ሰራሕተኛ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ብሓደራ ዝተማላኣቶ ኣሳእል ሓሺሽ ስለ ዝተረኽቦ ኣብ ቀይዲ ኣቲያ

ሰራሕተኛ መገዲ ኢትዮጵያ

ምንጪ ስእሊ, BETELEHEM EJEGU

ኣሳሳይት ኣጋይሽ (ሆስቴስ) መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ወይዘሮ ሰላማዊት እጅጉ፡ ብሓደራ ናብ ቱርኪ ከተብጽሖ ዝተማልኣቶ ክልተ ናይ ስእሊ ፍሬም ኮኬይን ዝተባህለ ሓሽሽ ተረኺቡዎ ስለ ዝተባህለ ከም ዝተኣሰረት ኣባላት ስድርኣ ንቢቢሲ ኣረጋጊጾም።

ንእሽቶ ሓፍታ ቤተልሄም እጅጉ ኣብዚ እዋን ሓፍታ ናብ ቱርኪ 1.6 ኪሎ ግራም ዝምዘን ኮኬይን ሒዛ ክትኣቱ ተረኺባ ብዝብል ተጠርጢራ ን13 መዓልታት ኣብ ቤት ማእሰርቲ ከም ዘላ ሓቢራ።

እታ ኣሳሳይት ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ኢስታንቡል ምስ በጽሐት ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ክትኣቱ እንከላ፡ ናብ ሃገራ ንክትምለስ ኣብ ቱርኪ ብዝርከብ ኤምባሲ ኢትዮጵያ ቤት ጽሕፈት ቆንስልን ዝተገብረ ጻዕሪ ክሰልጥ ከም ዘይክኣለ ኣብ ኢንስታንቡል ቆሰንስል ጄኔራል ኣቶ ወንድሙ ገዛኸኝ ንቢቢሲ ገሊጹ።

እቲ ነገር ብኸመይ እዩ ኣጋጢሙ?

ረቡዕ 15 መጋቢት 2013 ዓ.ም ኣሳሳይት ኣጋይሽ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ሰላማዊት እጅጉ ኣማስያኣ ሰዓት ኣርባዕተ (ኣቆጻጽራ ኢትዮጵያ) ናብ ቱርኪ ተበጊሳ።

ቅድሚኡ ሓንቲ ጓል ኣንስተይቲ ቴሌፎን ብምድዋል፡ ብቆርበት ዝተሰርሑ ክልተ ባህላዊ ፍሬማት ስእሊ ናብ ቱርኪ ክትማልኣላ ምስ ሓተተታ፡ ቤተልሄም ሓፍታ ከም እትብሎ፡ ፈለማ "ኣይማላእን ኢላ ኣብያ ነይራ"።

እንተኾነ፡ እታ ውልቀሰብ ኩሉ ግዜ እትልእኮ ዓይነት ኣቕሓ ምዃኑ ኣእሚና ሕራይ ከም ዝበለታ ትዛረብ።

እዛ ውልቀሰብ "ሕጂ ክንመጽኣኪ ኢና -ተጸበይና" እናበለት ንሰላማዊት ስለ ዘደናጎየታ፡ እታ ናይ መገዲ ኣየር ናይ ስራሕ መኪና ገዲፋታ ናብ መዓርፎ ነፈርቲ ከም ዝኸደትን፡ ኣብ መወዳእታ ከኣ እታ ሰብ መኪና ከም እትልእከላን ባዕላ ከምእተብጽሓን ሓቢራታ ትብል።

ቤተልሄም ከም እትብሎ፡ ነታ መኪና ሒዙ ዝመጽአ ሰብ ግን ካልእ እዩ ነይሩ።

ንሱ ከኣ፡ ክልተ ብቖርበት ዝተሰርሑ ኣብ ጫፎም ጸጉሪ ዘለዎ ባህላዊ ናይ ስእሊ ፍሬም ንሰላማዊት ሂቡዋ።

ይኹን'ምበር፡ ነቲ ኣቕሓ ክትርእዮ ኮነ ክትፍትሾ ግዜ ከም ዘይነበራ እትዛረብ ቤተልሄም፡ "ኣብ ሳንጥኣ ኣእትያ ናብ መገሻኣ ኣምሪሓ" ትብል።

ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ኣዲስ ኣበባ ዝኾነ ዓይነት ጸገም ዘየጋጠማ ሰላማዊት፡ ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ኢስታንቡል ምስ በጽሐት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ኣትያ።

ብዛዕባ እቲ ኣቕሓ እትፈልጦ ነገር ከም ዘየለን፡ ኣብጽሕለይ ተባሂላ ብሓደራ ከም ዝተዋህባን ከኣ ንፖሊስ ቱርኪ ተዛሪባ።

[ናይቶም] ክቕበሉኺ እዮም ዝተባህሉ ሰባት [ሓበሬታ] እኳ እንተቕረበት እቶም ሰባት ግን ከም ዘይኣመኑ ሓፍታ ቤተልሄም ተረድእ።

ድሕሪ'ዚ፡ "እቲ ዝተማላእኩዎ ኣቕሓ ኣብ ውሽጡ ዕጸ ፋርስ ኣለዎ ኢሎሙኒ" ብማለት እናነብዐት ንበዓል ቤታ ከም ዝሓበረቶን ክሳብ ሕጂ ክልተ ግዜ ምስ ስድርኣ ብቴሌፎን ከም ዝተራኸበትን እውን ትዛረብ።

