Fethullah Gülen yapılanması davalarında son durum ne?

Silivri Cezaevi Telif hakkı AFP

Türkiye kamuoyunda "FETÖ'nün siyasi ayağı" tartışması sürerken, Fethullah Gülen yapılanmasıyla ilgili davalar da devam ediyor.

Yeni açılan soruşturmalar, sürekli yeni gözaltı ve tutuklama kararları ile bazı davaların karara bağlanması nedeniyle, bilanço sürekli değişiyor.

Adalet Bakanlığı, BBC Türkçe'nin talebi üzerine 19 Şubat itibariyle bu davalardaki son durumla ilgili bilgileri paylaştı.

26 bin 862 kişi cezaevinde

Bakanlığın verilerine göre, Gülen yapılanmasıyla ilgili 135 bin 708 kişi hakkında 69 bin 701 soruşturma dosyası bulunuyor.

60 bin 167 kişi hakkında da 42 bin 717 kovuşturma devam ediyor.

Gülen yapılanması davaları kapsamında cezaevlerinde toplam 26 bin 862 kişi var.

Bu kişilerden 4 bin 906'sı tutuklu, 21.956'sı ise hükümlü.

Telif hakkı DHA

Gözaltı ve tutuklamalar sürüyor

Yapılanmayla ilgili yeni davalar açılırken sürekli yeni gözaltı ve tutuklama haberleri de gelmeye devam ediyor.

Son bir hafta içinde yaşanan gelişmelerden öne çıkanlar şunlar:

14 Şubat:

  • Yapılanmaya yönelik, Konya merkezli olarak yürütülen soruşturma kapsamında, "örgüt üyesi askerlere mahrem imamlık yaptıkları" iddiasıyla farklı kentlerde gözaltına alınan 27 şüpheliden altısı tutuklandı.

18 Şubat:

  • İzmir merkezli, "TSK içindeki kripto yapılanmasına" yönelik yürütülen soruşturma kapsamında tespit edilen, aralarında muvazzaf askerlerin de bulunduğu 157 şüpheliden 123'ü, 43 ildeki operasyonlarda yakalandı.
  • Adalet Bakanlığı'ndaki yapılanma "üyelerine" yönelik soruşturmada, haklarında gözaltı kararı verilen, 33'ü aktif görevde olmak üzere 71 şüphelinin yakalanmasına yönelik 15 ilde operasyon başlatıldı.
  • Adana merkezli, 2009 Polislikten Komiserliğe Geçiş Sınavı'nda soruların çalışmasına ilişkin soruşturmada 11 ildeki 27 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.
  • Bu sınavla ilgili Ankara merkezli yürütülen soruşturma kapsamında, 467 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. 67 ilde operasyon başlatıldı.
  • Kara Kuvvetleri Komutanlığı'ndaki "örgüt faaliyetlerine" yönelik yürütülen soruşturma kapsamında, aralarında aktif görevde olan askerlerin de bulunduğu 44 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.
  • Amasya'da merkezli soruşturmada, TSK'da aktif görevde bulunan beş astsubay ve dört eski askeri okul öğrencisi hakkında yakalama kararı çıkarıldı.

19 Şubat:

  • Yapılanmanın TSK içindeki faaliyetlerine yönelik İstanbul merkezli 26 ilde düzenlenen operasyonda, haklarında gözaltı kararı bulunan 35'i muvazzaf asker 55 şüpheliden 36'sı yakalandı.
  • İstanbul'daki "FETÖ soruşturmaları" kapsamında, "örgütün" TSK yapılanmasında yer aldıkları öne sürülen biri binbaşı, biri yüzbaşı, üçü üsteğmen ve biri teğmen olmak üzere 35'i muvazzaf 52 askeri personel ile üç sivil hakkında gözaltı kararı verildi.

20 Şubat:

  • Eski Rize Emniyet Müdürü Altuğ Verdi'yi öldüren polis memurunun bağlı olduğu iddia edilen yapılanmayla ilgili yürütülen soruşturma kapsamında, yedi şüphelinin daha yakalanmasına yönelik gözaltı kararı alındı.
Telif hakkı Getty Images
Image caption Arşiv fotoğrafı

101 ülkeden iade talebi

Bu arada davalarla ilgili olarak Türkiye, şimdiye kadar 101 ülkeden, yapılanma mensubu olduğu öne sürülen 750 kişinin iadesini istedi.

Bunlardan ikisi iade edildi, 74'ünün iade talebi reddedildi. 676 kişinin iadesi ile ilgili süreç devam ediyor.

55 ülkeden 158 kişi hakkında geçici tutuklama çıkarılması talep edildi.

555 kişi hakkında kırmızı bültenle aranması için İnterpol'e başvuruldu.

Adalet Bakanlığı yetkilileri bakanlığın, Fethullah Gülen'in iadesi için de ABD'ye yedi kez resmi talepte bulunulduğunu belirtiyor.

Gülen'in 27 ayrı suçlamadan iadesi isteniyor.

Bu suçlamalar arasında, "silahlı terör örgütü kurma ve yönetme", "anayasayı ihlal", "Türkiye Cumhuriyeti hükümetini ortadan kaldırmaya veya görevlerini yapmasını engellemeye teşebbüs etme", "Cumhurbaşkanına suikast" de yer alıyor.

Telif hakkı Reuters
Image caption Fethullah Gülen

'2019'da 16 binden fazla dosya Yargıtay'a gitti'

Öte yandan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Mehmet Akarca, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, 2019 yılında, Gülen yapılanması yargılamalarıyla ilgili 16 bin 461 dosyanın kendilerine intikal ettiğini söyledi.

Akarca, "Arşivde bulunan 10 bin 608 dosya, yargılamalarda uygulama birliğinin sağlanması ve içtihat oluşumuna katkı sağlamak amacıyla öncelikli olarak incelenerek, 16. Ceza Dairesi'ne bunların tebliğnameleri yazılmıştır" dedi.

Yargıtay'a temyiz incelemesi için giden dosyalar, öncelikle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca inceleniyor, birinci derecedeki mahkemede verilmiş karar hakkında görüşü içeren tebliğname hazırlanıyor ve bu, dosyayla ilgili kararının verilmesi için Yargıtay Ceza Dairesi'ne teslim ediliyor.

Telif hakkı AFP

15 Temmuz davaları ayrı yürütülüyor

15 Temmuz darbe girişimiyle ilgili davalarsa, doğrudan Gülen yapılanmasıyla ilgili olan davalardan ayrı yürütülüyor.

Darbe girişimiyle ilgili 289 davadan 274'ü sonlanmış durumda.

Bu davalarda şimdiye dek, 1229 ağırlaştırılmış müebbet, 1182 müebbet cezası verildi.

1.558 kişiye süreli hapis cezası verildi. Hapis süreleri 1 yıl 2 ay ile 20 yıl arasında değişiyor. 2648 sanık hakkında ise beraat kararı verildi.

İlgili haberler