Anne-çocuk sağlığı hedefleri tutturulamadı

Ugandalı bir çocuk Telif hakkı BBC World Service

Uzmanlar, anne ve çocukların sağlığını iyileştirmeye yönelik küresel hedefleri 137 gelişmekte olan ülkeden sadece dokuzunun tutturabildiğini söylüyor.

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, yıllık zirvesi için New York'ta toplanırken, bir tıp dergisinde yer alan araştırma, BM'nin temel sağlık gereklerini iyileştirme hedefini gerçekleştirmekten uzak kaldığını ortaya koydu.

Lancet dergisindeki araştırma Binyıl Kalkınma Hedefleri'ndeki dördüncü ve beşinci maddeler konusunda sağlanan ilerlemeye odaklanıyor.

Uzmanlar, ellerindeki verilere göre, Orta ve Güney Afrika'daki hiç bir ülkenin 2015 yılına dek ölümleri büyük oranda azaltma hedefine ulaşamayacağı tahmininde bulunuyor.

Bununla birlikte, ülkelerin çoğunda ilerlemenin hız kazandığı kaydediliyor.

Dünya liderlerinin 2000 yılında, yeni binyıla ilişkin vizyonları doğrultusunda belirlediği hedeflerden dördüncüsü, 2015 yılında beş yeş altı çocuk ölümlerinin 1990 rakamlarına göre üçte iki düşürülmesini öngörüyordu.

Beş numaralı hedef ise, hamileler ve yeni anne olanlar arasındaki ölüm oranlarını aynı dönem içinde dörtte üç azaltmaktı.

Azalma var ama yeterli değil

Seattle'daki Washington Üniversitesi uzmanlarının tahminlerine göre, geçen yıl dünye genelinde 7 milyon 200 bin bebek öldü.

Bu sayı 1990 yılında 11 milyon 600 bindi.

Yetkililer özellikle Çin, Ruanda ve Botsvana'nın son 10 yılda çocuk ölümlerini azaltmada kaydadeğer ilerleme kaydetmesinden övgüyle söz etti.

Ancak rapora göre Orta ve Güney Afrika'daki 23 ülke, bu hızla giderlerse, hedeflere 2040'ta bile ulaşamayacak.

Bu yıl itibariyle 273 bin 500 anne yaşamını yitirdi. Bu ölümlerin 56 bininden fazlası, HIV ile bağlantılı.

1990'da ise 409.100 kadın hamilelik ya da doğum sırasında ölmüştü.

Anne ölümlerinin en yüksek olduğu ülkeler ise Eritre, Liberya ve Afganistan.

Hindistan'ın ise, son beş yılda bu alandaki gayretleri ile umut vadeden düzeyde ilerleme kaydettiği vurgulandı.

Bilinç yaygınlaştı

Hedefler tutturulamamış olsa da Binyıl Kalkınma Hedefleri'nin, en azından bağış yapanların bu alanlara acil yatırım ihtiyacının farkına varmasını sağladığı kaydediliyor.

Bir yıl önce dünya hükümetleri bu iki hedefe ulaşılması çabalarına hız vermek için 40 milyar dolar ek kaynak sağlanmasını kararlaştırmıştı.

Dünya Sağlık Örgütü'nün anne-çocuk sağlığı sorumlularından Dr. Julio Frenk, yaklaşık 45 milyar dolarla bu hedefin aşıldığını söylüyor.

Lancet'taki çalışmanın yazarları ise, yardımların nereye, nasıl ulaştığını izlemenin zorluğundan yakınırken, ölüm oranları konusundaki verilerin güvenilirliği konusunda tartışmalar olduğunu kabul ediyor.

Yine de, bu konuda bilinçlendirmeye gidilmesi, çocuklara A vitamini takviyesi verilmesi, aşılama, sıtmaya karşı ilaçlanmış cibinlikler gibi basit yöntemlerle on binlerce ölümün önüne geçilebileceğini vurguluyorlar.