Şengal katliamının 4. yılında Ezidiler: 'Binlercesi savaş ganimeti olarak Arap ülkelerindeki şeyhlere satılıyor'

Diyarbakır'da Ezidilerin kaldığı bir mülteci kampı Telif hakkı Getty Images
Image caption Diyarbakır'da Ezidilerin kaldığı bir mülteci kampı (Arşiv fotoğrafı)

IŞİD'in 2014'te Irak'ın Musul kenti yakınlarındaki Şengal bölgesine ve Ezidi yerleşim yerlerine düzenlediği saldırılarda binlerce kişi öldürüldü, 6 binden fazla kadın ve çocuk esir alındı. Diyarbakır'da Kadın Platformu ve Özgür Kadın Hareketi, 3 Ağustos'un "Kadın Kırımı ve Soykırıma karşı Uluslararası Eylem Günü" ilan edilmesini istedi.

Katliamın yıldönümünde birçok yerde Ezidiler için eş zamanlı sessizlik eylemi yapıldı.

Diyarbakır Sanat Sokağı'nda Dicle Amed Kadın Platformu ve Özgür Kadın Hareketi tarafından gerçekleşen eylem ve basın açıklamasında Şengal katliamı, "21. yüzyılın en korkunç soykırımı" olarak adlandırıldı.

Açıklamada ayrıca binlerce Ezidi kadının "savaş ganimeti olarak Arap ülkelerindeki şeyhlere satıldığı" iddia edildi.

Ezidi kadınların susmak yerine "doğup büyüdükleri toprakları canları pahasına savunmayı seçerek kendi Kadın Meclis'lerini oluşturdukları" belirtildi.

Açıklamada uluslararası hukuk çerçevesinde Ezidi halkına kendi kaderini tayin etme hakkı verilmesi istendi.

IŞİD'in Türkiye'de düzenlediği bombalı saldırılara da değinilerek "soykırım ve kadın kırımının" bir insanlık suçu olduğu vurgulandı.

Telif hakkı HATICE KAMER
Image caption Kadın örgütleri yaptıkları basın açıklamasında "3 Ağustos, Kadın Kırımı ve Soykırıma Karşı Uluslararası Eylem Günü ilan edilene kadar" mücadele edeceklerini söyledi.

Saldırıda katledilenler dışında yaklaşık 400 bin Ezidinin de göç ettiği tahmin ediliyor.

Ezidiler 3 Ağustos 2014'teki saldırıyı "73. ferman" olarak adlandırıyor.

IŞİD'in elinde hâlâ 3 binden fazla Ezidi kadın ve çocuğun esir olarak tutulduğu yolunda haberler var.

Telif hakkı HATICE KAMER

'IŞİD'in kaçırdığı oğlum çoğu gibi geri dönmedi'

Şengal'in Digure Köyü sakinlerinden ve Simoki aşiretinden olan Azam Xıdır da binlerce aile gibi bu saldırının acısını ömrünün sonuna kadar yaşayacak.

Azam Xıdır'ın 17 yaşındaki oğlu Sado Azam Xıdır da, örgütün kaçırdığı binlerce gençten biri.

Image caption 17 yaşındaki Sado Azam Xıdır, IŞİD'in kaçırdığı binlerce insandan biri. Ailesi geri geleceğine olan inancını yitirmiş durumda

11 kişilik ailesiyle birlikte Diyarbakır Ezidi Kampı'nda iki yıl kalan ve daha sonra Midyat Kampı'na nakledilen Azam Xıdır, ailesiyle birlikte Avustralya'ya gitmek için gün sayıyor.

Azam, oğlu Sado'dan ise ümidi kesmiş durumda.

Telefonla görüştüğümüz Azam, kısa bir süre öncesine kadar Sado'nun geri döneceğine inandıklarını ama ortaya çıkan toplu mezar sayısının giderek artması üzerine ümitlerini kaybettiklerini söyledi:

"Saldırının olduğu gün köydeydik, herkes bir yere kaçıştı. Sado o sırada evde değildi. Biz gelir diye bekledik ama gelmedi. IŞİD, köyümüzden yaklaşık 80 insanı kaçırdı. Birçoğu gibi oğlum da dönmedi. Köyümüzden bazı insanların cesedi, toplu mezarlardan çıktı. Bu yüzden bizim de umudumuz kalmadı."

'Geride kalanlar için üzülüyorum'

Diyarbakır'da Yenişehir Fidanlık Kampı'nda kalan 1129 Ezidi yaklaşık 2 yıl önce Midyat Mülteci Kampı'na nakledilmişti.

Azam Xıdır, kampta kalan birçok Ezidi ailenin farklı ülkelere gittiğini söylüyor.

Telif hakkı HATICE KAMER

Avustralya'ya gitmek üzere son hazırlıklarını tamamlamış Azam.

11 kişilik ailesi de birkaç gün içinde gidecekler arasında.

Buruk bir sevinç içinde olduğunu söyleyen Azam, geride kalan Ezidiler için ise üzgün olduğunu söylüyor:

"Biz gidiyoruz ama geride kalanlar için üzülüyorum. Biz Ezidiler büyük katliamlar yaşadık, kötülüklere maruz kaldık. Oysa biz tüm insanlar için iyilik dışında bir şey düşünmeyen bir toplumuz. Mülteci çadırlarında zor koşullarda kalan binlerce insanımız var, dünya devletleri onlara da sahip çıksın lütfen."