እቲ ሓሽሽ ምስ ተመርመረ ኮኬይን ምዃኑ ተነጊሩዋ።

"ሓፍተይ፡ ነታ ዛቕሓ ዘማልአታ ውልቀሰብ ኣይትፈልጣን። ግን ድማ ቅድሚ ሕጂ እውን ኣሳሰይቲ በረራ [ሆስትስ]፡ ቁሩብ ገንዘብ ተኸፊሎም ናይ ሰብ ኣቕሓ ምምላእ ዝተለምደ ነገር እዩ" ትብል።

ንባህሪኣ ኣብ ግምት ብምእታው ከኣ "ፈራሕ እያ" ትብል።

"ኣዕሩኽትና ኮነ መሳርሕትና ናይ ሰብ ኣቑሑ ንከይወስዱ ትኽልክል ነይራ" ብምባል፡ ክዳውንቲ እንተዘይኮይኑ ካብዚ ትወስዶን ተምጽኦን ነገር ኣይነበረን ኢላ።

ድምጺ ናይታ ካብ ኢትዮጵያ ደዊላ ኣቕሓ ዘማልኣታ ሰበይቲ ንኪረኽቡ፡ ኣብ ከባቢ ሜክሲኮ ናብ ዝርከብ ቤት ጽሕፈት ገበን መርመራ ፌደራል ብምኻድ ዝርዝር ሓበሬታ ክረኽቡ እኳ እንተፈተኑ ክሳብ ሕጂ ከም ዘይተዓወቱ ቤተልሄም ትገልጽ።

"ቤት ጽሕፈት መርመራ ገበን ፌደራል ብዙሕ ተስፋ የብሉን። ኣብ ኢትዮጵያ ንዝርከቡ ውልቀ ሰባት ክንከስስ ደሊና ነይርና። ኣብዚ ዘለው ሰባት ምእሳሮም ብዙሕ ትርጉም የብሉን ናብቲ ኣብ ንየው ዘሎ ጉዳይ ምትኳር ይሓይሽ ኢሎምና" ከኣ ትብል።

ይኹን እምበር፡ ሕጂ'ውን መንነት ናይቶም ንሓፍታ ኣቕሓ ዘማልኡዋ ሰባት ንምርካብ ልዑል ጻዕሪ ይገብሩ ከም ዘለው ሓቢራ።

እቲ ወዲ ዓመትን ሸውዓት ወርሕን ውላዶም ዝከናኸን ዘሎ በዓል ቤታ፡ ቅድሚ ሕጂ [ንበዓልቲ ቤቱ እትማልኣ]ናይ ዝኾነት ቑጽሪ ሰሌዳ መኪና ይሕዝ ነይሩ።

ሽዑኡ ግን ወዶም ይበኪ ስለ ዝነበረ ቑጽሪ ሰሌዳ ናይታ መኪና ክሕዝ ከም ዘይከኣለ ተረድእ።

ምንጪ ስእሊ, BETELEHEM EJIGU

ኣብዚ እዋን ጠበቓ ቆጺሮም ነቲ ጉዳይ ይከታተሉዎ ከም ዘለውን፡ ጡብ ዝጠቡ ህጻን ስለ ዘለዎም እቲ መስርሕ ቤት ፍርዲ ነቲ ቖልዓ እትርእየሉ ኩነታት ንኽመቻችኣሎም ይሓቱ ኣለው።

ጠበቕኦም ሸውዓተ ሽሕ ዶላር ክኸፍሉ ሓቲቱዎም፤ እቲ ገንዘብ ብዓቕሚ ሓደ ስድራ ስለ ዘይከኣል ግን ገንዘብ የተኣኻኽቡ ኣለው።

ቤተልሄም፡ "ኣብ መስርሕ፡ ሓቂ ምውጽኡ ስለ ዘይተርፎ፡ ሕጂ እቲ ቀንዲ ነገር ናብ ኢትዮጵያ መጺኣ ፍርዳ ክትከታተልን ውላዳ ክትርእን ዕድል ክመቻቾ" ንሓትት ትብል።

ኩነታት ማእሰርታ ንመላእ ስድራ ኣሻቒሉዎም ኣሎ እትብል ቤተልሄም፡ ኣዲኣ ንጓላ ብዘጋጠማ ጸገም ብዝሒ ደማ ከም ዝዓረገን ኣብ ሓዘን ከምእትርከብን ትሕብር።

ሰላማዊት፡ ኣብ ዩኒቨርስቲ ኣርባ ምንጭ ተመሃሪት ኤሌክትሪካል ምህንድስና'ኳ እንተነበረት፡ ንዝሓለፉ ሸውዓተ ዓመታት ግን ኣብቲ መገዲ ኣየር ተቖጺራ ክትሰርሕ ጸኒሓ።

ኤምባሲ ኢትዮጵያ ብዛዕባ እቲ ጉዳይ እንታይ ይብል?

