S-400 ve F-35 krizi - Üst düzey ABD'li yetkililer: Türkiye'nin S-400 satın almasıyla NATO büyük bir krizle karşı karşıya

S-400 Telif hakkı AFP

Times gazetesine konuşan üst düzey Amerikalı yetkililer, S-400 krizi nedeniyle ABD'nin Türkiye'yi F-35 programından çıkarmanın doğru bir karar olduğunu ancak yaşanan krizin NATO için ciddi bir sorun olduğunu söyledi.

ABD Eski Genelkurmay Başkanı Yardımcısı Jack Keane, 'NATO'nun on yıllar boyunca böyle bir kriz yaşamadığını' söylerken ABD'nin eski Ankara Büyükelçisi Eric Edelman da "ABD ile Türkiye arasındaki kriz derin ve uzun sürebilir" diyor.

Türkiye ile ABD arasındaki ilişkilerin S-400 satışı nedeniyle giderek kötüleştiğine dikkat çeken gazetenin haberinde şu ifadeler var:

"ABD Savunma Bakanlığı Pentagon yetkilileri, Türkiye'nin milyarlarca dolarlık F-35 Lightning II ortak savaş uçağı programından çıkarılmasının kaçınılmaz olduğunu söyledi. Yetkililer, Türkiye'nin S-400 silah sistemi operasyonlarına beş yıl boyunca danışmanlık yapacak Rus teknisyenlerinin F-35lerin süper-gizli teknolojilerine ait bilgileri toplayabileceğini ifade etti.

"Ankara ve Washington'un aldığı kararlar, S-400ler operasyonel olduğunda, Türkiye'nin artık, Rusya'nın Batılı müttefiklerine karşı askerli hamlelerinin caydırıcı olmasında kilit öneme sahip NATO'nun hava savunma ağlarının tam parçası olamayacağı anlamına geliyor."

Trump'ın bağımsız danışmanlığını yapan eski Genelkurmay Başkanı Yardımcısı General Jack Keane, ABD'nin kararıyla ilgili Times'a şu açıklamayı yaptı:

"ABD, Türkiye'ye F-35 satışını iptal etmekte halkı ama bu NATO için ciddi bir sorun oluşturuyor.

"S-400 sistemini satın almak, NATO'nun Rusya askeri sistemlerine karşı izlediği politikayı gerçekten tehlikeye atıyor ve bu kabul edilir bir durum değil. On yıllar boyunca NATO ülkeleri arasında böyle bir gerilim yaşamamıştık."

Keane, 'NATO üyesi tek Müslüman devlet' olan Türkiye'nin, "Orta Doğu ve Asya'ya erişim açısından ve birlik içinde stratejik olarak en büyük öneme sahip olmasından dolayı" değerli bir NATO üyesi olduğunu da vurguladı.

'ABD ile Türkiye arasındaki kriz derin ve uzun'

Gazeteye konuşan eski üst düzey Pentagon yetkilisi ve ABD'nin eski Ankara Büyükelçisi Eric Edelman da şunları söyledi:

"ABD-Türkiye ilişkileri ciddi bir krize sürükleniyor, derin ve uzun sürecek bir kriz olacağından şüpheleniyorum. Türkiye bir süredir güvenilir bir NATO üyesi değildi ama yine de kötü müttefikleri dışlayacak bir mekanizma yok. Türkiye önemli bir ülke. Tam demokratik bir Türkiye, ABD ve NATO'nun güçlü bir müttefiki olabilir ve olmalıdır da."

Times'a konuşan bir diğer üst düzey diplomatik kaynak da Erdoğan'ın Devlet Başkanı Putin ile anlaşmasının 'Rus liderin NATO'yu baltalama planlarının faydasına olduğunu söyledi.

Haberin devamı şöyle:

"Türkiye'nin S-400 sistemini satın alması ve Amerikan Patriot hava savunma sistemini reddetmesi, Türklerle askeri işbirliğinin devamı konusunda soru işaretleri doğurdu.

"Pentagon yetkilileri, Türkiye'nin resmi olarak F-35 programından çıkarılması kararının hayati önemdeki stratejik ilişkileri değiştirmeyeceğini söylüyor. Ama şimdiden, gelecekte yapılabilecek ve Türkiye hava sahasının kullanılmasının önemli bir rol üstlendiği askeri tatbikatlara dair soru işaretleri oluştu.

"NATO'nun İncirlik hava üssünü kullanımına dair de soru işaretleri var.

"Pentagon aylardır, S-400 sistemini satın almanın Türkiye'nin F-35 programını riske atacağı uyarılarında bulunuyordu. Ama Beyaz Saray'dan gelen çelişkili işaretler Erdoğan'a ülkesinin hala bu sistemi alabileceği güvenini verdi.

"Türkiye'nin satın aldığı dört F-35 uçağı hala ABD'de ve orada kalacak. 100 uçaktan geri kalanlar için yapılan sipariş iptal edildi. Arizona'daki Luke hava kuvvetleri üssünde eğitimde olan Türk pilotlarının hepsine ülkeyi terk etmeleri için 31 Temmuz'a kadar süre tanındı.

"Kararın ekonomik sonuçları da olacak. Çok amaçlı savaş uçaklarının 900'den fazla parçası Türk üreticilerin elinden çıkıyor. Şimdi ABD, bu parçaların üretimi için F-35 programındaki diğer ortak devletlere yönelecek. Bu yönelimin maliyeti de yaklaşık 600 milyon dolar olacak."