ንወላዲቱ ካብ ኮሮናቫይረስ ንምሕላው ጉዝጓዝ ጫማ ዝመሃዘ መንእሰይ

ኣብርሃም ዮውሃንስ

ምንጪ ስእሊ, ABREHAM YOHANNES

ኣብዚ ካብ ዝውዳእ ሓደ ወርሒ ዘይመለኦ ዓመተ 2012 (ኣቆጻጽራ ኢትዮጵያ) ኮሮናቫይረስ ኣብታ ሃገር ካብ ዝተኸሰቱ ዓበይቲ ፍጻመታት ሓደ እዩ።

ኣብ መወዳእታ 2019 ዓ.ም ኣብ ቻይናዊት ግዝኣት ሁበይ ዝተበገሰ ኮሮናቫይረስ ናብ መላእ ዓለም ተላቢዱ ነዚ ኹሉ ህዝቢ ክቐተልን ክለክፍን እዩ ኢሉ ዝገመተ ኣይነበረን።

እንተኾነ እቲ ሕማም ጭንቂ እታ ግዝኣት ካብ ምዃን ሓሊፉ ኣብ ሓጺር እዋን ኩለን ሃራት ዓለም ኣብ ተመሳሳሊ ራዕድን ስግኣትን ፈጢሩ።

ነበዚ ምኽንያት ኩሉ ሰብ ካብ መልከፍቲ እቲ ለበዳ ዘድሕን መገዲ ንምርካብ ምጉያይ ጀሚሩ።

እዚ ካብ ሰላምታ ኢድ ጀሚሩ ዝተቐረ ኮይኑ፡ ኣብ ገሊኡ ብመንኮብ ኢድ፣ ገሊእ ብእግሩ፣ ገሊኡ ድማ ኢድ ብምንሳእን ነቲ ሕማም ክከላከል ፈቲኑ።

ኮታ ድሕሪ ለበዳ ኮሮናቫይረስ፤ ኣብ ህይወት ደቂ ሰባት ዘይተቐየረ ነገር የለን።

ድሕሪ ሕጂ ኣፍን ኣፍጫን ካብ ምሽፋን ዓዲ ኣይውዕልን ዝበለዑ፡ እቲ ዝሰርሑዎ ማስክ ዝተፈላለየ ቅዲ ብምውጻእ ፋሽን ክከውን ገይሮም።

ኣካላዊ ርሕቐት ንምሕላውን ኢድካ ንምሕጻብን እውን ዝተፈላለዩ ሜላታት ኣብ ተግባር እንትወዕሉ ተራእዮም እዮም።

ካብ ምትንኻፍ ኢድ ናጻ ዝኾነ መሕጸቢ ኢድ ተማሂዙ፣ ምንቅስቓስ ሰባት ዝቆጻጸሩ ሮቦታት ተማሂዞም፤ ኣብ ኢትዮጵያ እውን ሸሞንተ ናእ ምህዞ ስራሕቲ ኣእምሮኣዊ ዋንነት ተዋሂብዎም።

ንሎሚ ካብቶም ዝተመዝገቡ ፈጠራታት ሓደ፡ ክነላልየኩም።

ፉት ኤንዶ

ፉት ኤንዶ ሽም እቲ ምህዞ እዩ።

እዚ ፉት (ናይ ኢንግሊዘኛ ቃል) ከምኡ'ውን ብልምዲ 'ኤርገንዶ'ን ካብ ዝበሃል ፕላስቲክ ዝስራሕ ሸበጥ ዝተወሃሃደ ሽም ኮይኑ፡ ፉት ኤንዶ ዝቕንጠጥ ጉዝጓዝ ጫማ (ሶል) እዩ፡፡

ኣብርሃም ዮውሃንስ በዓል ዋና እቲ ምህዞ'ዩ።

ወዲ 22 ዓመት ኣብርሃም ናይ መወዳእታ ዓመት ተመሃራይ ሲቪል ምህንድስና ኮይኑ ሞዴል ፋሽን ከም ዝኾነ እውን ይዛረብ፡፡

በዚ ሞያ ንሓሙሽተ ዓመታት ከም ዝሰርሐን ንሰለስተ ዓመታት ከም ዘምሃረን እውን ይገልጽ፡፡

ኮይኑ ግና እቲ ለበዳ ነቲ ንሱ ዝሰርሖ ዝነበረ ስራሕ እውን ክተዓናቐፍ ገይሩዎ እዩ። ይኹን'ምበር ኣብ ህይወቱ ጽቡቕ ዝብሎ ምህዞ ንክምህዝ ምኽንያት ኮይኑዎ እዩ፡፡