ኣብ ኢስታንቡል ዝርከብ ኤምባስን ቤት ጽሕፈት ቆንስልን ኢትዮጵያ፡ መበገሲ እቲ ኮኬይን ንከጻርን ሰላማዊት ናብ ሃገራ ንክትምለስ ክዘራረብ ጻዕሪ ገይሩ'ዩ።

ይኹን'ምበር፡ ሓይልታት ጸጥታ መዓርፎ ነፈርቲ ኢስታንቡል ግን፡ "እቲ ገበን ኣብ ቦታና ስለ ዝተፈጸመ ኣብዚ እዩ ክረአ ዘለዎ" ብምባሎም ከም ዘይሰለጦም ጀነራል ቆንስላ ኢንስታንቡል ኣቶ ወንድሙ ገዛሀኝ የረድእ።

ኣብ ኣንካራ ብዝርከብ ኤምባሲ ኢትዮጵያ ብወገኑ፡ እታ ውልቀሰብ ናብ ሃገራ ንክትምለስ ንሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ ቱርኪ ሕቶ እኳ እንተቕረበ፡ እቲ ጉዳይ እቲ ገበን ኣብ ዝተረኽበሉ ቦታ ከም ዝረአን ዳይነት ከም ዝወሃብን ብምሕባር፡ ንዓዳ እትምለሰሉ ምኽንያት የሎን ዝብል ምላሽ ከም ዝተዋህቦ ተዛሪቡ።

"ስለ ዝኾነ ብሕጊ ናይታ ሃገር ኢና ክንዳነ ዘሎና፤ ካብኡ ወጻኢ ዝኾነ ካልእ ምርጫን ዓቕምን የብልናን" ከኣ ይብል ኣቶ ወንድሙ።

ብተወሳኺ፡ "ኣብ ቱርኪ ምስ ኮኬይን ዝተሓሓዝ ዓቢ ጸገም ስለ ዘሎ፡ እቲ ገበን ብቐሊሉ ዝረአ ኣይኮነን፤ ዓቢ ምቁጽጻር እዮም ዝገብሩ" ክብል የረድእ።

ኣብዚ ሕጂ እዋን ዓቃቢ ሕጊ እታ ሃገር ክሲ ክሳብ ዝምስርት ይጽበዩ ከም ዘለው ዝገልጽ ኣቶ ወንድሙ ሰላማዊት ምስ ስድራ-ቤታ ብቴሌፎን ንክትራኸብን እቲ ጉዳይ ቀልጢፉ ናብ ቤት ፍርዲ ክቐርብን ጸቕጢ ይገብሩ ምህላዎም ሓቢሩ።

ኣቶ ወንድሙ ቅድሚ ሕጂ ከምኡ ዝኣመሰለ ነገር ኣጋጢሙ ዝፈልጥ እንተኾይኑ ተሓቲቱ፡ ብኮኬይን ናይ መጀመርታ ጉዳይ'ኳ እንተኾነ ብጉዳይ ጫት ግን ሰለስተ ሰባት ከም ዝተታሕዙ ገሊጹ።

ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ዜጋታት ዘይፍቀዱ ነገራት ሒዞም ንከይኣትው ብዙሕ ኣስተምህሮን ምኽርን ከም ዝተዋህበ ብምዝኽካር፡ ብፍላይ ኣብ ሃገራት ማእካላይ ምብራቕ ብዙሓት ደቀንስትዮ [ብተመሳሳሊ ጸገማት] ግዳይ ማእሰርቲ ከም ዝኾና ተዛሪቡ።

ምንጪ ስእሊ, BETELEHEM EJIGU

ቅድም ክብል'ውን ቻይና 5.2 ኪሎ ግራም ዝምዘን ብመልክዕ ሻምፖ ዝተዳለወ ኮኬይን ሒዛ ዝተረኽበት ኢትዮጵያዊት ናዝራዊት ኣበራ ዕጸ ፋርስ ብምዝውዋር ጠርጢራ ኣሲራታ እያ።

እዚ ብ2019 ዓ.ም ዘጋጠመ ክስተት ዘዘኻኸረ ኣቶ ወንድሙ፡ ሰባት ከመይ ገይሮም ዘይፈልጡዎ ኣቕሓ ይማልኡ? ክብል ይሓትት።

ነዚ ኣብ ግምት ብምእታው፡ ብፍላይ መንግስቲ ኢትዮጵያ ኣብ መዓርፎ ነፈርቲ ቦሌ ጥቡቕ ክትትልን ምቁጽጻርን ንክገብር ኣተሓሳሲቡ።

ቢቢሲ ኣብዚ ጉዳይ መብርሂ ንኽረክብ ንመገዲ ኣየር ኢትዮጵያ እኳ እንተሓተተ "ዝርዝር መልሲ ምስ ረኸብና ክንሕብረኩም ኢና" ዝብል ምላሽ ሂቡ።