Patrick Shanahan: Trump'ın Mattis'in yerine atadığı Boeing kökenli ABD Savunma Bakanı

Patrick Shanahan Telif hakkı Getty Images
Image caption Patrick Shanahan, Cuma günü istifa eden James Mattis'in yerine atandı

ABD Başkanı Donald Trump, istifa eden Savunma Bakanı James Mattis'in yerine, Savunma Bakan Yardımcısı Patrick Shanahan'ı geçici olarak atadı. 56 yaşındaki Shanahan yeni görevine 1 Ocak'ta başlayacak.

1962'de Washington eyaletinde doğan Shanahan, Massachusetts Institute of Technology'de makine mühendisliği ve işletme okuduktan sonra 1986'da Boeing'e katıldı.

Shanahan, Temmuz 2017'de Trump tarafından Savunma Bakanlığı'nda görevlendirilmeden önce havacılık devi Boeing'de kıdemli başkan yardımcısı pozisyonunda çalışıyordu.

Savunma Bakan Yardımcılığı görevine atanırken, bazı senatörlerce Boeing ile ilişkisinin görevini nasıl etkileyeceği konusunda sorgulanmıştı.

Göreve başladıktan sonra Trump'ın açıkladığı, ordunun altıncı kolu olacağı duyurulan "Uzay Gücü"nü destekleyenler arasında yer aldı.

Amerikan Washington Post gazetesine göre James Mattis'in aksine Shanahan'ın siyaset ve savunma alanlarında tecrübesi yok. Uluslararası ilişkiler alanında ise çok az tecrübesi var.

Boeing'de kendisine "Bay Tamirci" lakabı takılmıştı.

Amerikan New York Times gazetesine göre Boeing 2007'de tüm geleceğini yolcu taşımacılığında bir devrim yaratması beklenen 787 Dreamliner tipi yeni uçağa bağlamışken uçağın çalışmaları sürekli gecikmiş ve maliyet beklenenin üzerine çıkmıştı. Shanahan, projenin hayata geçmesi için şirket içinde başka bir pozisyondan 787 Dreamliner operasyonuna getirilerek projenin bitmesini sağlamıştı.

787 projesinde Shanahan'ın müdürü olan James Albaugh eski çalışanı hakkında "Shanahan bir ekip kuracağı zaman kolları sıvar" demişti:

"Çıkar ve 'Bu işte birlikteyiz, o yüzden takım olarak ne yapabileceğimizi söyleyin' der. Birlikte pek çok şey yaşadık ve hiçbir şeyin onu yıldırabildiğini görmedim."

Shanahan, 2017'de katıldığı bir konferansta, büyürken savaş hakkındaki düşüncelerinin babası ve babasının arkadaşlarının anlattıklarıyla şekillendiğini söylemişti.

'Uzun süreli ilişkiden çıkıp aşkı bulmak'

Müstakbel bakan, Boeing'de çalışırken Savunma Bakanlığı'na atanmasının nasıl bir his olduğunu şöyle anlatmıştı:

"Uzun süredir birlikte olduğunuz sevgilinizden ayrılıp hayatınızın aşkını bulmak gibi."

Shanahan, Savunma Bakan Yardımcılığı'na atandıktan sonra bakanlığın iç işleyişiyle daha çok ilgilenirken Bakan Mattis kamunun gözü önünde operasyonlara ve jeopolitiğe odaklandı.

Fakat Vietnam Savaşı'nda yer almış bronz madalyalı asker bir babanın oğlu olarak, Trump'ın "Uzay Gücü" talebini yerine getirebilecek politikalar yaratma konusunda öncü bir rol aldı ve Pentagon'un bütçesini nasıl kullandığı konusunda bakanlık içinde sert tartışmalara girdi.

Kurumsal bir dönüşüm hedefleyen Shanahan, bunu yaparken kendisine karşı çıkacak kişiler olacağını bildiğini söylüyor. Bakanlıkta kendisini eleştirenler ise "bakanlığın kültürünü anlamadığını" söylüyor.

Mattis gibi Shanahan da ABD'nin uluslararası ittifaklarını koruması ve genişletmesi taraftarı. Bu konu Mattis ile Trump arasında yaşanan son gerilimin de temelini oluşturuyordu.

Telif hakkı Getty Images
Image caption Mattis istifa ederken Trump ile arasındaki farklılıkları vurguladı

'Mattis nasıl yöneteceğini biliyor' demişti

Shanahan, Mattis ile birlikte çalışmanın "uluslararası ilişkiler üzerine doktora yapmak gibi" olduğunu söylemişti:

"Çoğu insan onun motive eden askeri bir lider olduğunu düşünüyor. Ben ise onun gerçek güçlü yanını takdir ediyorum: Nasıl yöneteceğini biliyor. Hükümetin nasıl işlemesi gerektiğini biliyor. Politikalardan, hukuktan ve ilişkilerin değerinden anlıyor."

New York Times'a göre Shanahan'ın destekçileri, Boeing'deki tecrübesi sayesinde Pentagon'da hangi teknolojik yatırımların gerekli, hangilerinin gereksiz olduğunu anlayarak gereksiz harcamaların önüne geçebileceğini düşünüyor.