İran, Çin ve Rusya donanmalarıyla ortak tatbikat yapıyor

İran devrim muhafızlarına ait bir tekne İngiliz ticari teknesine yaklaşırken Telif hakkı Reuters
Image caption Hürmüz Boğazı geçtiğimiz yaz bir İngiliz ticari gemisinin de dahil olduğu uluslararası gerginliklere sahne olmuştu

İran, Çin ve Rusya donanmaları Umman Körfezi ve Hint Okyanusu'nda ortak tatbikata başladı.

İran medyasında yer alan haberlerde 4 gün sürecek ve 30 Aralık'ta sonlanacak tatbikatın korsanların saldırısına uğrayan ya da ateşi altında kalan gemilerin kurtarılması ve çeşitli atış talimlerini de içerdiğini duyurdu.

Bugün liman kenti Çabahar'da tatbikatın başladığını duyuran İran Donanma Sözcüsü Tuğamiral Gulamreza Tahani, ülkesinin IRINN televizyonunda yayınlanan açıklamasında ortak harekatın en önemli sonucunun, İran'ın yalnız olmadığını göstermesi olacağını söyledi.

Tuğamiral Tahani, İngilizce yayın yapan İran televizyonu Press TV'de de "Ortak tatbikat, İran, Rusya ve Çin arasında stratejik bağlar kurulduğu anlamına geliyor" diye konuştu.

Tahani, donanmanın bölgesel suların güvenliğini sağlamakla görevli olduğunu tatbikatın da uluslararası denizciliğin güvenliğini artırmayı hedeflediğini de ekledi.

Çin ve Rusya ne dedi?

İran, Çin ve Rusya donanmaları ilk kez ortak tatbikat yapıyor.

Çin dün bir açıklamayla "olağan bir askeri işbirliği" diye nitelediği üçlü tatbikat kapsamında bölgeye bir güdümlü füzesavar destroyeri gönderdiğini duyurmuştu. Çin askeri sözcüsü, "Tatbikat bölgesel durumla bağlantılı olmak zorunda değil" de demişti.

Rusya Savunma Bakanlığı da resmi askeri gazete Kızıl Yıldız'da, tatbikat için Baltık filosundan bir firkateyn, bir tanker ve bir kurtarma-çekme teknesi gönderildiğini duyurdu.

Bölgedeki gerginliğin arka planı

Telif hakkı Reuters
Image caption Eylül ayında Suudi Arabistan'daki Aramco petrol tesislerine yönelen saldırıdan sonra ABD ve Suudi Arabistan İran'ı suçlamıştı

Amerika Birleşik Devletleri'nin İran'ın ham petrol satışlarına koyduğu ambargo ve ticari bağlarını kopartma konusundaki baskıları İran karasuları ve çevresinde hassasiyeti bir süredir artırmış bulunuyor. Özellikle de Körfez ve Hürmüz boğazını dış dünyaya bağlayan Umman Körfezi dünya petrolünün beşte birinin geçiş yolu olarak büyük önem taşıyor.

Bu yılın Mayıs ve Haziran aylarında aralarında Suudi petrol tankerlerinin de bulunduğu bazı ticari gemilere yönelik bir dizi saldırıdan sonra İran'ı suçlayan ABD bölgede donanması öncülüğünde bir harekat yürütülmesini önermiş, İran ise suçlamaları reddetmişti.

ABD Başkanı Donald Trump İran ile 6 ülke arasında 2015 yılında varılan nükleer anlaşmadan geçen yıl çekilerek İran'a karşı yaptırımları yeniden devreye sokmuştu.

Bölgedeki gerilimin bir başka sebebi de Suudi Arabistan'ın petrol tesislerine Eylül ayında yönelen füze saldırısı olmuştu. ABD ve Suudi Arabistan bu saldırıyla ilgili olarak İran'ı suçlamışlar, Tahran ise iddiaları reddemişti.

Gerek Çin gerekse Rusya'nın İran'ın bölgesel hasmı Suudi Arabistan ile iyi ilişkileri var.