Rosetta: Pil sorununa karşın sondaj başlatıldı

Telif hakkı AFP

Dünyadan 510 milyon kilometre uzaktaki bir kuyruklu yıldızın üzerine inmeyi başaran uzay modülü Philea'nın pilinin biteceği kaygılarına karşın, modülün kuyruklu yıldızın yüzeyinde sondaja başladığı açıklandı.

Modülün bir tepeciğin arkasında gölgede kalması nedeniyle güneş panellerinin çalışmadığı ve modülün pilini şarj edemediği belirtilmişti.

Avrupa Uzay Ajansı (ESA) uzmanları sondaj cihazının modülü devirme riski olmasına karşın, cihazın tam güç kullanılacağını belirtti.

Biliminsanları bu yolla modüldeki labaratuvarlarda incelenmek üzere örnekler toplayabilmeyi umuyor.

Dün gece saatlerinde 67/P kuyruklu yıldızındaki sıcaklığı ölçebilmek için modüldeki termometre de faaliyete geçirildi.

Sondajdan sonuç alınıp alınamayacağının anlaşılmasının bu geceyarısını bulabileceği söyleniyor.

Telif hakkı BBC World Service

Her ne kadar Philae modülü Avrupa Uzay Ajansı'yla (ESA) irtibat kurup fotoğraflar ve hatta ses kayıtları gönderse de, görevin tahmin edilenden çok daha kısa soluklu olma riski var.

Eğer Philae yeterli güneş ışını alamayıp kendi kendisini şarj edemezse sistemin tamamen devre dışı kalması olası.

67P/Çuryumov-Gerasimenko kuyruklu yıldızına modül indiren ESA'daki bilim insanları Rosetta projesinin 2015'in sonlarına kadar sürmesini ve güneş sisteminin gizemleri hakkında yeni bulguları ortaya çıkarmayı amaçlıyor.

10 yıllık bir yolculuğun ardından kuyruklu yıldıza ulaşan Rosetta uzay aracı, taşıdığı Philae modülünü Çarşamba günü kuyruklu yıldızın üzerine indirmeyi başarmıştı.

Telif hakkı BBC World Service

İlk iki denemede kuyruklu yıldızın yüzeyine tutunamayan Philae uzay aracı iki kez geri sekmiş ve üçüncü denemede yamuk bir şekilde de olsa yüzeyde tutunmayı başarmıştı.

Modülden gelen ilk fotoğraflar bir duvara benzeyen yükseltiye dayalı durduğu izlenimini veriyor.

Modülden gelen veriler aracın ya yan yattığına ya da dik bir eğimde durduğuna da işaret ediyor.

Şarj sorunu

Telif hakkı ESA
Image caption ESA'nın iniş yapıldığını tahmin ettiği nokta

Philae'nin kuyruklu yıldızın üzerinde her 12 saatte bir 1,5 saatlik güneş ışığına maruz kaldığı hesaplanıyor.

Ancak bu sürenin cihazı yeteri kadar şarj etme konusunda yetersiz olduğu da belirtiliyor.

Eğer modül daha fazla güneş ışığı yakalayamazsa şarjı Cumartesi günü bitecek.

Telif hakkı BBC World Service

Almanya'daki ESA faaliyetlerinin Başkanı Paolo Ferri, "Şu anki hesaplamalarımız mevcut şarjın Cuma öğleden sonra ila Cumartesi öğleden sonra arasında bitebileceğini gösteriyor" dedi.

Modül ne kadar çok çalışırsa şarjının da o kadar hızlı tükenebileceği ifade ediliyor.

Konum değiştirme çalışmaları

ESA'daki bilim insanlarının şimdiki çabası ise modülün konumunu daha çok güneş alan bir noktaya taşımak yönünde.

Seçeneklerden birisinin modül üzerindeki hareketli parçaları kullanarak küçük bir sıçrama yapılması olduğu ifade ediliyor.

Telif hakkı ESA

Ancak herhangi bir seçeneği planlayıp uygulamaya koymaya yetecek kadar süre olmadığından da endişe edenler var.

Bu nedenle ESA şu anki önceliğini "Philae modülü çalışır haldeyken toplayabildiğimiz kadar veri toplayacağız" şeklinde özetliyor.

İlgili haberler