መብዛሕትኡ ሰብ ኮሮናቫይረስ ከይሕዞ ኣብ ኢዱ እዩ ትኹረት ዝገብር፤ ንኣብርሃም ግን ኣብቲ እንረግጾ ጫማ እዩ፡፡

ምንጪ ስእሊ, ABREHAM YOHANNES

ወላዲቱ ሕማም ሽኮር ስለ ዘለወን ድማ በቲ ዝረግጾ ጫማ እቲ ቫይረስ ሒዙለን ከይመጽእ፡ ትርፊ ጫማ ሒዙ ከም ዝወጽእን ናብ ገዝኡ ቅድሚ ምእታዉ ገይሩዎ ዝጸንሐ ጫማ ቀይሩ ከም ዝኣትውን ይዛረብ፡፡

ንኣብርሃም ናብቲ ምህዞ ዘለዓዓሎ ምኽንያት ግን እዚ ጥራሕ ኣይነበረን።

እቲ ለበዳ ኣብ ዝተስፋሕፈሐሉ ቅነ ናይቶም ኣብ ሃገራት ጥልያንን ስፔንን ህይወት ሰብ ከድሕኑ ግዳይ እቲ ቫይረስ ዝኾኑ ሰብ ሞያ ሕክምና እውን ልቡ ተንፍዎ ነይሩ፡፡

ድሕሪኡ ድማ ንምንታይ ጫማና ካብቲ ቫይረስ ክከላኸል ዝኽእል ነገር ኣይሰርሕን ክብል ሓሲቡ፡፡

አቲ ምህዞ ብፍላይ ከምደልየትካ መቐየሪ ጫማ ኣብዘይርከበሎም ከም ሆቴላት፣ ኣብያተ ትምህርቲ፣ ሆስፒታላትን ዝኣመሰሉን ቦታታት ዝዓዘዘ ረብሓ ክህልዎ ከምዝኽእል እምነት ኣለዎ፡፡

እቲ ዝመሃዞ ናይ ጫማ ሶል ዝልጠጥ ስለዝኾነ ንዝኮነ ዓይነት ጫማን መጠንን ዝኸውን እዩ፡፡

ኣገልግሎቶም ካብ ዝወድኡ ፕላስቲካት ብቐሊሉ ክስራሕ ዝኽእልን ኣብ ዝኾነ ይኹን ቦታ ተጓዒዝካሉ ዘይቕደድ ከምዝኾነን ዝዛረብ ኣብርሃም፡ ነቲ ምህዞ ንምምዝጋብ ኣብ 27 ዝተፈላለዩ ዓይነታት ጫማ ከምዝፈተኖ ይገልጽ፡፡

እቲ ምህዞ ጽርየት ንምሕላው ስለዝሕግዝ፡ ዋላ እቲ ቫይረስ እንተጠፍአ እውን ኣብ ጥቕሚ ከምዝውዕል እዩ ዝኣምን፡፡

ዋላ'ኳ ንምልጣፍን ንምቕላጥን ብኢድ ምንካእ ግድን እንተኾነ፡ ሓደ ግዘ ተንኪፍካ ኢድካ ምጽራይ ቀሊል እዩ ይብል፡፡

እቲ ምህዞ ናብ ዕዳጋ ወጻኢ ናይ ምቕራብ ዕድል ከም ዘለዎ ዝሕብር ኣብርሃም፡ ካብ ሓሳብ ክሳብ ተግባር ኣስታት 12 ሽሕ ብር ከም ዝወደአ ይገልጽ።

ብተወሳኺ፡ እቲ ምህዞ ብብዝሒ ኣፍርዩ ናብ ዕዳጋ ከቕርብ ድልየት ከም ዘለዎን፡ ዛጊድ ዝሕግዞ ኣካል ከም ዘይረኸበን ይዛረብ፡፡