S-400 ve F-35 krizi: Rusya, füzeleri Temmuz ayında Türkiye'ye teslim etmeyi planlıyor

S-400 füze savunma sistemi Telif hakkı Getty Images
Image caption S-400 füze savunma sistemi

Kremlin Sözcüsü Yuri Ushakov, Rusya'nın S-400 füzelerini Temmuz ayında Türkiye'ye teslim etmeyi planladığını söyledi.

Moskova'da gazetecilerin sorularını yanıtlayan Ushakov, "Rusya ile Türkiye arasında varılan anlaşmaların koşulları zamanında yerine getirilir. Herhangi bir ikili sorun yok" dedi.

Reuters ajansının haberine göre Ushakov, S-400'lerin Temmuz ayında teslim edilip edilmeyeceklerine yönelik bir soruya da, "Evet. Planımız bu yönde" yanıtını verdi.

Rusya'nın savunma sanayi şirketi ROSTEC'in başkanı Sergey Çemezov Cuma günü yaptığı açıklamada S-400'lerin Türkiye'ye teslimine iki ay içinde başlayacaklarını açıklamıştı.

Savunma Sanayii Müsteşarı Prof. Dr. İsmail Demir ise daha önce F-35'ler için ilk teslimatın 21 Haziran'da olacağını söylemişti. Demir Pazartesi günü yaptığı açıklamada da, S-400'ler konusunda Türkiye'nin ortak bir çalışma grubu önerdiğini hatırlatmış, "ABD bu konuda hiçbir adım atmadı" demişti.

F-35 savaş uçaklarının üretim sürecinde rol oynayan Türkiye, uçakların geliştiricisi Lockheed Martin'e 9 milyar dolar karşılığında 100 uçak siparişi vermişti.

ABD yönetimi ise S-400'ler ile F-35 yeni nesil savaş uçaklarını birbirine rakip askeri sistemler olarak kabul ediyor ve bir ülkenin bu iki teçhizata birden sahip olmasının F-35 programını riske atacağını savunuyor.

Image caption F-35 uçakları

'S-400'leri teslim alırsanız, F-35 alamazsınız'

ABD Savunma Bakan Vekili Patrick Shanahan'ın geçen hafta Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar'a gönderdiği mektup basına sızdı.

Amerikan New York Times gazetesi mektubu kamuoyuna açıklayanın Shanahan olduğunu yazdı.

Shanahan mektupta, "Türkiye'nin S-400'leri teslim alması halinde, F-35'leri alamayacağını" vurguladı ve ekledi:

"Amerikan Kongresi'nde, iki partinin de Türkiye'nin S-400 alması durumunda Türkiye'ye CAATSA (ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası) yaptırımlarını uygulamak konusunda güçlü bir kararlılığı var."

Telif hakkı Getty Images
Image caption Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar ve ABD Savunma Bakan Vekili Patrick Shanahan

Shanahan ayrıca 31 Temmuz'da Türkiye'nin F-35 programındaki yerinin tamamen askıya alınacağını, ABD'nin Arizona eyaletindeki Luke Hava Kuvvetleri Üssü ve Florida eyaletindeki Eglin Hava Kuvvetleri Üssü'nde eğitime katılan 42 Türk pilotun, S-400'lerden vazgeçilmediği takdirde 31 Temmuz'da ülkeyi terk etmek zorunda kalacağını, bir daha hiçbir Türk Hava Kuvvetleri personelinin bu üslere girmesine izin verilmeyeceğini bildirdi.

Son olarak ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Sözcüsü Mike Andrews ise Türk F-35 savaş uçaklarının "artık Arizona'daki Amerikan Luke Hava Üssü'nde uçmadığını" açıkladı.

Amerikan Temsilciler Meclisi de Pazartesi akşamı "ABD-Türkiye ittifakına yönelik endişelerin ifade edilmesi" başlıklı bir kararı kabul etti.

Oy birliği ile alınan ancak herhangi bir bağlayıcılığı bulunmayan karar, Ankara'nın S-400 füzelerini teslim alması halinde CAATSA yaptırımlarının gündeme geleceği ve Türkiye'nin NATO üyeliğinin de sorgulanacağı yönünde ifadeler içeriyor.

Türkiye ise karara tepki gösterdi.

Dışişleri Bakanlığı, kararın Türkiye ve ABD arasındaki dostluk ve müttefiklik ilişkileriyle bağdaşmadığını duyurdu.