኽ ዝግበሩ ዝርርባት እንተርኢኹም ምስሕሓባት ይረኣዩ ነይሮም፤ ምስዚ ሰብኣይ ዘሎ ምስሕሓብ እንተዘይተፈቲሑ እቲ ክልል ናብ ምፍራስ ክኸይድ እዩ ኢልና ነይርና።

ነቲ ፕረዚደንት ተዛሪበዮ ነይረ። ናይ ቀረባ መሓዛይ ነይሩ፤ ኣብ ሓደ እዋን 'ውን ምክትሉ ነይረ። ንሱ ካብ ፌደራል ናብ ክልል ከይኸይድ ተዘራሪብና፡ ተሰማሚዕና፡ ቃል ኣትዩለይ ነይሩ።

ንምንታይ ኢኻ ናብቲ ክልል ተሸይ ከይኸይድ ነጊርካዮ?

ቶ ቹቹ፡ ኣነ ዝፈልጦም ብዙሓት ዘይጥዕሙ፡ ዝተበላሸዉ ነጋራት ነይሮም። ኣብ ሚድያ ክዛረቦም ኣይክእልን። ኣይከይድን እየ ኢሉኒ፡ ዳሓር ግን ከይተዛረበኒ ከምዝተሸመ ሰሚዐ።

በዚ ጉዳይ ተኾራሪና ጸኒሕና፡ ቅድሚ ምምዋቱ ሓደ ሰሙን ግን፡ ንሓደ ጉዳይ ተደዋዊልና። ክንራኸብ እናበልና ከይጠዓመና ተፈላሊና።

ዘደዋወለኩም ጉዳይ እንታይ ነይሩ?

ቶ ቹቹ፡ ኣብ ጉዳይ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን ኣኼባ ስለዝነበሮም፡ ብዛዕብኡ ክንመኻኸር ደልዩ ነይሩ።

እቲ ሕዚ ተፈጢሩ ዘሎ ነገር ኣብ ቀጻሊ ስጉሚ እቲ ሰልፊ እንታይ ዓይነት ጽልዋ ከሕድር ይኽእል ኢልካትግምት?

ቶ ቹቹ፡ እዚ ኣጋጣሚ ጸገም ጥራሕ እንተይኮነስ ተስፋ 'ውን ዝሓዘ ይመስለኒ። ዋላኳ ቁሩብ ዋጋ እንተኽፈለና እቲ ሰልፊ ንባዕሉ ዝግምግመሉን ዘዐርየሉን ዕድል ስለዝህሉ፤ ብቑዕ መራሒ እንተረኺቡ ንቕድሚት ንምኻድ ከምሓደ ዕድል ገይሩ ምጥቓም ዝከኣል ይመስለኒ።

ተመሳሳሊ ዛዕባታት

ተወሳኺ ዛንታ