İnsanların köpek sevgisi, nasıl 200 canlı türünü yok olmanın eşiğine getirdi?

Köpekler Telif hakkı Getty Images

Her ne kadar 'insanın en iyi dostu' dense de köpekler vahşi doğa için bir tehdit olmaya başlamış durumda.

Bilim insanları köpeklerin 10'a yakın kuş ve hayvan türünün yok olmasında katkısı olduğunu söylüyor.

Kediler ve sıçanlardan sonra insan eliyle ortaya çıkmış 3. zararlı yırtıcı oldukları ortaya çıktı.

Araştırmalara göre, köpekler bazıları yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan 200 farklı türü tehdit ediyor.

Yine de 'Tehlike altındaki türler konuşulurken, vahşi köpeklerden yeterince bahsedilmiyor' diyor konunun uzmanları.

Çevreci gruplar Şili'de yapılan bir araştırmanın sonuçlarını işaret ederek, "Vahşi doğada serbest dolaşan köpeklerin etkileri bir an önce kontrol altına alınmalı" çağrısı yapıyor.

Köpek sahiplerinin bu konudan haberdar olmadığını ve köpeklerini vahşi doğada serbest bırakmakla ilgili bir sorun görmediklerini de kaydediyorlar.

Araştırmacılardan Eduardo Silva-Rodriguez, BBC'ye, "Köpekler tarafından verilen hasarlar özellikle Şili'de 3 farklı geyik türünü ve 3 farklı canid (köpekgillerden memeli) türünü tehlikeye atmaktan kayıt altına alınmış" diyor.

Telif hakkı VIKASPATIL
Image caption Köpekler av için diğer yırtıcılarla yarışıyor"

Bir milyar köpek

Dünyada 1 milyar evcil köpek yaşadığı düşünülüyor. Bunların bir kısmı vahşileşmiş, bir kısmı sokaklarda yaşıyor bir kısmı da tamamen evde insanlara bağımlı.

Vahşi ve serbest dolaşan köpekler için kesin bir sayı verilemese de çevreciler sayılarının her gün arttığını söylüyor.

İstilacı türler uzmanı Piero Genovesi BBC'ye konuşurken, meselenin ciddi olduğunu belirtip "İnsan nüfusu arttıkça köpek nüfusu da artıyor ve bu sorun gittikçe büyüyecek" diyor.

Uluslararası Doğayı Koruma Birliği risk altındaki türler listesine göre, vahşi ve serbest dolaşan köpeklerin tehdit ettiği 200 türden 30'u "ciddi biçimde" tehlike altında, 71'i tehlike altında, 87'si "kırılgan" durumda.

Köpeklerin tehdit ettiği türlerin yarısı memeli, 78'i kuş, 22'si sürüngen, 3'ü de amfibi.

Biyolojik Koruma'nın yayınladığı araştırmaya göre, bu durumdan en çok etkilenen bölgeler, Asya, Orta ve Güney Amerika, Karayipler ve Okyanusya'nın belli bölgeleri.

Uzmanlara göre sorunun en büyük kaynağı terk edilen veya serbestçe dolaşmasına izin verilen köpekler.

Telif hakkı NANDAKUMAR M N
Image caption Vahşi ve serbest dolaşan köpeklerin tam olarak sayısı bilinmiyor.

Köpeklerin doğaya etkileri

Köpeklerin vahşi doğayı 5 şekilde etkiledikleri söyleniyor:

  • Yırtıcı hayvanlara dönüşüp vahşi hayvanları öldürebiliyorlar
  • Ekosistemi bozuyorlar
  • Vahşi doğaya hastalık taşıyorlar
  • Avlanmak için vahşi hayvanlarla yarışıyorlar
  • Kendilerine yakın başka türlerle üreyerek türleri tehdit ediyorlar

Polonya Jagiellonian Üniversitesi'nden Izabela Wierzbowska, vahşi doğaya yerleştirdikleri kameralardan, köpeklerin belli türleri yediğini ve diğer yırtıcıların avlarını çaldıklarını tespit ettiklerini anlatıyor.

Köpeklerin tehlikede olan türleri öldürdüğü bazı videolar sosyal medyada da paylaşılıp izleniyor.

Kurt Problemi

Uzmanlara göre Avrupa'da sorun biraz daha farklı.

Vahşi ve serbest dolaşan köpeklerin kurtlarla ürediklerinden endişeleniyorlar.

Vahşi Doğayı Koruma Derneği (WWF) çalışanı Moritz Klose bunun kurtlar için bir tehdit olduğunu söylüyor ve "Eğer durum böyle devam ederse, kurtların genetik saflığı bozulacak" diyor.

Telif hakkı PITAM CHATTOPADHYAYA
Image caption Pek çok kuş türünü de tehdit ediyor köpekler.

Çözümün Çelişkisi

Çözüm olarak vahşi ve serbest dolaşan köpeklerin öldürülmesi hem oldukça çelişkili hem de birçok ülkede yasak.

Uluslararası İnsani Toplum Derneği (HSI) Dost Hayvanlar Başkan Yardımcısı Kelly O'Meara "Köpek nüfusunu azaltmak için köpekleri öldürmek, hem insani değil hem de çözüm değil. Bir bölgedeki köpek nüfusunu azaltınca bir vakum etkisi yaratmış oluyorsunuz ve hemen başka bir bölgeden köpek göçüyle o boşluk doluyor.

"Daha insani yöntemlerle kontrollü olarak nüfusu düşürmeye çalışmalıyız. Aşılama yapıp köpekleri ve dolayısıyla vahşi doğayı hastalıklardan korumak veya kontrollü kısırlaştırma gibi yöntemler daha etkili" diyor.

Cihazınızda ses/video gösterim programı bulunamadı
Türkiye’de rehber köpeği olan üç görme engelli var.