Sınır Tanımayan Gazeteciler: Türkiye basın özgürlüğünde 180 ülkede 157'nciliğe geriledi

RSF Genel Sekreteri Christophe Deloire 2018 raporunu Paris'te açıkladı Telif hakkı Getty Images
Image caption RSF Genel Sekreteri Christophe Deloire 2018 raporunu Paris'te açıkladı

Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF) 2018 Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi'ni yayınladı. Raporda Türkiye iki sıra daha gerileyerek 180 ülke arasında 157'nci oldu. Türkiye 2010'da 138., 2002'de ise 99. sıradaydı.

RSF Türkiye'de "kitlesel bir tasfiye" gerçekleştiğini, "Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın hükümetinin cadı avının 2016'daki darbe girişiminin ardından zirveye ulaştığını" ifade ediyor.

Örgüte göre olağanüstü hal (OHAL) nedeniyle çok sayıda basın kuruluşu kapatılırken çok seslilik yalnızca az satan ve hedef alınan birkaç basın kuruluşuna indirgendi.

Türkiye'nin dünyadaki en büyük gazeteci hapishanesi olduğunu belirten RSF, gazetecilerin yargılanmadan önce bir yıl hapiste tutulduğunu, uzun cezaların bir norm haline geldiğini, bazı durumlarda gazetecilerin af ihtimali de bulunmadan müebbette mahkum edildiğini yazdı.

RSF, kapatılan medya kurumlarının karara etkili bir şekilde itiraz etme şansı bulunmadığını ve hukukun üstünlüğü ilkesinin artık "anılarda yaşadığını" vurguladı.

Türkiye'de artık anayasa mahkemesi kararlarının otomatik olarak uygulanmadığını belirten örgüt, internet siteleri ve sosyal medyanın da daha önce eşi benzeri görülmemiş bir şekilde sansürlendiğini duyurdu.

'Türkiye'ye özgü değil'

Dünyanın durumuna dair "Siyasetçilerin medyaya düşmanlığı artık yalnızca, bariz 'medyafobi' nedeniyle gazetecilerin sürekli olarak terörizmle suçlandığı ve itaat etmeyenlerin keyfi cezalandırmaya maruz kaldığı Türkiye ve Mısır gibi otoriter ülkelere özgü olmaktan çıktı" diyen RSF, demokratik yollardan seçilen bazı liderlerin medyayı demokrasinin temel bir parçası olarak görmediğini açıkladı.

Örgüte göre dünyadaki hiçbir bölge 2013'teki durumundan daha iyi değil.

2018 dünya sıralamasında ilk sırada yine Norveç yer alırken Kuzey Kore son sırada kaldı.

Ülkelerin yüzde 9'u en iyi dilimde yer alırken, yüzde 17'si iyi, yüzde 35'i problematik, yüzde 27'si kötü, yüzde 12'si de çok kötü diliminde yer aldı.

Türkiye sıralamada "kötü" sınıfındaki ülkeler arasında sondan ikinci sırada. Türkiye'nin bir sıra gerisinde Kazakistan, iki sıra gerisinde ise "çok kötü" diliminde yer alan Burundi bulunuyor.

Türkiye'nin hemen üzerinde yer alan beş ülke ise şöyle: Ruanda, Belarus, Demokratik Kongo, Brunei, eSwatini.