Azeriler protokole tepki gösterdi

Türk ve Ermeni dışişleri bakanları anlaşmayı imzalarken
Fotoğraf altı yazısı,

Anlaşma töreninde bakanlar imzayı atarken ABD, Rusya ve AB'nin dış politika yetkilileri de tarafları izliyordu

Türkiye ile Ermenistan arasında Cumartesi günü imzalanan protokoller Azerbaycan tarafından tepkiyle karşılandı.

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, anlaşmanın bölgesel istikrar konusunda kaygılar yarattığını kaydetti.

Protokollerin imzalanmasına tepki gösteren Azeri yetkililer, ''Ermenistan güçleri işgal altındaki Azeri topraklarından çıkarılmadan Türkiye'nin, Ermenistan ile ilişkilerini normalleştirmesinin Azerbaycan'ın çıkarlarına aykırı olduğunu'' söylüyor.

Ermenistan da anlaşma nedeniyle özellikle yurtdışında yaşayan Ermenilerin oluşturduğu diasporanın yoğun tepkisine hedef oldu.

Erdoğan: Önce askerler çekilmeli

Ermenistan üzerinde baskı yaratacak bir açıklama da Ankara'dan geldi.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, sınırların açılmasının bölgedeki anlaşmazlıkların giderilmesi konusunda Ermenistan'ın kaydedeceği ilerlemeye bağlı olduğunu söyledi.

Bütün sınırların aynı anda açılmasını istediklerini kaydeden Erdoğan, Ermenistan Azeri topraklarından çekilmedikçe, Türkiye'nin olumlu bir tavır sergileyemeceğini söyledi.

Türkiye ile Ermenistan, iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesini hedefleyen protokolleri cumartesi akşamı imzalamıştı.

İki ülke dışişleri bakanı tarafından imzalanan protokollerde, Türkiye ile Ermenistan arasında diplomatik temas başlatılması ve iki ülke arasında kapalı olan sınırların açılması öngörülüyor.

Sancılı imza

Ancak protokollerin imzalandığı tören son dakikalarda yaşanan anlaşmazlıklar nedeniyle sancılı oldu ve imza töreni 3 saat gecikmeli yapılabildi. Sorunun hem Ermenistan hem de Türkiye dışişleri bakanlarının imza töreni ardından yapacakları konuşmaların içeriğinden kaynaklandığı bildiriliyor. Bu tür törenlerde diplomatik teammüller gereği taraflar konuşmaların içeriği konusunda arabulucu ülkeleri ve muhataplarını bilgilendirir. Anadolu Ajansı'nın Türk Dışişleri kaynaklarına atfen verdiği habere göre, arabulucu İsviçre'nin Dışişleri Bakanı Calmy Rey, imza öncesinde bir araya geldiği Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu'na, Ermeni tarafının, Davutoğlu'nun konuşma metnine dair bazı itirazları olabileceğini, iki tarafın konuşma metinlerindeki bazı hususların birbiriyle örtüşmediğini aktardı. Habere göre, Davutoğlu'nun konuşmasında Kafkasların topyekün barış ve huzur bölgesi olması gerektiği ve bu çerçevede de Karabağ sorununun da çözümlenmesi gerektiğine işaret eden ifadeleri, baştan beri Türkiye ile ilişkilerin normalleşmesinin Karabağ sorunu ile bağlantılandırılmamasını isteyen Ermenistan tarafını rahatsız etti. Ermeni heyetinin bu ifadelerin çok uzun olduğunu söyledikleri metinden çıkartılmasını istemeleri üzerine Türk tarafı da bunu kabul etmeyerek, karşılığında Nalbantyan'ın konuşma metnini tartışmaya açtı. Türk heyetinin, Nalbantyan'ın konuşmasında tarihi olaylara atıfta bulunduğu ifadelerin çıkartılmasını istemesi ve tarafların pozisyonlarında geri adım atmamaları üzerine imza töreni çıkmaza girdi. Zürih'te bulunan Amerikan Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'un da devreye girmesine rağmen kriz çözülemeyince, imza töreninin ardından konuşmaların yapılmaması kararlaştırıldı. Clinton imza töreni sonrasında yaptığı açıklamada protokollerin imzalanmasını önemli bir kilometre taşı olarak niteledi.

İmza törenine Clinton'ın yanısıra AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Javier Solana ve Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da katıldı.

BM Genel Sekreteri Ban ki-Moon da, Türkiye ile Ermenistan arasında protokoller imzalanmasını ''tarihi karar'' olarak niteledi.

Anlaşmaların yürürlüğe girebilmesi için her iki tarafın parlamentosunda onaylanması gerekiyor.