Otel saldırısıyla gündeme gelen Mali nasıl bir ülke?

Batı Afrika'da denize kıyısı bulunmayan bir ülke olan Mali, dünyanın en yoksul ülkelerinden.

1990'lardan sonra ekonomisi hızla gelişti, demokraside ilerleme kaydetti, sosyal açıdan da belli bir istikrar düzeyine kavuştu.

Ancak 2012 yılına gelindiğinde bütün bunlar tehlikeye girdi. Hükümetin ülkenin kuzeyinde kontrolü kaybetmesini, sonuçsuz kalan bir askeri darbe izledi. Ardından da güneye ilerleme tehdidinde bulunan İslamcı militanlara Fransa müdahale etti.

2013 yazında tekrar sivil yönetime geçildiyse de ayrılıkçı Tuareglerle sağlanan ateşkes bir yıl sonra bozuldu.

1960 yılında Fransa'dan bağımsızlığını alan Mali, kıtlıklar, isyan, bir darbe ve 1992 seçimlerine kadar 23 yıl askeri diktatörlük görmüş bir ülke.

Mali 19. yüzyılda Fransız sömürgesi olmuş, Senegal'le kısa bir federasyon denemesinden sonra 1960'da bağımsızlığını ilan etmişti.

Mali topraklarının bir kısmı çorak olmasına rağmen güneyde ve doğudaki bereketli nehir havzası sayesinde kendine yetecek kadar gıda yetiştirebiliyor.

Afrika'nın en büyük pamuk üreticileri arasındaki Mali, zengin ülkelerde, özellikle de ABD'de pamuk üreticilerine verilen sübvansiyonlardan şikayetçi.

Kronikleşen dış ticaret açığı yüzünden dış yardımlara ve yurtdışında çalışan Malililerin gönderdiği paralara muhtaç.

Kuzeydeki savaş

1990'ların başında kuzeydeki Tuaregler toprak ve kültürel hak talebiyle isyan başlattı.

Merkezi hükümetlerin o zamandan bu yana sürdürdüğü askeri operasyonlar ve müzakere çabalarına rağmen bu sorun çözüme kavuşmadı.

İsyan 2007'den itibaren tırmanışa geçti ve 2011'de Libya'ya çarpışmaya giden Tuareglerin yanlarında silahlarla birlikte dönüşü üzerine yeni bir boyut kazandı.

El Kaide'nin Sahra çölündeki kolu bu kontrolsüz bölgeye girmekte gecikmedi ve 2012'nin Mart ayındaki askeri darbeden sonra Tuareg'lerin elindeki kuzeyin kontrolünü ele geçirerek, fiilen bölgenin ülkenin geri kalanıyla bağlarını kopardı, burada katı Şeriat yasaları uygulamaya başladı.

Bölgesel ekonomik işbirliği örgütü Ecowas, Nijerya'da düzenlediği bir toplantıda Mali'nin kuzeyini geri almak için Birleşmiş Milletler desteği ile koordineli bir askeri operasyon düzenlenmesini kararlaştırdı.

Bu operasyonun hazırlıkları sürerken İslamcı militanlar güneybatıya doğru ilerlemeye başladı.

Konna kentinin düşmesi üzerine Mali, Fransa'dan askeri müdahale düzenlemesini istedi.

Fransız askerleri hızla kuzeyde İslamcıların elindeki bölgelere girerek, isyanın büyük bir bölümünü bastırdı.

Ancak hem İslamcıların hem de ayrılıkçı Tuareglerin arasıra eylemler düzenlediği kuzeyde gerginlik hala sürüyor.